Uzasadnienie
Pismem z dnia 19 lutego 2016 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej PINB) w B. zawiadomił o wszczęciu z urzędu na podstawie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie Dz. U. z 2016 r. poz. 290 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym), postępowania administracyjnego "w sprawie nieprawidłowości pierwotnego jednopiętrowego budynku mieszkalnego przy ul. [...] (obecnej ul. [...]) w B., zrealizowanego na podstawie decyzji nr [...] Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w T. z dnia [...] r. znak: [...] – istniejącego przed rozpoczęciem w 2002 r. nadbudowy tego budynku."
W zawiadomieniu tym stwierdzono, że przyczyną wszczętego postępowania "są wątpliwości", powstałe w trakcie postępowania w sprawie [...], której przedmiotem są roboty budowlane związane z nadbudową przedmiotowego budynku, dotyczące jego pierwotnej jednopiętrowej części zrealizowanej w oparciu o zatwierdzony projekt budowlany.
W złożonym do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. (dalej [...]WINB) w trybie art. 37 § 1 Kpa zażaleniu z dnia 28 kwietnia 2016 r. H. J. jako współwłaściciel sąsiedniej nieruchomości zarzucił, że od daty wszczęcia postępowania w dniu [...] r. organ pierwszej instancji nie podjął w sprawie żadnych czynności zmierzających do jego zakończenia.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] r. wydanym na podstawie art. 36 i art. 123 Kpa, PINB w B. zawiadomił, że sprawa [...] zostanie załatwiona w terminie do 29 lipca 2016 r. z uwagi na przedłużenie inwestorce K. R. terminu do przedłożenia ekspertyz technicznych istotnych w sprawie, a dotyczących budynku przy ul. [...] w B. Po rozpoznaniu w/w zażalenia [...]WINB w K. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił wyznaczenia PINB w B. dodatkowego terminu załatwienia sprawy. W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że obecnie PINB w B. nie pozostaje w bezczynności gdyż w trybie art. 36 Kpa wyznaczył nowy termin do załatwienia objętej zażaleniem sprawy.
W skardze do sądu administracyjnego na bezczynność PINB w B. w sprawie: [...] A. i H. małżonkowie J. wnieśli o wymierzenie temu organowi grzywny w związku z jego bezczynnością w tej sprawie, objętej zawiadomieniem o wszczęciu postępowania z dnia [...] r., przyznanie na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od organu na ich rzecz odpowiedniej sumy pieniężnej z tytułu zadośćuczynienia za pozostawanie w bezczynności oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi powtórzyli twierdzenia sformułowane wcześniej w zażaleniu akcentując, że sprawa samowolnych robót budowlanych na sąsiedniej działce nie została załatwiona chociaż toczy się już od 14 lat. Podnieśli, że bezczynność została potwierdzona postanowieniem "organu wojewódzkiego" z dnia [...] r.
W odpowiedzi na skargę PINB w B. wniósł o jej oddalenie jako bezpodstawnej. Stwierdził, że celem załatwienia również tej spawy wydał w sprawie [...] dnia [...] postanowienie nr [...] którym nałożył na K. R. obowiązek dostarczenia określonych ekspertyz dotyczących budynku mieszkalnego przy ul. [...] w B., z uwzględnieniem bezpieczeństwa zabudowy na działce skarżących. Obie sprawy są bowiem ze sobą powiązane. Nadto postanowieniem z dnia [...] r. wyznaczył nowy termin załatwienia sprawy do 29 lipca 2016 r. z uwagi na konieczność uzupełnienia materiałów i dowodów niezbędnych do jej załatwienia, w szczególności o w/w ekspertyzy.
W piśmie procesowym z dnia 17 sierpnia 2016 r. skarżący H. J. w odniesieniu do odpowiedzi na skargę stwierdził, że ekspertyzy które zdaniem organu były niezbędne do załatwienia sprawy dotyczą sprawy [...] tj. samowoli z 2002 r.
W nadesłanym w dniu 20 października 2016 r. faxem piśmie PINB w B. przedstawił dalsze podjęte w sprawie czynności. Na rozprawie sądowej w dniu 21 października 2016 r. wyjaśnił, że przedmiotem wszczętego zawiadomieniem z dnia [...] r. postępowania jest budynek zrealizowany zgodnie z pozwoleniem z [...] r. Może on jednak zagrażać zdrowiu i życiu ludzi z uwagi na to, że nie spełnia on wymogów bezpieczeństwa pożarowego.
