Uzasadnienie
Dnia 17 sierpnia 2012r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. wpłynęła skarga C.N. i D.N. na bezczynność Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 września 2012r. skarżący zostali wezwani do sprecyzowania w terminie 7 dni złożonej skargi poprzez dokładne wskazanie przedmiotu zaskarżenia, tj. podanie, czy skarga ich dotyczy bezczynności Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w załatwieniu ich wniosku z dnia [...] czerwca 2012r. czy też skarga została wniesiona na wskazane przez Dyrektora wydane przezeń decyzje administracyjne, pod rygorem przyjęcia, że skarga dotyczy wyłącznie bezczynności we wskazanym wyżej zakresie. Ponadto, jeżeli skarga dotyczy bezczynności organu, skarżący zostali wezwani do podania w terminie 7 dni, czy przed wniesieniem skargi do Sądu wystosowali do organu nadrzędnego, tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenie w trybie art. 37 kpa na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie, pod rygorem przyjęcia, że stosowne zażalenie nie zostało złożone.
W odpowiedzi pismem z dnia [...] września 2012r. C. i D.N. podali, iż skarga dotyczy złożonego przez nich do Dyrektora CPRiPS podania z dnia [...] czerwca 2012r., w którym domagali się przyznania zasiłku okresowego i celowego na miesiące czerwiec, lipiec i sierpień 2012r. Wskazali, że podanie ich zostało rozpoznane z opóźnieniem "w kierunku zasiłku celowego", natomiast nie zostało w ogóle rozpatrzone "w kierunku zasiłku okresowego". Podali też, że decyzję w tym zakresie otrzymali dopiero po złożeniu skargi, a w dodatku była to decyzja odmowna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
Zgodnie z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270) – zwanej dalej p.p.s.a., skargę do Sądu można wnieść dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka.
Przez wyczerpanie środków zaskarżenia ustawa nakazuje natomiast rozumieć sytuację, gdy stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne nie powinno zastępować postępowania administracyjnego, a więc nie może zostać wszczęte dopóty, dopóki to postępowanie się toczy, jak również to, że postępowanie sądowoadministracyjne nie może zostać uruchomione, jeżeli nie zostały wykorzystane środki weryfikacji kwestionowanych aktów i czynności, dostępne podmiotowi, który chce uruchomić postępowanie sądowo-administracyjne, w postępowaniu administracyjnym (T. Woś [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008 s. 267).
W przypadku bezczynności organu administracji publicznej środkiem zaskarżenia w rozumieniu przepisu art. 52 § 2 p.p.s.a., który skarżący musi wyczerpać, by móc skutecznie wnieść skargę do sądu administracyjnego, jest zażalenie wniesione w trybie art. 37 kpa do organu nadrzędnego nad organem, którego bezczynność jest przedmiotem skargi, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Przy ocenie dopuszczalności skargi na bezczynność organu znaczenia decydującego nie ma sposób rozpoznania takiego zażalenia przez organ wyższego stopnia. Nie ma również znaczenia forma załatwienia przez organ wyższego stopnia zażalenia na bezczynność organu I instancji, stronie zostaje bowiem otwarta droga do podniesienia przed sądem administracyjnym bezczynności organu I instancji (wyrok NSA z 6 lipca 2006r., sygn. I OSK 480/06, LEX nr 188512; wyrok WSA w Białymstoku z 4 grudnia 20006r., sygn. II SAB/Bk 14/06, LEX nr 284727; wyrok WSA w Łodzi z dnia 24 sierpnia 2011r., sygn. akt II SAB/Łd 32/11, Lex nr 876130).
W przedmiotowej sprawie C. i D.N. wnieśli skargę na bezczynność Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego. Mając na względzie powyższe przepisy oraz pogląd ugruntowany w orzecznictwie sądów administracyjnych, a także wobec niejednoznacznej treści skargi w zakresie przedmiotu zaskarżenia, zarządzeniem z dnia 6 września 2012r. Przewodniczący Wydziału wezwał skarżących do sprecyzowania w terminie 7 dni złożonej skargi poprzez dokładne wskazanie przedmiotu zaskarżenia, tj. podanie, czy skarga ich dotyczy bezczynności Dyrektora Centrum Pomocy Rodzinie i Polityki Społecznej w załatwieniu ich wniosku z dnia [...] czerwca 2012r. czy też skarga została wniesiona na wskazane przez Dyrektora wydane przezeń decyzje administracyjne, pod rygorem przyjęcia, że skarga dotyczy wyłącznie bezczynności we wskazanym wyżej zakresie.
Ponadto, jeżeli skarga dotyczy bezczynności organu, skarżący zostali wezwani do podania w terminie 7 dni, czy przed wniesieniem skargi do Sądu wystosowali do organu nadrzędnego, tj. Samorządowego Kolegium Odwoławczego zażalenie w trybie art. 37 kpa na niezałatwienie sprawy w ustawowym terminie, pod rygorem przyjęcia, że stosowne zażalenie nie zostało złożone.
W odpowiedzi pismem z dnia [...] września 2012r. C. i D.N. podali, iż skarga dotyczy złożonego przez nich do Dyrektora CPRiPS podania z dnia [...] czerwca 2012r., w którym domagali się przyznania zasiłku okresowego i celowego na miesiące czerwiec, lipiec i sierpień 2012r. Wskazali, że podanie ich zostało rozpoznane z opóźnieniem "w kierunku zasiłku celowego", natomiast nie zostało w ogóle rozpatrzone "w kierunku zasiłku okresowego". Podali też, że decyzję w tym zakresie otrzymali dopiero po złożeniu skargi, a w dodatku była to decyzja odmowna. Skarżący nie odnieśli się natomiast w żaden sposób do zapytania Sądu odnośnie złożenia zażalenia na bezczynność Dyrektora w trybie art. 37 kpa., wobec tego należało uznać, że skarżący takiego zażalenia nie złożyli, a tym samym nie wyczerpali przewidzianego prawem środka zaskarżenia warunkującego uznanie skargi za dopuszczalną.
W konsekwencji, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.