Uzasadnienie
H. M. wniosła w dniu 30 września 2004 r. skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W uzasadnieniu podała, że otrzymała decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej z 1 lipca 2004 r. odmawiającą przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku rodzinnego. Złożyła w terminie odwołanie do jednostki nadrzędnej i drugi miesiąc oczekuje na rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze złożyło oświadczenie o uznaniu skargi, wskazując jako przewidywany termin rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącą styczeń 2005 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlegała uwzględnieniu.
W myśl przepisu art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z treścią art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej.
Tryb orzekania w przedmiotowej sprawie podlegał przepisom ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255, z późn. zm.).
Zgodnie z art. 20 ust. 1, 2 i 3 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych organ właściwy realizuje zadania w zakresie świadczeń rodzinnych jako zadanie zlecone z zakresu administracji rządowej. Postępowanie w sprawach świadczeń rodzinnych prowadzi organ właściwy. Organ właściwy może upoważnić, w formie pisemnej, m. in. kierownika ośrodka pomocy lub inną osobę do prowadzenia postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 2, a także do wydawania w tych sprawach decyzji. Z kolei zgodnie z art. 32 tej ustawy, w sprawach w niej nieuregulowanych stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.).
Jak wynika z akt sprawy organ administracji publicznej pierwszej instancji właściwy dla rozstrzygnięcia sprawy świadczenia regulowanego opisaną wyżej ustawą wydał w dniu 1 lipca 2004 r. decyzję administracyjną odmawiającą H. M. przyznania zasiłku rodzinnego i dodatków do zasiłku (vide: decyzja Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Nr [...] k. 22 akt administracyjnych I instancji). Przedmiotową decyzję skarżąca otrzymała w dniu 30 lipca 2000 r. Odwołanie skarżącej skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wpłynęło do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w dniu 3 sierpnia 2004 r. i przekazane zostało organowi odwoławczemu w dniu 12 sierpnia 2004 r. (vide: akta administracyjne II instancji).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze jako organ odwoławczy od organów gminy w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 17 ust. 1 Kpa, rozstrzyga odwołanie według reguł określonych w rozdziale 10 Kodeksu postępowania administracyjnego, przy czym do terminu załatwienia sprawy przez ten organ stosować należy wymogi określone przepisem art. 35 Kpa w związku z art. 133 Kpa.
Art. 133 Kpa ustanawia ustawowy termin, w którym organ I instancji obowiązany jest przekazać odwołanie organowi odwoławczemu. Termin ten wynosi siedem dni od dnia, w którym organ otrzymał odwołanie. Datą wszczęcia postępowania odwoławczego jest data otrzymania odwołania przez organ odwoławczy.
W myśl przepisu art. 35 ust. 3 Kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania.
Termin załatwienia sprawy przez organ odwoławczy liczy się od dnia wpływu odwołania wraz z aktami sprawy do organu II instancji.
Jeżeli organ administracji zobowiązany do załatwienia sprawy nie wydaje decyzji z prawem przewidzianym terminie, przy czym zwłoka w rozpatrzeniu sprawy jest nieuzasadniona, wówczas mamy do czynienia z prawną bezczynnością organu.
Organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. W rozumieniu art. 104 § 1 kpa "załatwienie sprawy" oznacza wydanie przez organ decyzji, chyba że przepisy Kodeksu postępowania administracji stanowią inaczej.
Niewydanie decyzji w przewidzianym w art. 35 § 3 Kpa terminie świadczy jednoznacznie o bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Bezczynność organu administracji publicznej, polegająca na braku rozstrzygnięcia środka odwoławczego rodzi negatywne dla strony skutki w postaci braku możliwości ewentualnego wniesienia skargi do sądu, co godzi w konstytucyjne wolności i prawa człowieka i obywatela.
Mając na względzie powyższe okoliczności, uznając skargę za uzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekła jak w sentencji wyroku.