Nadto podniósł, że objęte skargą na bezczynność postępowanie zostało zakończone w dniu [...] r. decyzją Nr [...] o nakazie usunięcia nieprawidłowości (znak sprawy [...]), której oryginał PINB w B. okazał.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje
Wobec wydania w dniu [...] r. w/w decyzji nr [...], kończącej w pierwszej instancji postępowanie w sprawie objętej skargą na bezczynność, postępowanie sądowe w sprawie tej bezczynności jako bezprzedmiotowe ulegało umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej ustawą p.p.s.a.). Brak jest bowiem w takiej sytuacji możliwości zawarcia w wyroku wyrzeczenia o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 tej ustawy.
Sąd stwierdza jednak, że do czasu wydania decyzji w dniu [...] r. PINB w B. pozostawał w sprawie [...] w bezczynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i art. 149 ustawy p.p.s.a. Wynika to przede wszystkim z faktu, że przedmiot tego postępowania nie był od samego początku jego wszczęcia w dniu [...] r. dostatecznie określony. Trudno było zatem stwierdzić co faktycznie jest jego przedmiotem i czy to właśnie w jego toku podejmowane były konkretne czynności procesowe. Taka sytuacja z punktu widzenia procesowego jest niedopuszczalna i już sama przez się przesądza o bezczynności, jeżeli sprawa nie zostanie załatwiona, jak to miało miejsce w niniejszej sytuacji, w terminach określonych w art. 35 § 3 Kpa. Tylko bowiem przy dostatecznym sprecyzowaniu przedmiotu postępowania jest możliwe stwierdzenie czy konkretne czynności procesowe są podejmowane właśnie w tej sprawie tj., iż zmierzają one do jej zakończenia.
Nadto strony mają prawo znać przedmiot postępowania gdyż tylko wówczas mogą w pełni korzystać z przysługujących im uprawnień procesowych m.in. gdy chodzi o możliwość zgłaszania wniosków dowodowych, które powinny być przecież adekwatne do przedmiotu postępowania.
Zarówno w zawiadomieniu z dnia [...] r. o wszczęciu postępowania jak i w postanowieniu z dnia [...] r. o nowym terminie załatwienia sprawy mowa jest jedynie ogólnie o nieprawidłowościach dotyczących "pierwotnych" części budynku. W zawiadomieniu jest nawet jedynie mowa o "wątpliwościach" w tym przedmiocie. Przedmiot ten nie został też wyraźnie sprecyzowany w decyzji [...]WINB w K. z dnia [...] r. nr [...], której motywy przesądziły najprawdopodobniej o wszczęciu odrębnego postępowania w sprawie [...]. Również z postanowienia organu pierwszej instancji z dnia [...] r. nr [...] wydanego w sprawie [...] nie wynikało w czytelny sposób aby ekspertyzy, które K. R. miała zgodnie z tym orzeczeniem dostarczyć, miały dotyczyć także sprawy [...].
Stwierdzając na podstawie art. 149 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. bezczynność w objętej rozpatrywaną skargą sprawie Sąd nie dopatrzył się aby bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 149 § 1a ustawy p.p.s.a. Jak się bowiem ostatecznie okazało ekspertyzy do przedłożenia których inwestorka K. R. została zobowiązana w/w postanowieniem dnia [...] r. zostały istotnie wykorzystane do załatwienia sprawy [...] decyzją z dnia [...] r., w której został też sprecyzowany przedmiot tego postępowania. Brak jest przy tym dostatecznych podstaw do przyjęcia aby PINB w B. mógł załatwić tę sprawę bez dopuszczenia dowodu z ekspertyzy technicznej w zakresie ochrony przeciwpożarowej i zajęcia w tym względzie stanowiska przez [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej w zakresie niezbędnych rozwiązań zamiennych, gdy chodzi o zabezpieczenia przeciwpożarowe.
Wobec stwierdzenia, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa brak było też podstaw do wymierzenia, zgodnie z żądaniem skarżących, PINB w B. grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy p.p.s.a.
W tym względzie Sąd miał na uwadze, że jakkolwiek organ nie załatwił sprawy w przewidzianym terminie i podejmował niektóre czynności procesowe z opóźnieniem to przez swoje czynności dążył sukcesywnie do załatwienia sprawy. O opóźnieniach w jej załatwieniu oraz o przyczynach tego stanu rzeczy informował też strony postępowania. Z tego też powodu nie zasługiwał na uwzględnienie wniosek skarżących o przyznaniu im na podstawie art. 149 § 2 ustawy p.p.s.a. odpowiedniej sumy pieniężnej.
W tym względzie należy też podnieść, że w świetle treści tego przepisu nie jest możliwe jednoczesne wymierzenie organowi grzywny i przyznanie od organu na rzecz skarżących odpowiedniej sumy pieniężnej, czego faktycznie domagali się skarżący.
Z powyższych względów w pozostałej części skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a.
O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie art. 200, art. 205 § 1, art. 209 i art. 211 ustawy p.p.s.a.