Uzasadnienie
Pismem z 11 maja 2022 r. (data wpływu do organu: 11 maja 2022 r.), przesłanym pocztą elektroniczną, Ł. I. (dalej jako: "skarżący") zwrócił się do Polskiego Związku Łowieckiego Zarząd Okręgowy w Ł., na podstawie art. 2 ust. 1 i art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 ze zm., dalej jako: "u.d.i.p."), o udostępnienie informacji w zakresie przekazania skanów poniższych dokumentów:
- 1) wypisu z rejestru kół łowieckich, prowadzonego przez PZŁ ZO w Ł. (zgodnie z § 19 ust. 2 Statutu PZŁ) dotyczący Koła Łowieckiego O. w Z.;
- 2) uchwały członków założycieli Koła Łowieckiego O. w Z. o utworzeniu koła (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 1 Statutu PZŁ);
- 3) uchwały PZŁ ZO w Ł. o wpisaniu Koła Łowieckiego O. w Z. do rejestru kół (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 2 Statutu PZŁ).
Skarżący zwrócił się z prośbą o przesłanie mu ww. informacji pocztą elektroniczną na wskazany adres.
Przy piśmie z 24 maja 2022 r. PZŁ ZO w Ł. przesłało w załączniku wypis z rejestru kół łowieckich prowadzonych przez PZŁ ZO w Ł. dotyczący Koła Łowieckiego O. w Z. W odniesieniu do dwóch uchwał (zob. ww. pkt 2 i 3), organ wskazał, że nie stanowią one informacji publicznej, a zatem nie podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p.
Pismem z 6 czerwca 2022 r. skarżący zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku ze skargą na bezczynność PZŁ ZO w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając naruszenie:
- 1) art. 61 ust. 1 Konstytucji RP w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek;
- 2) art. 10 ust. 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że informacja, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek, poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieprawidłowym, gdyż tylko częściowym, zrealizowaniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Wobec powyższego skarżący wniósł o: zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z 11 maja 2022 r. w zakresie nieudostępnionych informacji publicznych, tj. przekazania kserokopii lub skanu dokumentów (uchwały członków założycieli Koła Łowieckiego O. w Z. o utworzeniu koła (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 1 Statutu PZŁ); uchwały PZŁ ZO w Ł. o wpisaniu Koła Łowieckiego O. w Z. do rejestru kół (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 2 Statutu PZŁ) oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz dopuszczenie dowodu z załączonych dokumentów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. 2022 poz. 329, dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie.
Kontrola ta obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w zakresie wydawania przez nie decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty, postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, innych niż wskazane wyżej aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach - art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.
W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Celem skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwieniu sprawy administracyjnej. Uwzględniając taką skargę sąd - stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a. - zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1); zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2); stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, czy bezczynność organu miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Stosownie do art. 149 § 1b p.p.s.a. sąd może też orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, a na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. - także o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub o przyznaniu od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Stwierdzając brak podstaw do uwzględnienia skargi sąd orzeka natomiast o jej oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.
W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest bezczynność Zarządu Okręgowego PZŁ w Ł. w zakresie kompletnego rozpoznania wniosku strony skarżącej, złożonego w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 z późn. zm., dalej jako: u.d.i.p.)
Zgodnie z art. 32a ust. 1 pkt 8 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (Dz. U. z 2020 r., poz. 1683 z późn. zm.) organami Polskiego Związku Łowieckiego są zarządy okręgowe jako organy terenowe Zarządu Głównego, w skład których - stosownie do art. 32a ust. 6 Prawa łowieckiego, wchodzą: Łowczy Okręgowy i członkowie w liczbie od 2 do 4. Zgodnie z art. 21 u.d.i.p., do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy p.p.s.a. Znajdująca w sprawie zastosowanie ustawa o dostępie do informacji publicznej, która reguluje w sposób kompleksowy dostęp do tej informacji, nie przewiduje środka zaskarżenia w tym zakresie. Ustalony w art. 53 § 2b p.p.s.a. wymóg wniesienia ponaglenia odnieść z kolei należy do bezczynności organu w sprawach rozpoznawanych w trybie k.p.a. Stosownie zaś do art. 16 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. przepisy k.p.a. stosuje się jedynie do decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej.
