Uzasadnienie
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku W.S. (dalej powoływany jako skarżący) zaskarżył bezczynność Wójta Gminy Siemiatycze (dalej powoływany jako organ, Wójt) w przedmiocie rozpatrzenia pkt 1-3, 5 i 6 wniosku z dnia 25 lipca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
W treści skargi wyjaśniono, że we wniosku z dnia 25 lipca 2023 r. skarżący domagał się udostępnienia mi informacji publicznej, w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, w zakresie prowadzonych przez Gminę Siemiatycze postępowań w ramach zamówień publicznych, z udziałem gminnego P. sp. z o.o., od dnia jego powstania do dnia złożenia wniosku, mianowicie:
- 1. Ogłoszonych przetargów, z podaniem nazwy zadania, w których ofertę złożyło gminne P. sp. z o.o. z podaniem dat ogłoszenia przetargów, ilości ofert które wpłynęły w każdym z nich oraz podaniem nazwy podmiotu, który dany przetarg wygrał i za jaką cenę.
- 2. Jaką łącznie kwotą Gmina przyznała gminnemu P. sp. z o.o. z tytułu pozaprzetargowych zleceń i innych umów cywilnoprawnych, od momentu jego powstania do dnia dzisiejszego?
- 3. Czy w ramach wykonywanych przez gminne P. sp. z o.o. usług, podmiot ten posługiwał się podwykonawcami, jeżeli tak proszę o wyszczególnienie nazw wszystkich usług, kiedy były świadczone i jakie było wynagrodzenie podwykonawcy (-ów).
- 4. Jakie jest aktualne wynagrodzenie prezesa gminnego P. sp. z o.o. oraz jak kształtowało się to wynagrodzenie na przestrzeni lat od momentu utworzenia gminnej spółki komunalnej?
- 5. Czy działka o nr [...] mająca być przedmiotem darowizny na rzecz Parafii Rzymskokatolickiej w C. pw. Podwyższenia Krzyża Świętego (uchwała Rady Gminy Siemiatycze nr XXXIl/329/2023 z dnia 30 maja 2023 r.), mając na względzie cel na jaki ma zostać przekazana, tj. zakładanie i utrzymywanie cmentarzy, spełnia wymogi obowiązujących w tym zakresie przepisów, tj. ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, rozporządzenia w sprawie określenia, jakie tereny pod względem sanitarnym są odpowiednie na cmentarze, Gminnego Planu Zagospodarowania Przestrzennego oraz przepisów związanych z rekultywacją wysypisk?
- 6. Proszę o przedstawienie mi kwoty jaka została wydana na podróże służbowe Pana Wójta za 2022 rok.
- 7. Proszę o przedstawienie mi stanu zadłużenia Gminy Siemiatycze za 2022 rok.
Skarżący podniósł, że w dniu 8 sierpnia 2023 r. organ udostępnił mu informację jedynie w zakresie pkt 4 wniosku (wynagrodzenie prezesa P.) oraz 7 wniosku (zadłużenie Gminy na koniec 2022 r.), zaś w pozostałym zakresie Wójt nie sprostał wymogom ustawy, nie udzielając mu ich w ogóle (pkt 1, 3, 5 i 6), bądź zasłaniając się tzw. informacją przetworzoną, której uzyskanie uzależnione jest od wykazania interesu publicznego.
W uzasadnieniu skarżący przedstawił również swoją optykę odnośnie do kolejnych punktów ww. wniosku o udostępnienie informacji publicznej. W zakresie pkt 1 podniósł, że Wójt w odpowiedzi wskazał skarżącemu linki do Biuletynu Informacji Publicznej (BIP). Zdaniem strony skarżącej pod wskazanymi linkami nie ma jednak informacji odpowiadających żądaniu z pkt 1 wniosku. Co do pkt 2 skarżący nie podzielił przekonania organu, że żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej. Zdaniem skarżącego żądana informacja nie może być uznana za przetworzoną, gdyż wskazanie łącznej kwoty zgodnie z treścią pkt 2 możliwe jest do podania w wyniku przeprowadzenia prostego rachunku dodawania. Wskazano również, że jeśli Wójt uznał, że jest to informacja przetworzona to winien wezwać skarżącego do wykazania interesu publicznego, czego jednak zaniechał. Odnośnie zaś do pkt 3 skarżący zakwestionował stwierdzenie organu, że Gmina Siemiatycze nie posiada informacji na temat podmiotów, które biorą/brały udział w realizacji zamówień jako podwykonawcy P. Wedle uznania skarżącego Wójt powinien posiadać taką wiedzę.
