Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził nabycie z mocy prawa przez Gminę [...] własności działki nr 1 o pow. 79 m2, wydzielonej z działki nr [...], zajętej pod drogę publiczną, stanowiącej w dniu [...]r. współwłasność E. i T. P., G. P. i R. P. Wnioskiem z dnia [...]r. T. P., G. P. i R. P. zwrócili się do Prezydenta Miasta [...] o wypłatę odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Pierwszą decyzję w sprawie ustalenia odszkodowania Prezydent miasta wydał [...]r. Została ona uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia rozstrzygnięciem Wojewody [...] z dnia [...]r. Także kolejna decyzja Prezydenta Miasta S. z [...]r. została uchylona przez Wojewodę decyzją z [...]r. a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. Po raz trzeci orzekając w sprawie, Prezydent Miasta wydał decyzję ustalającą odszkodowanie w dniu [...]r. To rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy w dniu [...]r.
Wyrokiem z dnia 3 września 2008 r. w sprawie o sygn. II SA/Gl 403/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zarówno decyzję Wojewody [...], jak i utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r.
Po zwrocie akt organowi, został sporządzony operat szacunkowy z [...]r. a następnie Prezydent Miasta S. wydał decyzję z [...]r., którą ustalono wysokość odszkodowania za działkę zajętą pod drogę. W wyniku wniesionego odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...]r. uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Akta sprawy zostały zwrócone organowi I instancji [...]r. Pismem z [...]r., z powołaniem się na art. 36 k.p.a., zawiadomiono strony, że postępowanie w sprawie będzie kontynuowane po uzyskaniu operatu szacunkowego a przewidywany termin jego zakończenia to [...]r.
Pismem z [...]r. skarżący skierowali do Rady Miejskiej skargę na Prezydenta Miasta oraz skargę do Prezydenta na nienależyte wykonywanie zadań przez Urząd Miejski. T. P. złożył także ustnie skargę do protokołu w dniu [...]r. Pismo z [...]r., zawierające skargę na przewlekłe załatwienie sprawy zostało także skierowane do Wojewody [...]. Zostało ono potraktowane jako zażalenie na bezczynność Prezydenta Miasta S. Po jego rozpoznaniu Wojewoda Śląski postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], na podstawie art. 37 § 1 i 2 k.p.a., uznał zażalenie na nieuzasadnione. W uzasadnieniu podał, że każdorazowo po zwrocie akt przez organ odwoławczy Prezydent Miasta niezwłocznie podejmował działania.
Nadto, po uchyleniu przez organ odwoławczy decyzji z [...]r. Prezydent Miasta zawiadomił strony o przedłużeniu terminu załatwienia sprawy i wskazał nowy termin, określając go na [...]r. Wobec dopełnienia obowiązku wynikającego z art. 36 § 1 k.p.a., Prezydent Miasta S. nie pozostaje w bezczynności.
Jak dokumentują akta sprawy, w dniu [...]r. został sporządzony kolejny operat szacunkowy. Pismem z [...]r. skarżący zostali zawiadomieni, że w dniu [...]r. zostanie w sprawie przeprowadzona rozprawa administracyjna. Zawiadomienia zostały przez skarżących odebrane [...]r. i [...]r. Na rozprawie administracyjnej w dniu 12 lutego 2010 r. skarżący nie stawili się. Prezydent Miasta decyzją z [...]r. nr [...]ustalił odszkodowanie za działkę zajęta pod drogę publiczną oraz orzekł, że zwaloryzowana kwota odszkodowania wypłaconego na podstawie decyzji Prezydenta S. z dnia [...]r. podlega zwrotowi na rzecz Gminy S. Pismem z [...]r., nadanym za pośrednictwem poczty [...]r., T. P., G. P. i R. P. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę, w której zarzucili nienależyte wykonywanie zadań przez Urząd Miejski w S. i przewlekłe załatwienie sprawy. Wyrazili nadzieję, że Sąd wyjaśni, dlaczego organ I instancji zapłacił biegłym za wadliwe operaty szacunkowe a urzędnicy organu ich nie kwestionowali, dlaczego w Urzędzie Miejskim w S. są zatrudnione niekompetentne osoby a sprawa toczy się od wielu lat, w związku z czym jej koszty prawdopodobnie przekroczyły wartość odszkodowania, wyjaśni kto ponosi odpowiedzialność za przewlekłość i wyciągnie wobec tej osoby konsekwencji.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o jej oddalenie. Podniósł, że w sprawie zostało już sporządzonych pięć operatów. Różnice w ich ocenie przez organ I i II instancji oraz przez Sąd wynikają z rozbieżności interpretacyjnych przepisów prawa. Konieczność ponawiania procedury jest spowodowana kwestionowaniem przez strony rozstrzygnięć organów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić skarżącym, że do kompetencji sądów administracyjnych należy kontrola legalności działania administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.), a także w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 tej ustawy. Przedmiotem zarzutu bezczynności może być zatem sytuacja, w której organ nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia lub innego aktu lub nie podejmuje czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie została w związku z powyższym zakwalifikowana jako skarga na bezczynność Prezydenta Miasta S., polegająca na zaniechaniu wydania decyzji w przedmiocie ustalenia odszkodowania za działkę zajętą pod drogę publiczną.
Ustawa będąca podstawą działania sądów administracyjnych nie przewiduje bowiem możliwości składania skarg na przewlekłość postępowania, przedmiotem kontroli w związku z tym nie jest kwestia, czy organy administracji zbyt długo rozpoznają sprawę, ale czy w sprawie wydały bądź nie wydały przewidzianego prawem aktu. Uznając zarzut bezczynności za zasadny Sąd, na podstawie art. 149 powołanej ustawy zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności.
W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje jednak fakt, że po wniesieniu skargi a przed jej rozpoznaniem przez Sąd, organ wydał w sprawie decyzję. Jej prawidłowość nie może być przedmiotem badania w niniejszym postępowaniu i nie ma znaczenia dla jego wyniku. Na skutek wydania przez organ decyzji, postępowanie w zakresie zarzutu bezczynności stało się bezprzedmiotowe, jeżeli akt został już wydany, brak jest podstaw do zawarcia w sentencji wyroku zobowiązania organu do jego wydania. Bezprzedmiotowość postępowania sądowego, będąca konsekwencją ustania bezczynności organu po wniesieniu skargi, obliguje sąd administracyjny do umorzenia tego postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach postępowania, obejmujących wpis o skargi w kwocie 100 zł nie orzeczono, wobec braku stosownego wniosku skarżących w tym zakresie. Zgodnie z art. 210 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strona traci uprawnienie do żądania zwrotu kosztów, jeśli najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie zgłosi wniosku o przyznanie należnych kosztów. O treści tego przepisu Sąd poinformował T. P. już w wezwaniu z dnia [...]r. a pozostałych skarżących w zawiadomieniach z [...]r.
Mając na uwadze podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji.