Uzasadnienie
Pismami z dnia 29 maja 2019 r. F. H., W. H., B.P., M. H. (dalej: skarżący) złożyli do Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: ŚWIOŚ) wniosek o przeprowadzenie oceny stanu akustycznego środowiska wyrażonego w postaci map akustycznych, przeprowadzenie pomiarów hałasu i wibracji w porze dziennej i nocnej w rejonie ulicy J. B., przeprowadzenie pomiarów w pomieszczeniach zamkniętych budynków przy ulicy J. B. [...] w porze dziennej i nocnej, zobowiązanie zarządzającego drogą do przedłożenia przeglądu ekologicznego, nałożenie na zarządcę drogi obowiązku ograniczenia oddziaływania na środowisko poprzez budowę osłon akustycznych.
Pismami z dnia 26 czerwca 2019 r. WIOŚ poinformował skarżących o ujęciu pomiarów w zakresie hałasu w planach kontrolnych, wskazując że nałożenie obowiązku ograniczenia emisji hałasu możliwe jest po stwierdzeniu przekroczeń w trakcie pomiaru. Ponadto, w zakresie części żądań skarżących, organ przekazał sprawy do załatwienia organom zgodnie z kompetencjami.
Pismem z dnia 17 lipca 2019 r., skarżący wnieśli ponaglenie oraz skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania, która została przekazana do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej: GIOŚ). GIOŚ pismem z dnia 21 października 2019 r. poinformował, że skarga jest bezzasadna i nakazał udzielenie M. H. odpowiedzi, że wyniki kontroli zostaną przekazane niezwłocznie po jej zakończeniu. Zgodnie z powyższym WIOŚ poinformował M. H. o terminie wykonania kontroli.
Pismem z dnia 7 listopada 2019 r., skarżący ponowili ponaglenie oraz skargę na bezczynność i przewlekłość działania ŚWIOŚ w stosunku do wniosku skarżących z dnia 29 maja 2019 r. Ponaglenie oraz skarga zostały przekazane do GIOŚ, który nie udzielił odpowiedzi.
Skarga została ponowiona przez skarżących pismem z dnia 18 lutego 2020 r. WIOŚ przekazał skargę zgodnie z właściwością – do GIOŚ, który nie udzielił odpowiedzi.
Pismem z dnia 1 marca 2020 r. skarżący złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność ŚWIOŚ w przedmiocie oceny stanu akustycznego środowiska.
W odpowiedzi na skargę ŚWIOŚ wniósł o odrzucenie skargi, ze względu na jej niedopuszczalność, ewentualnie na wypadek nieuwzględnienia wniosku o odrzucenie - o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Przystępując do rozpoznawania sprawy, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega jego kontroli. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, nazywanej dalej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a ustawy, tj. decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; inne niż wskazane powyżej akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.
Inaczej mówiąc, skarga na bezczynność organu jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące przyznania stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (podobnie B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne..., s.378). Zatem, o bezczynności organu możemy mówić, gdy dotyczy ona aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Taki akt lub czynność charakteryzuje się tym, że jest podejmowany w sprawie indywidualnej, jest skierowany do oznaczonego podmiotu, dotyczy uprawnień lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z 20 września 2006 r., sygn. akt II SA/Ol 456/06).
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest niezgodne z żądaniem skarżących załatwienie wniosku w trybie art. 241 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego z dnia 14 czerwca 1960 r. (Dz.U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), dalej – k.p.a. (Dział VIII k.p.a.).
Wnioskodawcom niezadowolonym ze sposobu załatwienia wniosku, wniesionego w trybie art. 241 k.p.a. służy prawo wniesienia skargi, o której mowa w art. 246 § 1 k.p.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania wniosków (ani też skarg) w rozumieniu Działu VIII k.p.a., ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Sąd kontroluje bowiem działalność administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a wnioski, o których mowa w Dziale VIII k.p.a. nie zostały wymienione w art. 3 § 2 tej ustawy.
Sąd może, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., rozpoznawać skargi na bezczynność organu administracji tylko w przypadkach określonych w tym przepisie w punktach 1-4a (por. Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 12/13).
W związku z powyższym, należy wskazać, skarga na bezczynność organu, wniesiona przez skarżących do tut. Sądu w niniejszej sprawie, jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Jak wskazano już na wstępie, sąd administracyjny kontroluje bowiem jedynie legalność prawnych form działania organów administracji publicznej zaskarżalnych do sądu administracyjnego i tylko w takim zakresie może badać także skargę na ich bezczynność.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.