Uzasadnienie
W dniu 1 sierpnia 2022 r. W. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na przewlekłe prowadzenie przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia postępowania w sprawie ochrony danych osobowych. Skarżący wyjaśnił przy tym, że organ ten wysłał adresowane do skarżącego skierowanie na leczenie uzdrowiskowe w sanatorium na inny adres niż w złożonym przez skarżącego skierowaniu, dopuszczając w ten sposób do ujawnienia danych osobowych skarżącego. Z uwagi na powyższe, w dniu 27 kwietnia 2022 r. skarżący złożył do organu pismo, w którym wniósł m.in. o podjęcie procedur w związku z podejrzeniem naruszenia RODO i ujawnienia jego danych wrażliwych, na które to pismo do dnia wniesienia skargi nie uzyskał jednakże odpowiedzi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o jej oddalenie, wskazując, że Fundusz, potwierdzając skierowanie, nie jest organem administracji i zarówno do potwierdzenia skierowania, jak i jego odmowy, nie stosuje się przepisów k.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje
Skarga W. C. zasługuje na odrzucenie.
Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2021 r., poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r., poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz.U. z 2021 r., poz. 422 z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
W ocenie Sądu, katalog zawarty w art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. wyklucza możliwość wniesienia do sądu administracyjnego skargi na przewlekłe prowadzenie przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia postępowania w sprawie ochrony danych osobowych.
Z art. 3 § 2 p.p.s.a. wynika, że zaskarżenie bezczynności, jak i przewlekłości organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest na mocy powyższych przepisów zaskarżenie decyzji, postanowień oraz innych aktów lub czynności. Bezczynność organu administracji oznacza bowiem, że w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności.
Z kolei, z przewlekłością postępowania mamy do czynienia w sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych, maskujących bezczynność w sposób formalny, gdy dochodzi do mnożenia czynności i dokonywania czynności niepotrzebnych, zbędnych, co prowadzi do przedłużenia postępowania. Przewlekłość oznacza opieszałe, niesprawne i nieskuteczne lub nieporadne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy.
W sprawach dotyczących ochrony danych osobowych Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia nie występuje zaś w roli organu administracji, na którym według przepisów prawa ciąży obowiązek wszczęcia postępowania i wydania aktu administracyjnego lub podjęcia czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków skarżącego.
Zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.Urz.UE.L 119 z 4 maja 2016, str.
1) – organ ten jest administratorem danych osobowych, na którego rozporządzenie nakłada określone obowiązki w zakresie przetwarzania danych osobowych. Obowiązkom tym odpowiadają z kolei uprawnienia osoby, której dane dotyczą, w tym określone w art. 15 rozporządzenia 2016/679 prawo do uzyskania od administratora potwierdzenia, czy przetwarzane są dane osobowe jej dotyczące.
W świetle art. 34 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 2018 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2019 r., poz. 1781) organem właściwym w sprawie ochrony danych osobowych jest Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych, który m.in. prowadzi postępowania w sprawie naruszenia przepisów o ochronie danych osobowych (art. 60 ustawy o ochronie danych osobowych) oraz przeprowadza kontrolę przestrzegania przepisów o ochronie danych osobowych (art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie danych osobowych). Zgodnie przy tym z treścią art. 7 ust. 1-4 ustawy o ochronie danych osobowych w sprawach nieuregulowanych w ww. ustawie do postępowań administracyjnych przed Prezesem Urzędu Ochrony Danych Osobowych, o których mowa w rozdziałach 4-7 i 11, stosuje się ustawę Kodeks postępowania administracyjnego. Postępowanie przed Prezesem Urzędu jest postępowaniem jednoinstancyjnym. Do postanowień wydanych w postępowaniach, o których mowa w ust. 1, na które zgodnie z Kodeksem postępowania administracyjnego służy zażalenie, przepisów o zażaleniu nie stosuje się. Na postanowienia, o których mowa w ust. 3, służy skarga do sądu administracyjnego.
Dlatego też, skarga do sądu administracyjnego na przewlekłe prowadzenie przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia postępowania w sprawie ochrony danych osobowych, jest niedopuszczalna. Podmiot ten, jako administrator danych, nie prowadzi bowiem postępowania administracyjnego i nie ma możliwości wydawania decyzji, postanowień czy też innych aktów podlegających zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Stąd też, nie można zaskarżyć do sądu administracyjnego bezczynności tego organu w tym zakresie.
Z uwagi na powyższe, Sąd uznał, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga jest niedopuszczalna i, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., orzekł o jej odrzuceniu.