Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia [...] r., który wpłynął do Prezydenta Miasta D. w dniu [...] r., skarżący S. K. zwrócił się o dokonanie aktualizacji mapy zasadniczej, którą wykupił w dniu [...] r. Podał, że na mapie tej nie ujawniono drogi wewnętrznej – ul. [...] oraz zjazdu na tę drogę z łącznicy węzła "[...]" w rejonie działki nr 1 (obręb S.). Istniejąca od [...] r. droga i zjazd, były wykazywane na wszystkich mapach zasadniczych do [...] r. Jako podstawę prawną żądania podał art. 24 ust. 2a pkt 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne.
Organ administracji pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego, że brak podstaw prawnych do usunięcia błędnych danych ewidencyjnych w odniesieniu do przywołanej wyżej działki, czy też działki sąsiedniej nr 2. Podstawą zmiany treści mapy zasadniczej są wyłącznie wyniki pomiarów terenowych, wykonywanych w ramach prac geodezyjnych. Aktualnie w rejestrze zgłoszeń zarejestrowana jest jedna praca geodezyjna obejmująca powyższe działki. Wyniki tej pracy nie zostały przekazane do zasobu geodezyjnego i kartograficznego.
W tym stanie rzeczy skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach ponaglenie na bezczynność organu, polegającą na odmowie załatwienia sprawy w zakresie aktualizacji informacji, zawartych w ewidencji gruntów i budynków.
Ponaglenie to przekazano do rozpoznania Śląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który do organ pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego, że w przedmiotowej sprawie nie przysługuje środek z art. 37 kpa, gdyż nie toczy się postępowanie administracyjne, rozstrzygane w drodze decyzji. Aktualizacja mapy zasadniczej (odpowiednich baz danych), następuje bowiem w drodze czynności materialno-technicznej zawartych w materiałach przyjętych do państwowego zasobu (operatu technicznego) lub pozyskanych z innych rejestrów publicznych. W ramach procesu aktualizacji nie prowadzi się postępowania administracyjnego.
W skardze do sądu administracyjnego skarżący zarzucił bezczynność organu, polegającą na uchylaniu się od załatwienia sprawy zgodnie z przepisami prawa. Skarżący zarzucił, że organ odmówił poprawienia mapy zasadniczej, nie wydając decyzji w sprawie. Nie zgodził się też z poglądem organu II instancji i wyjaśnieniami, że dane zawarte w ewidencji gruntów są prawidłowe, gdyż dowiódł ich niezgodności ze stanem faktycznym terenu, objętego mapą.
W odpowiedzi na skargę organ administracyjny podtrzymał stanowisko, że aktualizacja bazy danych obiektów topograficznych, z której m.in. generowana jest mapa zasadnicza, nie jest objęta postępowaniem administracyjnym. Wyjeżdżony samoistnie teren nie stanowi drogi w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, gdyż nie jest ani drogą publiczną ani wewnętrzną. Brak tam bowiem wybudowanych przez Gminę jako właściciela urządzeń i budowli drogowych. W wyniku przyjęcia do zasobu operatu KERG [...], dokonano usunięcia na mapie części skarpy nieumocnionej, która w całości znajdowała się na działce Gminy.
W kolejnym piśmie skarżący podniósł, że brak podstaw do załatwienia sprawy błędu mapy pismem. Organ winien wyrazić stanowisko w drodze decyzji. Istniejąca droga ma też nazwę i jest częściowo utwardzona. Z drogi tej korzysta od [...] r.
Odnosząc się do tego pisma, organ administracji podtrzymał dotychczasowe stanowisko co do braku podstaw do wydania decyzji w niniejszej sprawie.
Rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga musiała odnieść skutek, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej zarzuty i wnioski należało podzielić. Zgodnie z art. 37 § 1 pkt 1 kpa, stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub w przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność).
Przez załatwienie sprawy należy rozumieć nie tylko wydanie decyzji administracyjnej, lecz także wydanie m.in. postanowienia, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także rozstrzygającego sprawę co do istoty, postanowienia w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, a także innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej (z pewnymi wyłączeniami). Taki jest bowiem zakres kontroli sądowej w sprawach skarg na bezczynność, wyznaczonej w art. 3 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.).
Dla wyniku sprawy sądowoadministracyjnej bez znaczenia prawnego jest zatem fakt, czy załatwienie wniosku skarżącego o dokonanie aktualizacji mapy zasadniczej, winno nastąpić w formie decyzji z art. 104 kpa. Zdaniem organu, którego bezczynność zaskarżono, a także organu wyższego stopnia, sprawa nie podlega bowiem przepisom procedury administracyjnej. Jednak organy administracji przeoczyły, że w obecnym stanie prawnym ustawodawca przewidział wówczas obowiązek wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, na które służy zażalenie (art. 61a kpa, dodany ustawą z dnia 2 grudnia 2010 r. (Dz. U. z 2011 r. Nr 6 poz. 18). Z mocy tej regulacji, jeżeli żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Chodzi tutaj m.in. o przypadek, gdy żądanie strony nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji, lecz wymaga innej formy działania.
Wydanie takiego postanowienia umożliwia stronie weryfikację stanowiska organu w drodze zażalenia do organu wyższego stopnia, a następnie skargi do sądu administracyjnego. Niewydanie takiego postanowienia w terminach określonych w art. 35 kpa, oznacza przypadek bezczynności organu. Na tym etapie postępowania sądowego brak bowiem podstaw prawnych do przesądzenia kwestii, czy wniosek skarżącego podlegał uwzględnieniu, czy też winien być rozpatrzony w formie decyzji, bądź innego aktu, w tym postanowienia z art. 61a kpa. Brak też podstaw prawnych do rozstrzygnięcia sporu, czy przedmiotowa droga była poprzednio uwidoczniona na mapie zasadniczej, czy też na mapie tej naniesiono skarpę, jak twierdzi organ administracji. Rodzaje rozstrzygnięć sądu administracyjnego w sprawach skarg na bezczynność (przewlekłość postępowania), określa art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uwzględniając skargę na bezczynność sąd zobowiązuje zatem organ do wydania w określonym terminie aktu i stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności oraz określa, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Nadto, sąd może orzec o wymierzeniu organowi grzywny lub przyznaniu skarżącemu sumy pieniężnej. Stąd też Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględniając skargę zobowiązał organ do wydania aktu rozstrzygającego wniosek skarżącego w terminie 30 dni, liczonym zgodnie z art. 286 § 2 cyt. ustawy, od daty zwrotu organowi akt postępowania. Jednocześnie sąd orzekł, że bezczynność organu nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Organ administracji w ciągu 14 dni odpowiedział bowiem pismem na wniosek skarżącego. Spór w niniejszej sprawie ma charakter prawny. Z tych też powodów sąd nie wymierzył organowi grzywny, ani nie przyznał skarżącemu z urzędu sumy pieniężnej tytułem zadośćuczynienia z powodu oczekiwania na wydanie aktu.
O kosztach postępowania, obejmujących wpis sądowy w kwocie 100 zł, orzeczono z urzędu zgodnie z art. 200, art. 205 i art. 210 § 2 cyt. ustawy. Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym nastąpiło zgodnie z art. 119 pkt 4 i art. 120 tej ustawy.