Oznacza to, że nie mają one zastosowania do faz poprzedzających wydanie decyzji i tym samym w przypadku bezczynności w sprawach dotyczących udzielania informacji publicznej brak jest podstaw do stosowania art. 37 k.p.a. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie była więc dopuszczalna i podlegała rozpoznaniu.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności wykazała, że wniesiona skarga zasługuje na uwzględnienie.
Oceniając, czy organ dopuścił się w niniejszej sprawie bezczynności Sąd uwzględnił, że bezczynność organu administracji publicznej występuje wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie - pomimo istniejącego w tym zakresie ustawowego obowiązku, organ nie podjął w sprawie żadnych czynności lub wtedy, gdy wprawdzie prowadził wymagane postępowanie, ale nie zakończył go wydaniem odpowiedniego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia to, z jakich powodów bezczynność zaistniała i czy była przez organ zawiniona. Konieczne jest natomiast ustalenie, że organ zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do podjęcia określonego działania, którego zaniechał.
W przypadku skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej należy zatem zbadać, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz że żądana informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.
W świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., nie budzi wątpliwości to, że Polski Związek Łowiecki, Zarządy Okręgowe PZŁ oraz Koła Łowieckie są podmiotami zobowiązanymi do udzielenia informacji publicznej. Zgodnie z tym przepisem obowiązane do udostępniania informacji publicznej są bowiem nie tylko władze publiczne ale także inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Zgodnie z treścią art. 32 ust. 1 Prawa łowieckiego, Polski Związek Łowiecki jest zrzeszeniem osób fizycznych i prawnych, które prowadzą gospodarkę łowiecką poprzez hodowlę i pozyskiwanie zwierzyny oraz działają na rzecz jej ochrony poprzez regulacje liczebności populacji zwierząt łownych. Łowiectwo, jako element ochrony środowiska przyrodniczego, w rozumieniu ustawy oznacza natomiast ochronę zwierząt łownych (zwierzyny) i gospodarowanie ich zasobami w zgodzie z zasadami ekologii oraz zasadami racjonalnej gospodarki rolnej, leśnej i rybackiej (art. 1 Prawa łowieckiego). Zwierzęta łowne w stanie wolnym, jako dobro ogólnonarodowe, stanowią zaś własność Skarbu Państwa (art. 2 Prawa łowieckiego).
Na podstawie art. 34 Prawa łowieckiego ustawodawca przekazał PZŁ szereg zadań z zakresu administracji publicznej, w tym m.in.: prowadzenie gospodarki łowieckiej; troskę o rozwój łowiectwa i współdziałanie z administracją rządową i samorządową, jednostkami organizacyjnymi Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe i parkami narodowymi oraz organizacjami społecznymi w ochronie środowiska przyrodniczego, w zachowaniu i rozwoju populacji zwierząt łownych i innych zwierząt dziko żyjących; ustalanie kierunków i zasad rozwoju łowiectwa, zasad selekcji populacyjnej i osobniczej zwierząt łownych; podejmowanie działań mających na celu zwalczanie i zapobieganie rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych zwierząt łownych; realizację innych zadań zleconych przez ministra właściwego do spraw środowiska.
Wymienione zadania mają charakter publiczny. W świetle przepisów ustawy Prawo łowieckie, PZŁ wykonuje zatem m.in. zadania administracji państwowej związane z wyrażonym w art. 5 oraz art. 74 ust. 2 Konstytucji obowiązkiem ochrony środowiska naturalnego (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 2 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Lu 190/14, wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 28 maja 2014 r., sygn. akt II SAB/Go 32/14, wyrok NSA z dnia 3 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3277/15; wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu są dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zadania te, na podstawie art. 32a ust. 1 pkt 8 Prawa łowieckiego, wykonują także Zarządy Okręgowe jako organy strukturalne PZŁ. Zgodnie z § 98 Statutu PZŁ do kompetencji Zarządu Okręgowego należy m.in.: nadzór nad kołami mającymi siedzibę na terenie okręgu i członkami niezrzeszonymi w kołach łowieckich zgodnie z właściwością określoną w § 5 ust. 3; realizowanie uchwał właściwych organów Zrzeszenia; zarządzanie, w ramach udzielonych pełnomocnictw, funduszami i majątkiem Zrzeszenia pozostającymi w dyspozycji okręgu; opiniowanie projektów podziału obszaru województwa na obwody łowieckie i zmian granic tych obwodów w granicach okręgu; nadzór nad prowadzeniem gospodarki łowieckiej na terenie obwodów łowieckich położonych na terenie okręgu; współdziałanie z właściwymi organami administracji rządowej i samorządowej w realizacji zadań zlecanych, w ramach obowiązującego prawa; współpraca z terenowymi organami administracji rządowej i samorządowej, właściwymi regionalnymi dyrekcjami Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe oraz organizacjami społecznymi w zakresie łowiectwa, ochrony przyrody i ochrony środowiska; inspirowanie porozumień i tworzenie wspólnych przedsięwzięć z administracją terenową Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe, w tym w zakresie tworzenia rejonów hodowlanych.
Do kompetencji Zarządu należy poza tym: wydawanie niezbędnych zarządzeń i instrukcji; prowadzenie monitoringu zwierzyny oraz rejestru łowieckich trofeów medalowych. Z § 120 Statutu PZŁ wynika zaś, że zrzeszenie może otrzymywać dotacje według zasad określonych w odrębnych przepisach, co oznacza, że w tym zakresie dysponuje środkami publicznymi.
Tym samym, w świetle przepisów Prawa łowieckiego - ze względu na publiczny charakter realizowanych zadań, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. Zarząd Okręgowy PZŁ jest podmiotem zobligowanym do udzielenia informacji, jakie są w jego posiadaniu, a mają charakter informacji publicznej.
Stosownie do art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p., zdaniem Sądu nie ma również wątpliwości co do tego, że Zarząd Okręgowy PZŁ w zakresie realizowanych zadań publicznych oraz korzystania z finansów publicznych posiada informacje o sprawach publicznych, które podlegają udostępnieniu w trybie u.d.i.p. W szczególności uznać należy, że żądane przez skarżącego informacje w zakresie przekazania skanów dokumentów – (1) uchwały członków założycieli Koła Łowieckiego O. w Z. o utworzeniu kola (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 1 Statutu PZŁ), (2) uchwały Zarządu Okręgowego PZŁ w Ł. o wpisaniu Koła Łowieckiego O. w Z. do rejestru kół (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 2 Statutu PZŁ) mogą zawierać informacje mieszczące się w zakresie rzeczowym pojęcia informacji publicznej.
Zgodnie z definicją sformułowaną w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Doprecyzowaniem tej definicji jest art. 6 ust. 1 ustawy, który w formie katalogu wymienia rodzaje spraw, jakich mogą dotyczyć informacje o charakterze publicznym. Podkreślić jednak należy, że nie jest to katalog wyczerpujący, a jedynie przykładowy. Reguły wykładni prawa dotyczącego dostępu do informacji publicznej wyznacza natomiast art. 61 Konstytucji. Z tego też względu przyjąć należy taką interpretację, która gwarantuje szerokie uprawnienia w zakresie dostępu do informacji publicznej, o której mowa w art. 61 ust. 1 Konstytucji RP i zmierza do poszerzania, a nie zawężaniu obowiązku informacyjnego.
Na podstawie wskazanych przepisów, uwzględniając konstytucyjną konstrukcję prawa do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej, w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że informacją publiczną jest każda informacja wytworzona przez władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje publiczne oraz inne podmioty, które wykonują funkcje publiczne lub gospodarują mieniem publicznym w zakresie powierzonych kompetencji, jak również informacje odnoszące się do wspomnianych władz, osób i innych podmiotów, niezależnie od tego, przez kogo zostały wytworzone; dotyczące sfery faktów. O zaliczeniu określonej informacji do kategorii informacji publicznej decyduje jedynie spełnienie przesłanek z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., przy odczytaniu których pomocny jest katalog zawarty w art. 6 ust. 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 12 kwietnia 2019 r., sygn. akt I OSK 881/18).
Na podstawie wskazanych wyżej przepisów przyjąć więc trzeba, że informacją publiczną jest m.in. treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej, lecz wykonującego zadania publiczne bądź funkcje publiczne i gospodarujące środkami publicznymi w zakresie powierzonych im w tym zakresie kompetencji. Są nią zarówno dokumenty bezpośrednio przez te podmioty wytworzone, jak i te, których używają one przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą bezpośrednio od nich.
Uwzględniając publicznoprawny charakter niektórych kompetencji Polskiego Związku Łowieckiego uznać należy, że informacja dotycząca funkcjonowania oraz kwestii organizacyjnych Związku, co do zasady, jest również informacją publiczną. Niewątpliwie uchwały Koła Łowieckiego o utworzeniu koła jak i o wpisaniu Koła Łowieckiego do rejestru kół mogą dotyczyć informacji publicznej związanej z organizacją Koła Łowieckiego i wiązać się ze sprawowaniem funkcji publicznych.
Budząca zaś wątpliwość, dotycząca uzewnętrznienia informacji o miejscu zamieszkania członków zarządu koła (k.14 akt sądowych), po jej ocenie, czy są to dane wrażliwe, może rozwiązać anonimizacja części wrażliwej aktów i nie stanowi przeszkody do udzielenia informacji publicznej.
Powyższe przesądza, że Zarząd Okręgowy PZŁ w Ł. otrzymawszy wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej zobowiązany był w całości rozpatrzyć go zgodnie z przepisami u.d.i.p. W tym zakresie powinien dokonać jego indywidualnej i wnikliwej oceny w celu ustalenia, czy objęte nim informacje istotnie mają charakter informacji publicznej, a następnie powinien podjąć odpowiednie czynności.
Stosownie do okoliczności faktycznych rozpoznanie wniosku o udostępnienie informacji publicznej powinno polegać na: udostępnieniu informacji publicznej będącej w dyspozycji organu - w drodze dokonania czynności materialno-technicznej, odmowie jej udostępnienia w drodze decyzji wydanej na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. - w przypadku wystąpienia okoliczności określonych w art. 5 ust. 1 - ust. 2b u.d.i.p. lub wydaniu decyzji o umorzeniu postępowania - w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. Zgodnie z art. 14 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.
W sytuacji natomiast, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje albo żądana informacja nie stanowi informacji publicznej i nie podlega udostępnieniu w trybie przepisów ustawy, organ jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. Stosownie też do art. 13 ust. 1 u.d.i.p. odpowiednie czynności organ powinien podjąć w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku lub w terminie przedłużonym na podstawie art. 13 ust. 2 u.d.i.p.
Zaznaczyć można, że na podstawie art. 5 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (art. 5 ust. 1 u.d.i.p.), a także ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy (art. 5 ust. 2 u.d.i.p.) oraz w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o przymusowej restrukturyzacji (art. 5 ust. 2a u.d.i.p.), czy w zakresie i na zasadach określonych w ustawie z dnia 12 lutego 2010 r. o rekapitalizacji niektórych instytucji oraz o rządowych instrumentach stabilizacji finansowej (art. 5 ust. 2b u.d.i.p.). Jeżeli jednak żądane informacje publiczne podlegają ochronie na podstawie art. 5 u.d.i.p., to wówczas podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej winien wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w tym zakresie.
Ograniczenie przez ustawodawcę dostępu do informacji, na podstawie art. 5 ustawy, nie powoduje bowiem zmiany charakteru informacji jako publicznej. Jeżeli natomiast jakaś informacja publiczna nie może zostać udostępniona, to organ musi ustalić i wskazać, jakie informacje i na jakiej podstawie podlegają ochronie. Brak wydania w tym zakresie stosownej decyzji odmownej skutkuje bezczynnością.
Stan bezczynności w sprawie załatwienia wniosku złożonego w przedmiocie informacji publicznej oznacza zatem sytuację, w której mimo upływu ustawowych terminów, podmiot zobowiązany do udzielenia tej informacji nie podejmuje odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia żądanej informacji lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź o umorzeniu postępowania, ewentualnie nie informuje wnioskodawcy, że brak jest podstaw do rozpoznania wniosku w trybie ustawy.
W rozpoznawanej sprawie, pismem z dnia 24.05 2022 r. bezpodstawnie i bez jakiejkolwiek argumentacji Zarząd Okręgowy PZŁ wskazał, że (1) uchwała członków założycieli Koła Łowieckiego O. w Z. o utworzeniu kola (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 1 Statutu PZŁ), (2) uchwała Zarządu Okręgowego PZŁ w Ł. o wpisaniu Koła Łowieckiego O. w Z. do rejestru kół (zgodnie z § 19 ust. 3 pkt 2 Statutu PZŁ) nie stanowią informacji publicznej, a zatem nie podlegają udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Instytucja skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie. Ustawodawca, dopuszczając możliwość wniesienia skargi na bezczynność organu administracji publicznej, zaniechał jednakże zdefiniowania pojęcia "bezczynność". W orzecznictwie podnosi się, że bezczynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., ma miejsce w przypadkach, gdy w terminach określonych przepisami prawa organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale pomimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (zob. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 25 lipca 2012 r. sygn. akt III SAB/G1 3/12).
Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy dokonał powyższych działań w zakreślonym przepisami procesowymi terminie (w tej sprawie obie przesłanki spełniono, co wskazał sąd powyżej w uzasadnieniu prawnym orzeczenia).
Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu. Zaznaczyć przy tym należy, że w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny podejmowanych w sprawie czynności oraz wydawanych rozstrzygnięć (por. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15 marca 2017 r. sygn. akt II SAB/Po 115/16 i powołane tam piśmiennictwo).
Podsumowując stwierdzić należy, że nie rozpoznając wniosku skarżącego z 11 maja 2022 r. w sposób wymagany przepisami prawa, Zarząd Okręgowy PZŁ w Ł. pozostaje w bezczynności, która to nie ustała również po wniesieniu skargi do sądu. Sąd stwierdziwszy ten stan był zobligowany zobowiązać organ do załatwienia wniosku, co jak wynika z powyższych rozważań, powinno nastąpić albo poprzez rozpoznanie wniosku, albo poprzez przyjęcie, że zmierza on do obejścia prawa i wydanie decyzji negatywnej. Sąd wyznaczył w tym celu termin 30 dni liczony od dnia zwrotu organowi akt.
Zgodnie z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. W myśl art. 149 § 1a p.p.s.a., jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Czyniąc zadość obowiązkowi nałożonemu przepisem art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, że bezczynność organu nie miała cech wskazujących na to, że doszło do rażącego naruszenia prawa. Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego oznacza stan, w którym wyraźnie, ewidentnie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa i naruszenie to posiada pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, ale musi być ono znaczne i niezaprzeczalne oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności czy oczywistego lekceważenia przepisów (por. np. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. sygn. akt I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. sygn. akt II OSK 468/13, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. sygn. akt II GSK 1619/18, wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził wystąpienia takich cech. Nie wskazuje na to również skarżący w złożonej do Sądu skardze. Sąd stwierdził nieprawidłowość działania organu, jednak wynikało ono z błędnego przekonania o istnieniu racji co do niemożliwości rozpoznania całego wniosku po myśli wnioskodawcy, nie zaś z uporczywości czy też opóźnień w dokonywaniu poszczególnych, w ocenie organu – prawidłowych, czynności procesowych.
Na podstawie art. 119 pkt 4 oraz art. 120 p.p.s.a. rozpoznanie skargi nastąpiło w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od organu uiszczony przez stronę skarżącą wpis w kwocie 100 zł.