Uzasadnienie
Pismem z dnia 20 marca 2020 r. Stowarzyszenie A w W. wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia pozwolenia na budowę.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 27 kwietnia 2020 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, przez złożenie dowodu, że strona skarżąca przed złożeniem skargi wniosła do organu ponaglenie w związku z niezałatwieniem sprawy w terminie, podanie numeru KRS, nadesłanie listy członków Stowarzyszenia wraz z ich aktualnymi adresami zamieszkania, złożenie pełnomocnictwa dla J. O. podpisanego przez wszystkich członków Stowarzyszenia do występowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gliwicach lub podpisanie skargi przez wszystkich członków Stowarzyszenia, ewentualnie nadesłanie nowego egzemplarza skargi, podpisanego przez wszystkich członków Stowarzyszenia.
Przesyłka zawierająca wezwanie została doręczona skarżącemu Stowarzyszeniu w dniu 12 maja 2020 r.
Przy piśmie procesowym z dnia 17 maja 2020 r., strona skarżąca nadesłała ponaglenie z dnia 7 lutego 2019 r., postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] zawiadomienie o wpisie do ewidencji stowarzyszeń zwykłych z dnia 18 grudnia 2017 r., zaświadczenie o numerze REGON, potwierdzenie nadania numeru identyfikacji podatkowej, listę członków założycieli stowarzyszenia zwykłego, listę członków Stowarzyszenia, uchwałę o wyborze przedstawicielka stowarzyszenia zwykłego oraz regulamin Stowarzyszenia zwykłego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji powoduje jej odrzucenie.
Zgodnie z art. 28 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) - w skrócie: "p.p.s.a." – osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28, mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Natomiast w myśl art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 3 p.p.s.a. do skargi należy dołączyć pełnomocnictwo lub jego wierzytelny odpis, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który w danej sprawie nie złożył jeszcze tych dokumentów przed sądem.
Według art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę postanowieniem, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (§ 3).
Stosownie do art. 41a ust. 1 ustawy Prawo o stowarzyszeniach (DZ. U. z 2019 r., poz. 713) stowarzyszenie zwykłe reprezentuje przedstawiciel reprezentujący stowarzyszenie zwykłe albo zarząd. Jednakże w myśl ust. 2 ww. artykułu podejmowanie przez przedstawiciela reprezentującego stowarzyszenie zwykłe albo zarząd czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu wymaga uprzedniej zgody wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego oraz udzielenia przez nich pełnomocnictwa do dokonania tych czynności.
W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowane jest stanowisko, że wniesienie skargi do sądu administracyjnego w imieniu stowarzyszenia zwykłego jest czynnością przekraczającą zakres zwykłego zarządu. Tym samym, wniesienie skargi do sądu administracyjnego przez przedstawiciela stowarzyszenia zwykłego, winno zostać poprzedzone udzieleniem mu pełnomocnictwa w tym zakresie.
W wyroku z 12 lutego 2018 r. sygn. II OSK 1157/17 (publ. www.orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że: "Stowarzyszeniu zwykłemu przysługuje zdolność sądowa jako organizacji społecznej, jednak legitymację procesową, a zatem zdolność do czynności procesowych posiadają jedynie wszyscy członkowie tego stowarzyszenia. Oznacza to, że przedstawiciel wskazany w regulaminie może reprezentować stowarzyszenie zwykłe, jeżeli pozostali członkowie stowarzyszenia upoważnią go do tego w należytej formie prawnej.". Ponadto NSA podkreślił, że: "Właściwym dokumentem, z którego wynika upoważnienie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego przez stowarzyszenie zwykłe, jest dokument podpisany przez wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego. Źródłem takiego upoważnienia nie można natomiast uznać regulaminu, jako dokumentu statuującego tylko powstanie stowarzyszenia zwykłego".
Z kolei w wyroku z 22 lutego 2017 r. sygn. II OSK 1445/15 (publ. j.w.), NSA wskazał, że: "Wola wszystkich członków stowarzyszenia zwykłego w zakresie wniesienia w imieniu stowarzyszenia skargi kasacyjnej (a także skargi) winna być wyrażona co do konkretnej sprawy, a nie ogólnie, abstrakcyjnie".
W świetle przytoczonego wyżej orzecznictwa do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu stowarzyszenia zwykłego wymagane jest legitymowanie się stosownym pełnomocnictwem procesowym podpisanym przez wszystkich członków stowarzyszenia. W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca została zarządzaniem z 27 kwietnia 2020r. zobowiązana do uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie pełnomocnictwa dla J. O. do reprezentowania strony skarżącej przed wojewódzkim sadem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, podpisanego przez wszystkich członków skarżącego stowarzyszenia lub podpisania skargi przez wszystkich członków stowarzyszenia. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że w przedmiotowej sprawie doręczenie wezwania do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej nastąpiło w okresie stanu zagrożenia epidemicznego wprowadzonego w dniu 14 marca 2020 r. rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie ogłoszenia na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stanu epidemii - Dz.U. z 2020 r. poz. 491).
Zgodnie z art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 (w brzmieniu na dzień czynności) ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm.) zwanej dalej: "ustawą" w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych, nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na ten okres. Przepis art. 15zzs ust. 1 pkt 1 ustawy został uchylony na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz.U. z 2020 r. poz. 875 – dalej: ustawa zmieniająca). Zgodnie z art. 68 ust. 6 ustawy zmieniającej terminy w postępowaniach, o których mowa w art. 15zzs ustawy zmienianej w art. 46, których bieg nie rozpoczął się na podstawie art. 15zzs tej ustawy, rozpoczynają bieg po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
Ustawa zmieniająca weszła w życie w dniu 16 maja 2020 r. Zgodnie zatem z art. 68 ust. 6 ustawy zmieniającej termin do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej rozpoczął bieg od 24 maja 2020 r. Ostatnim dniem terminu do uzupełnienia braków skargi kasacyjnej był zatem dzień 1 czerwca 2020 r. W niniejszej sprawie termin, w którym strona zobowiązana była uzupełnić braki skargi przez złożenie pełnomocnictwa dla J. O. do reprezentowania strony skarżącej przed wojewódzkim sadem administracyjnym lub sądami administracyjnymi, podpisanego przez wszystkich członków skarżącego stowarzyszenia lub podpisania skargi przez wszystkich członków stowarzyszeni upłynął jednak bezskutecznie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego orzeczono w pkt 2 postanowienia, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 i § 2 p.p.s.a.