Uzasadnienie
R.K. w skierowanym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach piśmie z 9 października 2020 r., zawarł 3 skargi na bezczynność, które zostały rozdzielone zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału II. Niniejsza sprawa dotyczy skargi na bezczynność Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie przyznania usług asystenta osoby niepełnosprawnej. W uzasadnieniu tej skargi skarżący podniósł, że rok temu, w dacie składania wniosku o przyłącze i dostawę prądu wniósł o przydzielenie mu z urzędu nieodpłatnie asystenta niepełnosprawnego.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej wskazał, że skarżący nie zwracał się o przydzielenie asystenta osoby niepełnosprawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a." sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Aby doszło do powstania obowiązku organu do podjęcia określonych prawem czynności musi nastąpić zdarzenie, które zainicjuje postępowanie w sprawie. W przypadku spraw z zakresu pomocy społecznej, tryb postępowania jest uregulowany w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1876 ze zm.), zdarzeniem inicjującym postępowanie będzie zawsze złożenie przez stronę wniosku o przyznanie określonej pomocy z zakresu pomocy społecznej, gdyż tylko w wyjątkowych sytuacjach pomoc społeczna może być udzielana z urzędu. Tylko więc w sytuacji, gdy taki wniosek zostanie złożony Sąd może oceniać, czy organ był zobowiązany do jego rozpatrzenia, a co za tym idzie, czy pozostaje w bezczynności.
Należy zauważyć, że w przypadku, gdy postępowanie w sprawie się nie toczy, albowiem z uwagi na brak wniosku nigdy nie zostało wszczęte, nie można stawiać organowi zarzutu bezczynności w tym postępowaniu. Skarga w takich przypadkach jest niedopuszczalna i winna być odrzucona (zob. postanowienie WSA w Warszawie z 30 maja 2014 r. II SAB/Wa 120/14, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że skarżący nigdy nie zwracał się do MOPS o przydzielenie asystenta osoby niepełnosprawnej. Przede wszystkim jednak ze skargi wynika, że skarżący wniosek o przydzielenie asystenta osoby niepełnosprawnej zawarł we wniosku o przyłącze i dostawę prądu. W aktach administracyjnych niniejszej sprawy znajduje się sporządzone odręcznie przez skarżącego pismo z 25 czerwca 2019 r. zatytułowane "Uprzejma prośba o przyznanie prawa do skorzystania odpłatnie z przyłącza elektrycznego znajdującego się w byłej szkole, bez zasiedlania obiektu oraz do korzystania z wodociągu tam znajdującego się". Omawiane pismo jest bardzo szczegółowo uzasadnione, skarżący opisuje w nim swoją sytuację mieszkaniową, zdrowotną i finansową, a także wspomina, że uzyskał od Prezesa IPN-u świadectwo, że był osobą represjonowaną z przyczyn politycznych.
Jednak okoliczności te podane są w celu uzasadnienia żądań wskazanych w tytule pisma. Natomiast w żadnym miejscu tego pisma skarżący nie zawierał wniosku o przydzielenie mu asystenta osoby niepełnosprawnej.
W skierowanym do Sądu piśmie z 28 grudnia 2020 r. skarżący wskazał, że w powyższym piśmie znajdował się zapis o "potrzebach opiekuńczych co należy rozumieć że chodzi o ustanowienia asystenta na stałe". Jednak, wbrew twierdzeniom skarżącego, wzmianki o potrzebach opiekuńczych skarżącego pismo z 25 czerwca 2019 r. również nie zawierało.
W związku z tym należy przyjąć, że z powodu braku stosownego wniosku postępowanie administracyjne w sprawie przydzielenie skarżącemu asystenta osoby niepełnosprawnej nigdy się nie toczyło. W takiej sytuacji skarga na bezczynność jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.