Uzasadnienie
UZASADNIENIIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 18 października 2023 r. sygn. akt II SAB/Kr 124/23 po rozpoznaniu skargi M. B. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie wykonania określonych czynności i robót budowlanych w pkt I/ zobowiązał organ do wydania aktu lub dokonania czynności w sprawie dotyczącej robót budowlanych w budynku położonym przy ul. [...] w K. w terminie 14 dni od daty zwrotu akt organowi, w pkt II/ stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w pkt III/ wymierzył organowi grzywnę w wysokości 1000 zł.
Pismem z dnia 23 listopada 2023 r. skarżąca wniosła o uzupełnienie wyroku w zakresie żądania przyznania od organu na jej rzecz sumy pieniężnej w maksymalnej dopuszczalnej wysokości tj. kwoty 31 730, 75 zł oraz postanowienia o przyznaniu dla pełnomocnika z urzędu wynagrodzenia według norm prawem przepisanych wraz z należnym podatkiem od towarów i usług.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.) strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Zgodnie z art. 157 § 3 P.p.s.a. orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów. Sytuacja nieorzeczenia przez sąd o całości skargi zachodzi wówczas, gdy sąd pominął w wyroku niektóre akty lub czynności objęte skargą albo orzekł tylko co do części rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie, nie ustosunkowując się do pozostałej części zaskarżonego rozstrzygnięcia, np. rozpatrując skargę na decyzję o wywłaszczeniu nieruchomości i ustaleniu odszkodowania za wywłaszczenie uchylił zaskarżoną decyzję w zakresie ustalenia odszkodowania, nie odnosząc się do zawartego w skardze żądania dotyczącego sprawy wywłaszczenia nieruchomości, choćby nawet w tym zakresie skarga nie zasługiwała na uwzględnienie (zob. T. Woś [w:] H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska, T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, Warszawa 2016, art. 157).
Na gruncie tej sprawy uznać należało, że przesłanka ta zaistniała w niej z uwagi na to, iż skarga dotycząca bezczynności i przewlekłego prowadzenia postepowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie zawierała miedzy innymi żądanie przyznania "odszkodowania w związku z prowadzeniem przez PINB w Krakowie postępowania w sposób sprzeczny z obowiązującym prawem, nakierowanego na naruszenie interesu prywatnego oraz społecznego".
Sąd zauważa, że uprawnieniem dyskrecjonalnym Sądu jest stosowanie środków określonych w art. 149 § 2 P.p.s.a. w postaci grzywny i sumy pieniężnej. Ocena, czy zachodzi konieczność przyznania na rzecz skarżącej sumy pieniężnej lub zastosowania grzywny pozostawiona jest uznaniu Sądu, który ma do wyboru dwa środki o charakterze finansowym, mające na celu dyscyplinowanie organu. Nałożenie grzywny, czy przyznanie sumy pieniężnej, o których mowa w art. 149 § 2 P.p.s.a., ma charakter fakultatywny. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 11 kwietnia 2017r. sygn. akt I OSK 1506/165 wskazał, że choć przyznanie sumy pieniężnej ma charakter kompensacyjny, nie podważa stanowiska, że może być ona przyznana tylko w sytuacji, gdy to przyznanie jest potrzebne dla osiągnięcia celu orzeczenia rozstrzygającego skargę na bezczynność czy przewlekłość, zwalczenia bezczynności organu oraz zdyscyplinowania organu
Zasądzenie sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. jest uprawnieniem dyskrecjonalnym sądu, zatem możliwością, z której należy korzystać, jeżeli realia rozpoznawanej sprawy są niemożliwe do akceptacji z punktu widzenia ochrony praw strony. Samo ujęcie wskazanego przepisu jednoznacznie potwierdza, że zasądzanie sumy pieniężnej nie jest bezpośrednią konsekwencją bezczynności, a to oznacza, że w każdym przypadku sąd musi rozważyć zasadność takich żądań w kontekście działań organu.
Sąd wyjaśnia ponadto, że w III wyroku z dnia 18 października 2023 r. wymierzono Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Krakowie grzywnę w wysokości 1000 zł. Jednakże zdaniem Sądu w niniejszej sprawie nie było podstaw do uwzględnienia żądania skarżącej dotyczącego przyznania na jej rzecz od organu sumy pieniężnej. Ponadto w judykaturze wskazuje się, że wniosek o przyznanie sumy pieniężnej winien zawierać uzasadnienie, w którym skarżący, domagając się zastosowania wskazanego środka, powinien wskazać na zakres uszczerbku, straty lub krzywdy wywołanej bezczynnością lub przewlekłością. Aktywność Sądu jest w takim przypadku uwarunkowana przede wszystkim wskazaną przez stronę skarżącą argumentacją. Oceny tej nie zmienia przewidziana w art. 149 § 2 P.p.s.a. możliwość działania przez Sąd także z urzędu. Skarżąca nie uzasadnił swojego wniosku dotyczącego przyznania na jej rzecz od organu sumy pieniężnej.
Uzupełniając wyrok Sąd orzekł również na podstawie art. 250 P.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U. z 2019 r. poz. 18).
Sąd, mając powyższe okoliczności na względzie orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 157 § 1 i 3 P.p.s.a.