W zakresie pkt 5 zdaniem skarżącego odpowiedź organu była wymijająca. W przedmiocie pkt 6 skarżący uznał za niezasadne stwierdzenie organu, że jest to informacja przetworzona. Udostępnienie takiej informacji polega według strony na wykonaniu zwykłych czynności biurowych niewnoszących żadnej nowej treści do istniejących już dokumentów przez pracownika, który zajmuje jedynie takim zakresem spraw. Podkreślono przy tym, że jeśli Wójt uznał, że jest to informacja przetworzona to winien wezwać skarżącego do wykazania interesu publicznego, czego jednak zaniechał.
Wobec powyższego skarżący wniósł o stwierdzenie, że Wójt dopuścił się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, nadto o zobowiązanie Wójta do udostępnienia informacji publicznej, zgodnie z pkt 1-3 oraz 5 i 6 wniosku. Wniósł również o zasądzenie kosztów postępowania sądowoadministracyjnego według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Organ wskazał, że w dniu 8 sierpnia 2023 r., z zachowaniem terminu ustawowego, Wójt przekazał skarżącemu odpowiedzi na zagadnienia opisane w piśmie z dnia 25 lipca 2023 r., jednakże według stanowiska skarżącego zawartego w przedmiotowej skardze, udzielone przez Wójta Gminy Siemiatycze odpowiedzi w zakresie punktów 1, 2, 3, 5 i 6 świadczą o dopuszczeniu się bezczynności z rażącym naruszeniem prawa.
W zakresie pkt 1 organ wskazał, że wszelkie dokumenty związane z postępowania przetargowymi Gminy Siemiatycze są udostępniane na stronie BIP Gminy oraz na platformie zakupowej, co jest obowiązkiem ustawowym. Wyjaśnił, że na wskazanych stronach internetowych znajdują się również informacje dotyczące przetargów, w których ofertę składało P. sp. z o.o. Wbrew stanowisku skarżącego według organu odnalezienie tych informacji nie jest skomplikowane (również dla skarżącego) i nie wiąże się z koniecznością zapoznania z licznymi dokumentami źródłowymi. Co do pkt 3 organ podtrzymał twierdzenie, że nie posiada żądanych informacji, ponieważ spółka nie wskazywała w złożonych ofertach zakresu zamówień, które miały być realizowane przez inne podmioty. Wyjaśniono, że takich informacji Gmina nie otrzymała również w trakcie wykonywania zamówień. W przedmiocie pkt 5 Wójt wyjaśnił, że poinformował skarżącego wskazując, iż ewentualny obowiązek uzyskania niezbędnych pozwoleń na realizację przedsięwzięcia – założenie cmentarza leży po stronie Parafii Rzymskokatolickiej w C. Podał przy tym, że w ramach realizacji inwestycji odpowiednie organy dokonają weryfikacji, czy działka o numerze geodezyjnym [...] położona w C. spełnia wymogi prawne.
W przedmiocie pkt 2 i 6 Wójt podtrzymał stanowisko, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej. Wyjaśnił, że skarżącego poinformowano, iż chcąc uzyskać tego typu informację należy wykazać, że informacja publiczna jest szczególnie istotna dla interesu publicznego. W ocenie organu żaden z obowiązujących przepisów nie obliguje organu do wezwania i wskazania terminu do wykazania interesu publicznego przez osobę starającą się o uzyskanie dostępu do informacji publicznej przetworzonej. Wójt podniósł, że informacje objęte wnioskiem skarżącego są informacjami przetworzonymi, które podlegają udostępnieniu po wykazania interesu w ich pozyskaniu. Zarówno żądanie przekazania informacji o kwocie jaką Gmina Siemiatycze przyznała P. Sp. z o.o. z tytułu pozaprzetargowych zleceń i innych umów cywilnoprawnych, od momentu jego powstania, jak i żądanie informacji o kwocie wydanej na podróże służbowe Wójta Gminy Siemiatycze za 2022 r. są informacjami przetworzonymi.
