Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcachz 29 marca 2023 r., sygn. akt II SAB/Ke 17/23

Uzasadnienie

M. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę, w której domagał się zobowiązania Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach do rozpoznania zawiadomienia z 25 października 2022 r. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem; stwierdzenia, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz przyznania od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w kwocie 1500 zł.

W uzasadnieniu skarżący podał, że pismem z 3 października 2022 r. złożył skargę na czynność Komendanta Powiatowego Policji w Kazimierzy Wielkiej, polegającą na odmowie przyjęcia go na staż w Komendzie Powiatowej Policji w Kazimierzy Wielkiej. Następnie 25 października 2022 r. złożył w Komendzie Powiatowej Policji w Kazimierzy Wielkiej zawiadomienie dotyczące przewinienia dyscyplinarnego sierż. szt. K. K..

Skarżący zaznaczył, że ponieważ do 6 grudnia 2022 r. Komendant Powiatowy Policji w Kazimierzy Wielkiej nie doręczył mu postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego albo o odmowie jego wszczęcia, to 6 grudnia 2022 r. wniósł ponaglenie na bezczynność tego organu. Natomiast pismem z 19 grudnia 2022 r. sprecyzował, że ponaglenie z 6 grudnia 2022 r. dotyczy bezczynności Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach i nadal jest aktualne, ponieważ do 19 grudnia 2022 r. nie doręczono mu postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego albo odmowie jego wszczęcia. Jednak do 18 stycznia 2023 r. z Komendy Wojewódzkiej w Kielcach nie doręczono mu postanowienia o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego albo o odmowie jego wszczęcia.

Autor skargi podkreślił, że od dnia złożenia zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia przewinienia dyscyplinarnego wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego, minął termin na doręczenie postanowienia o wszczęciu albo o odmowie wszczęcia tego postępowania. Dodał, że wskazany termin upłynął 25 stycznia 2023 r., organ powinien więc niezwłocznie doręczyć mu postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego po zakończeniu postępowania wyjaśniającego, aby umożliwić w ustawowym terminie ewentualne wniesienie zażalenia. Zdaniem skarżącego wszystkie te okoliczności świadczą o tym, że Komendant Wojewódzki Policji w Kielcach pozostaje w bezczynności, której skutkiem będzie brak możliwości merytorycznego zweryfikowania zasadności odmowy wszczęcia postępowania dyscyplinarnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że 27 października 2022 r. do Komendy Wojewódzkiej Policji w Kielcach wpłynęło pismo Komendanta Powiatowego Policji w Kazimierzy Wielkiej wraz z zawiadomieniem M. Z. z 25 października 2022 r. w przedmiocie nieprawidłowego wykonywania czynności służbowych przez sierż. szt. K. K.. Z uwagi na sformułowane w piśmie zarzuty, Komendant Wojewódzki Policji w Kielcach przejął sprawę do dalszego prowadzenia i przed wszczęciem postępowania dyscyplinarnego, zlecił przeprowadzenie czynności wyjaśniających. W ramach tych czynności rzecznik dyscyplinarny zebrał materiał dowodowy, który nie potwierdził, aby sierż. szt. K. K. dopuściła się naruszenia dyscypliny służbowej. Komendant Wojewódzki Policji w Kielcach skierował do wnioskodawcy pismo z 9 grudnia 2022 r. o sposobie zakończenia czynności wyjaśniających. W tym samym dniu do Komendy Wojewódzkiej Policji w Kielcach wpłynęło ponaglenie M. Z. z 6 grudnia 2022 r. na bezczynność Komendanta Powiatowego Policji w Kazimierzy Wielkiej.

Ponadto 22 grudnia 2022 r. skarżący, za pośrednictwem Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach złożył ponaglenie, które zostało przekazane do Komendanta Głównego Policji. Natomiast 18 stycznia 2023 r. M. Z. złożył skargę do WSA w Kielcach na bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach polegającą na niewydaniu przez ten organ postanowienia o wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, a więc postanowienia, o którym mowa w art. 135 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 171 ze zm.).

Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi, organ powołał pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, wyrażony w postanowieniu z 31 maja 2012 r., I OSK 1067/12, w którym Sąd ten wskazał, że na rozstrzygnięcia wydane w oparciu o art. 135 ust. 2 powyższej ustawy skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje

Skarga podlega odrzuceniu.

Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259) zwanej dalej p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Niezbędnym jest w tym miejscu zaznaczenie, że wniesienie skargi na bezczynność organu jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowienia lub innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej (por. postanowienia WSA w Opolu z 30 listopada 2021 r., II SAB/Op 62/21 i w Warszawie z 19 listopada 2021 r., VII SAB/Wa 185/21, dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).

Przedmiotem niniejszej skargi jest bezczynność Komendanta Wojewódzkiego Policji w Kielcach polegająca na niewydaniu przez ten organ postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, a więc orzeczenia, o którym mowa w art. 135 ust. 2 ustawy o Policji. Należy podkreślić, że postępowania w sprawach dyscyplinarnych podlegają kognicji sądu administracyjnego tylko wtedy, gdy przepisy szczególne na to pozwalają. W odniesieniu do postępowań dyscyplinarnych dotyczących funkcjonariuszy Policji, przepisem szczególnym dopuszczającym kontrolę sądu administracyjnego jest art. 138 ustawy o Policji. Przepis ten stanowi, że od orzeczenia oraz postanowienia kończącego postępowanie dyscyplinarne policjantowi przysługuje prawo wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Oznacza to, że tylko orzeczenie oraz postanowienie kończące postępowanie dyscyplinarne może być przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, wnoszonej przez policjanta.

Wprawdzie w myśl art. 135 ust. 2 zdanie drugie ustawy o Policji na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego oraz na orzeczenie o umorzeniu tego postępowania pokrzywdzony może wnieść odpowiednio zażalenie lub odwołanie, w terminie 7 dni od dnia ich doręczenia, jednak postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego nie kończy takiego postępowania dyscyplinarnego, a dodatkowo rozstrzygnięcia wydawane w tego rodzaju sprawach nie mają charakteru administracyjnego (zob. postanowienia NSA z 31 maja 2012 r., I OSK 1067/12 oraz z 12 lipca 2016 r., I OSK 1608/16, dostępne: jw.).

Z powyższego wynika więc, że na wydawane na podstawie art. 135 ust. 2 ustawy o Policji rozstrzygnięcie o odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.

Reasumując stwierdzić należy, że przedmiot skargi nie mieści się w kognicji sądów administracyjnych, a co za tym idzie wniesiona w niniejszej sprawie skarga na bezczynność w przedmiocie niewydania postanowienia o wszczęciu lub odmowie wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie pierwszym sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu sądowego od pisma odrzuconego Sąd orzekł, jak w punkcie drugim sentencji postanowienia, zgodnie z art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.