Uzasadnienie
W dniu 19 czerwca 2012 r. Stowarzyszenie Mieszkańców Gminy K. reprezentowane przez prezesa zarządu H. P. złożyło skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność Wójta Gminy w sprawie udzielenia informacji publicznej, wnosząc o dostęp do żądanych we wniosku dokumentów oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W skardze wyjaśniono, że w dniu 30 maja 2012 r. za pośrednictwem poczty elektronicznej skarżący zwrócił się do Wójta Gminy o wyznaczenie terminu i miejsca wglądu do: pierwotnego kosztorysu złożonego przez wykonawcę do przetargu na "Kompleksową realizację systemu kanalizacji sanitarnej na terenie Gminy K. w roku 1994, aneksów od nr [...] do nr [...], porozumień zawartych pomiędzy Gminą a wykonawcą firmą Półwysep, w szczególności porozumienie nr [...] z dnia 14 listopada 2011 r.
Jak twierdzi się w skardze, Wójt zobowiązany jest do udzielenia tych informacji na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. W związku z brakiem odpowiedzi na powyższy wniosek w terminie 14 dni, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, przesłano ponownie wezwanie w dniu 13 czerwca 2012 r., które również pozostało bez odpowiedzi.
W odpowiedzi na skargę organ wyjaśnił, że niezwłocznie po wpływie skargi (w dniu 22 czerwca 2012 r.) poinformował skarżącego, że dokumenty, o które wnosi są do wglądu w Urzędzie Gminy w Referacie Inwestycji w każdej chwili w godzinach pracy urzędu. Również w dniu 22 czerwca skarżący dokonał wglądu do dokumentów, o których udostępnienie wnosił. Ponadto organ wyjaśnił, że poinformował skarżącego pocztą elektroniczną o przyczynie zwłoki, wskazując że zwłoka w odpowiedzi nie była w żadnym razie zamierzona, a jego ponowne wezwanie z dnia 13 czerwca zostało potraktowane jako nowy wniosek, na który terminie 14 dni otrzymałby odpowiedź. Organ zaznaczył, że dokumentacja, o którą prosił skarżący wymagała jej odszukania w archiwum, gdyż dotyczyła kosztorysu przetargu sprzed 17 lat.
Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 29 czerwca 2012 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie do złożenia oświadczenia, czy wobec treści odpowiedzi na skargę cofa skargę, czy ja nadal podtrzymuje.
W piśmie procesowym z dnia 10 lipca 2012 r. Stowarzyszenie oświadczyło, że nie wycofa skargi ze względu na nagminne utrudnianie dostępu do informacji publicznej przez Wójta Gminy. Zdaniem skarżącego postępowanie Wójta wskazuje, że bezczynność w udostępnianiu informacji publicznej jest przemyślana i świadoma, a to wskazuje na rażące naruszenie obowiązujących przepisów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.
Postępowanie toczące się na skutek opisanej skargi podlega umorzeniu jako bezprzedmiotowe.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej ustawą, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego przepisu obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Bezczynność organu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej na wniosek określonego podmiotu podlega rozpoznaniu na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198, ze zm.). Udzielenie informacji publicznej ma charakter czynności materialno – technicznej, pozostającej czynnością z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy.
Stosownie zaś do treści art. 161 § 1 ustawy sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę (pkt 1); w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania (pkt 2); gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe (pkt 3).
Wprawdzie skarżące Stowarzyszenie nie cofnęło skargi, jak również nie zachodzi przypadek objęty punktem drugim wymienionego przepisu, lecz przedstawione okoliczności wskazują, że w toku postępowania sądowego, po wniesieniu skargi żądanie w zakresie udzielenia informacji publicznej skierowane do Wójta Gminy zostało przez ten organ uwzględnione.
W sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji publicznej bezprzedmiotowość postępowania, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 ustawy ma miejsce wówczas, gdy stan bezczynności przestaje istnieć w wyniku wydania aktu lub podjęcia określonej czynności przez ten organ po wniesieniu skargi, a przed wydaniem rozstrzygnięcia przez sąd (vide: uchwała siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, publ. ONSAiWSA z 2009 r., nr 4, poz. 63).
Należy zważyć, że na podstawie art. 149 ustawy sąd administracyjny w wypadku uwzględnienia skargi na bezczynność zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów, a także do rozstrzygnięcia kwestii, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wprawdzie udostępnienie żądanej przedmiotowym wnioskiem informacji publicznej nastąpiło z naruszeniem terminu wskazanego w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, nakazującym udostępnienie takiej informacji bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, niemniej jej udzielenie w toku niniejszego postępowania sądowego wywołuje taki skutek, że w chwili orzekania przez sąd bezczynność Wójta Gminy ustała. To zaś oznacza, w świetle treści art. 149 ustawy, że nie można zobowiązać tego organu do dokonania czynności w postaci udzielenia informacji publicznej, a więc nie ma podstaw do stwierdzenia jego bezczynności. Fakt dokonania przedmiotowej czynności miał zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie. W takiej bowiem sytuacji postępowanie przed sądem administracyjnym staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu (tak również w przywołanej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/08, także Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I OSK 646/10, Baza orzeczeń LEX nr 672923, w którym zawarł następujące stanowisko: "Jeżeli udostępnienie informacji publicznej nastąpiło po wniesieniu przez skarżącego skargi na bezczynność organu, to postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, co obliguje sąd do jego umorzenia na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.").
Tym samym, wobec udostępnienia przez Wójta Gminy informacji publicznej w sposób wskazany przez wnioskodawcę, po wniesieniu skargi a przed wydaniem orzeczenia przez sąd, nie było możliwe rozstrzyganie na podstawie art. 149 § 1 ustawy. Ponadto należy wskazać, że umorzenie postępowania z uwagi na dokonanie czynności w sprawie uniemożliwia stwierdzenie czy miało miejsce rażące naruszenie prawa, jak i ewentualne wymierzenie grzywny, o której mowa w art. 149 § 2 ustawy. Te bowiem elementy są niezbędne wówczas, gdy sąd skargę uwzględnia, co oznacza nałożenie obowiązku określonej treści zgodnie z art. 149 § 1 ustawy.
Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi umorzył postępowanie. Sąd zasądził na rzecz skarżącego Stowarzyszenia koszty postępowania w wysokości uiszczonego w sprawie wpisu sądowego na jego wniosek, z uwagi na treść art. 200 oraz art. 201 § 1 ustawy, zgodnie z którym zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3.