W celu wytworzenia tych informacji należy przeprowadzić wnikliwą i szczegółową analizę dokumentacji poprzez przegląd materiałów źródłowych, w celu wytworzenia zupełnie nowej jakościowo informacji. Gmina Siemiatycze nie prowadzi bowiem odrębnych zestawień w żądanym przez skarżącego zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje
Skarga podlega częściowemu uwzględnieniu.
Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje również bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 4a, a w przypadku informacji publicznej także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 p.p.s.a. Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Bezczynność w prowadzeniu postępowania przez organ administracji publicznej, w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 1 z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej jako: k.p.a.) ma miejsce wtedy, gdy nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a.
W sprawie niniejszej, z uwagi na przedmiot zaskarżenia, zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. z 2022 r. poz. 902 ze zm., dalej jako: u.d.i.p.). Ustawa definiuje informację publiczną w art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 i 2, podmioty zobowiązane do jej udzielenia w art. 4 ust. 1 - 3 oraz tryb jej udostępniania i ograniczenia w tym zakresie. I tak zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych.
Z kolei w świetle art. 4 ust. 1 u.d.i.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Stosownie do treści art. 4 ust. 3 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są podmioty będące w posiadaniu takich informacji.
W literaturze przedmiotu zauważa się, że adresat wniosku jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, jeżeli ją ma, bez względu na to, czy wiąże się ona z zakresem jego kompetencji, czy też jest informacją uzyskaną od innych podmiotów. Obowiązany jest zatem każdy podmiot, który posiada informację (niezależnie od tego, czy wiąże się ona z jego zakresem kompetencji) lub powinien ją posiadać (z uwagi na zakres kompetencji).
Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu wykonującego władzę publiczną lub innych podmiotów wykonujących zadania publiczne. Informacją publiczną będą nie tylko dokumenty bezpośrednio zredagowane i technicznie wytworzone przez taki podmiot, ale także te sporządzone przez inne podmioty, których podmiot zobowiązany używa do zrealizowania powierzonych prawem zadań. Informacją publiczną są zarówno treści dokumentów bezpośrednio przez zobowiązane podmioty wytworzonych, jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet gdy nie pochodzą wprost od nich.
Z przepisów u.d.i.p. wynika, że podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznej ma obowiązek podjąć określone w tej ustawie czynności, nawet jeśli żądane informacje nie stanowią informacji publicznej - w terminie wskazanym w art. 13 u.d.i.p., tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli wniosek dotyczy informacji będącej informacją publiczną organ ma obowiązek: (1) udostępnić tę informację w formie czynności materialno–technicznej w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.) lub (2) wydać na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. decyzję o odmowie jej udostępnienia w razie uznania, że zachodzą podstawy do takiej odmowy, np. wynikające z art. 5 u.d.i.p. lub (3) udzielić informacji, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p., wyjaśniając przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji w terminie bądź zgodnie z wnioskiem, przy jednoczesnym wskazaniu, w jakim terminie (nie dłuższym jednak niż 2 miesiące), w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (w sytuacji powiadomienia wnioskodawcy o braku możliwości realizacji jego żądania w sposób lub w formie określonych we wniosku, ze wskazaniem innego sposobu lub formy bezzwłocznego udostępnienia informacji, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się - art. 14 ust. 2 u.d.i.p.) lub (4) poinformować pisemnie wnioskodawcę, że nie posiada żądanej informacji.
Jeśli natomiast żądana informacja nie jest informacją publiczną, wystarczy że o fakcie tym organ powiadomi wnioskodawcę zwykłym pismem.
Bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej wystąpi zatem wówczas, gdy zobowiązany do udzielenia tej informacji podmiot, będący w jej posiadaniu, nie podejmuje w przewidzianych w ustawie o dostępie do informacji publicznej terminach odpowiednich czynności, tj. nie udostępnia informacji w formie czynności materialno-technicznej lub nie wydaje decyzji o odmowie jej udzielenia, bądź też w przypadku, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, nie wydaje decyzji o umorzeniu postępowania. Dla stwierdzenia bezczynności nie mają przy tym znaczenia okoliczności, z jakich powodów określone działanie nie zostało podjęte, a w szczególności, czy bezczynność została spowodowana zawinioną czy też niezawinioną opieszałością organu.
Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania.
W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjęcia czynności oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań. Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu.
Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych identycznie jak bezczynność w udzieleniu informacji publicznej traktuje się również przedstawienie informacji niepełnej czy nieadekwatnej do treści wniosku (vide wyrok z dnia 10 stycznia 2013 r., II SAB/Sz 51/12, powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na internetowej stronie bazy orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), jak też brak jakiegokolwiek odniesienia się do wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w tym brak zawiadomienia strony wnioskującej – w terminie wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy i w drodze zwykłego pisma - o tym, że do jej wniosku nie mogą zostać zastosowane przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej (vide wyroki WSA w Łodzi z 11 sierpnia 2015 r., II SAB/Łd 125/15, WSA w Białymstoku z 23 września 2014 r., II SAB/Bk 42/14).
Przechodząc do rozstrzygnięcia sprawy należy w pierwszej kolejności stwierdzić, że bez wątpienia Wójt jest organem władzy publicznej, o którym mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., co nie jest też sporne w sprawie.
W zakresie pkt 2 i 6 wniosku skarżącego z 25 lipca 2023 r. organ stwierdził, że żądane informacje miały charakter informacji przetworzonej. W myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
W orzecznictwie jednolicie przyjmuje się, że w przypadku, gdy zdaniem podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej żądane dane zawierają w istocie wniosek o udostępnienie informacji publicznej przetworzonej powinien on zwrócić się do wnioskodawcy o wykazanie, że jego działanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Jeżeli wnioskodawca tego nie uczyni, wówczas wniosek o udostępnienie informacji przetworzonej winien zostać rozpoznany zarówno, gdy brak w nim będzie jakiegokolwiek uzasadnienia "szczególnego interesu publicznego", jak również, kiedy wnioskodawca w ogóle nie zareaguje na wezwanie, by ten interes wykazać. W takiej sytuacji podmiot zobowiązany powinien samodzielnie zbadać przesłanki przemawiające za istnieniem szczególnej istotności dla interesu publicznego. Jeżeli uzna, że takie przesłanki wystąpią wówczas powinien udzielić informacji.
Natomiast w sytuacji, jeśli ocena przeprowadzona przez podmiot zobowiązany będzie negatywna – powinien na podstawie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. wydać decyzję o odmowie udostępnienia żądanej informacji (por. wyrok NSA z dnia 7 lipca 2021 r., III OSK 3142/21).
Wnioskodawca występujący o udostępnienie informacji publicznej na etapie składania wniosku nie musi wiedzieć, że żądana przez niego informacja ma charakter informacji publicznej przetworzonej. Podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powinien zatem poinformować wnioskodawcę, że dana informacja jest w jego ocenie informacją przetworzoną, wobec czego jej udostępnienie jest możliwe w zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. Wnioskodawca musi mieć bowiem realną możliwość uzyskania informacji, a co za tym idzie – możliwość wykazania w zakreślonym przez podmiot zobowiązany terminie, że zachodzi przesłanka warunkująca uzyskanie informacji, o której mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2018 r., I OSK 2622/16).
W kontekście rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że w zakresie pkt 2 i 6 wniosku z 25 lipca 2023 r., skoro organ uznał, że żądane informacje stanowią informację przetworzoną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. to winien zwrócić się do wnioskodawcy o wykazanie, że jego działanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ co prawda poinformował stronę o konieczności wykazania powyższej przesłanki, jednak brak odpowiedzi wnioskodawcy nie zwalniał organu z dalszego procedowania wniosku w zakresie pkt 2 i 6. W dalszej kolejności Wójt powinien bowiem zbadać wskazaną przesłankę samodzielnie i zależnie od wyniku swoich rozważań udzielić informacji przetworzonej bądź wydać decyzję odmowną. Brak dokonania jednej z tych czynności należy kwalifikować jako bezczynność organu.
Należy zatem stwierdzić, że w zakresie pkt 2 i 6 wniosku z 25 lipca 2023 r. Wójt pozostaje w bezczynności, która to nie ustała również po wniesieniu skargi do sądu. Sąd stwierdziwszy ten stan był zobligowany zobowiązać organ do załatwienia wniosku w tym zakresie, co jak wynika z powyższych rozważań, powinno nastąpić poprzez zbadanie przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., a następnie udzielenie informacji albo wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia, przy czym z oczywistych względów sąd nie wypowiada się co do kierunku rozstrzygnięcia. W tym zakresie orzeczono jak w punktach 1 i 2 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 i 3 p.p.s.a.
Czyniąc zadość obowiązkowi nałożonemu przepisem art. 149 § 1a p.p.s.a. sąd stwierdza, że bezczynność organu nie miała cech wskazujących na to, że doszło do rażącego naruszenia prawa (punkt 3 sentencji wyroku).
Kwalifikacja naruszenia prawa jako rażącego oznacza stan, w którym wyraźnie, ewidentnie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa i naruszenie to posiada pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego jako "zwykłe" naruszenie prawa. Dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, ale musi być ono znaczne i niezaprzeczalne oraz pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania jakichkolwiek czynności czy oczywistego lekceważenia przepisów (por. np. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 2012 r. I OSK 675/12; postanowienie NSA z dnia 27 marca 2013 r. II OSK 468/13, wyrok NSA z dnia 29 listopada 2018 r. II GSK 1619/18).
W rozpoznawanej sprawie sąd nie stwierdził wystąpienia takich cech, a skarżący w złożonej do sądu skardze nie wyjaśnia podstaw do swojego przekonania, że doszło do rażącego naruszenia prawa. Sąd stwierdził nieprawidłowość działania organu, jednak wynikało ono z błędnego przekonania o istnieniu racji co do niemożliwości rozpoznania wniosku z uwagi na niewykazanie przesłanki z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. przez stronę.
W przekonaniu strony skarżącej, co wynika z wywiedzionej do tut. sądu skargi, do bezczynności organu doszło również w zakresie pkt 1, 3 i 5 wniosku z 25 lipca 2023 r., a wniosek został zrealizowany jedynie w zakresie pkt 4 i 7. Sąd nie podzielił tego przekonania, w związku z czym w tym zakresie oddalił skargę. Należało bowiem uznać, że organ nie dopuścił się bezczynności w tej części, gdyż w ustawowym 14-dniowym terminie, tj. w dniu 8 sierpnia 2023 r. udzielił odpowiedzi na wniosek także w zakresie pkt 1, 3 i 5, a jednocześnie nie była to odpowiedź niepełna czy też nieadekwatna do treści wniosku.
W przedmiocie pkt 1 wniosku, który dotyczył "ogłoszonych przetargów, w których ofertę złożyło gminne P. sp. z o.o." organ wyjaśnił, że żądane informacje znajdują się w Biuletynie Informacji Publicznej, co sprawia, że w tym zakresie wyłączona jest możliwość składania wniosku. Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek. Oznacza to zatem, że informacje udostępnione ww. publikatorach nie podlegają udostępnieniu na wniosek. Innymi słowy, podmiot zobowiązany nie ma obowiązku udostępniać informacji publicznej w formie i w sposób wskazany we wniosku, jeśli udostępnił ją już we wskazanych publikatorach (por. np. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt III OSK 979/22). Stwierdzając, że żądane informacje znajdują się w BIP, obowiązkiem organu było jedynie poinformowanie wnioskodawcy o tym fakcie, co też organ uczynił.
Tego rodzaju odpowiedź byłaby nieadekwatna do żądania wniosku, gdyby w BIP żądane informacje się nie znajdowały, natomiast w przypadku, gdy BIP zawiera szerszy zakres informacji niż żądane przez skarżącego, odpowiedź organu należy uznać za wystarczającą. Odmienny wniosek byłby sprzeczny z literalną wykładnią art. 10 ust. 1 u.d.i.p., z którego wynika, że udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje jedynie, gdy określonych informacji nie udostępniono w BIP. Nieuzasadnione jest natomiast przyjęcie wykładni, że wniosku nie można złożyć tylko wówczas, gdy zakres żądanej informacji publicznej ściśle odpowiada zakresem informacji udostępnionej w BIP, a taka konkluzja płynie z uzasadnienia skargi.
Natomiast w zakresie pkt 3, w którym zadano pytanie: "Czy w ramach wykonywanych przez gminne P. sp. z o.o. usług, podmiot ten posługiwał się podwykonawcami, jeżeli tak proszę o wyszczególnienie nazw wszystkich usług, kiedy były świadczone i jakie było wynagrodzenie podwykonawcy (-ów).", Wójt odpowiedział, że P. sp. z o.o. nie wykazywał podwykonawców na etapie ofert, jak i wykonywania zamówień. Zdaniem skarżącego odpowiedź ta nie wyczerpuje jego żądania z pkt 3, gdyż takowi podwykonawcy mogli nie być zgłoszeni i mogli świadczyć swoje usługi "na czarno".
W ocenie sądu odpowiedź organu należy jednak uznać za wyczerpującą. Należy bowiem stwierdzić, że informacja publiczna może dotyczyć jedynie faktów, a nie domniemań czy poglądów, w szczególności osobistych poglądów osoby pełniącej funkcję publiczną (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2019 r., sygn. akt I OSK 2104/17). Z tego względu zasadnym było odwołanie się do będących w posiadaniu organu dokumentów źródłowych, z których wynika, że żadni podwykonawcy nie byli przez P. sp. z o.o. wykazywani, natomiast dalej idące oczekiwanie tworzenia przez Wójta domysłów na określony temat nie mieściło się w zakresie informacji publicznej.
Odnośnie do pytania zawartego w pkt 5 wniosku skarżącego należy stwierdzić, że w istocie żądana informacja nie może być kwalifikowana jako informacja publiczna, jako że nie dotyczy sfery faktów, lecz wykładni i stosowania przepisów w zakresie zgodności z prawem ewentualnego zamierzenia na określonej nieruchomości. Należy wskazać, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie może służyć dokonywaniu przez organ wykładni prawa (por. postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 928/05). Wykładnia przepisów prawa, jak też ocena ich zastosowania, czyli swego rodzaju opinia prawna, nie stanowi informacji publicznej (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2014/12). Co prawda zauważyć należy, że pytanie dotyczyło – jak wynika z jego treści – nieruchomości aktualnie będącej własnością gminy, a zatem majątku publicznego, zaś informacja dotycząca tego majątku stanowi informację publiczną (art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c) u.d.i.p.).
Niewątpliwie sama informacja w zakresie faktu przekazania nieruchomości stanowiącej własność gminy miałaby charakter informacji publicznej. Natomiast kwestia czy na nieruchomości, która miałaby być przekazana będzie mogła być zrealizowana określona inwestycja nie może być rozpatrywana jako fakt, lecz jako zagadnienie prawne w ewentualnym przyszłym postępowaniu administracyjnym zainicjowanym przez obdarowaną parafię, co w świetle twierdzeń stron ma obecnie walor jedynie hipotetyczny.
O kosztach postępowania sąd orzekł jak w punkcie 5 sentencji wyroku na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącej uiszczony wpis w kwocie 100 zł.
Sprawa rozpoznana została na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, a podstawę ku temu stanowi art. 119 pkt 4 w związku z art. 120 p.p.s.a.