Uzasadnienie
J. F. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Ł. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej w postaci postanowień wraz z uzasadnieniami wydanych w okresie od dnia 1 lipca 2009 roku do dnia 16 maja 2010 roku przez Sąd Okręgowy w Ł. na skutek rozpoznania środka odwoławczego w sprawach dotyczących zasiedzenia służebności oraz wyroków wraz z uzasadnieniami wydanych od dnia 1 lipca 2009 roku do dnia 16 maja 2010 roku przez Sąd Okręgowy w Ł. w I lub II instancji w sprawach o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości.
Z dokumentów załączonych do akt administracyjnych wynika, iż J. F. w dniu 16 maja 2010 roku złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci opisanych postanowień i wyroków Sądu Okręgowego w Ł. Pismem z dnia 19 maja 2010 roku organ – Prezes Sądu Okręgowego w Ł. poinformował stronę, iż informacja nie może być udostępniona w sposób określony we wniosku.
Kolejnym pismem z dnia 27 maja 2010 roku organ powiadomił stronę, iż wydanie kopii orzeczeń wraz z uzasadnieniami mieści się w zakresie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.). Tym niemniej, udzielenie informacji zgodnie z wnioskiem jest niemożliwe z innych powodów. Sąd Okręgowy nie dysponuje bowiem zestawieniami orzeczeń wydanych w sprawach dotyczących zasiedzenia służebności i o wynagrodzenie za bezumowne korzystanie z nieruchomości. Wybranie tego rodzaju spraw łączyłoby się z koniecznością przejrzenia wszystkich repertoriów, które mimo tego nie zawierają wszystkich informacji pozwalających na wyselekcjonowanie spraw zgodnie z wnioskiem strony. Na tej podstawie organ ocenił, że wyszukanie interesujących stronę orzeczeń wymagałoby przeprowadzenia szeroko zakrojonych działań badawczych, służących przygotowaniu nowego, nie istniejącego do tej pory zestawienia.
W treści skargi na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego J.F. wniósł o zobowiązanie organu do rozpatrzenia jego wniosku z dnia 16 maja 2010 roku. W uzasadnieniu skarżący opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż w swoim wniosku domagał się on udostępnienia informacji publicznej w postaci wybranych orzeczeń, a nie zestawień, czy wykazów. Organ nie miał podstaw do selekcji wniosków o udostępnienie informacji publicznej pod kątem pracochłonności, czy czasochłonności działań mających na celu realizację tych wniosków. Cytując liczne orzeczenia skarżący wywodził, że treść orzeczeń wydanych przez sąd powszechny jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej. W konkluzji skarżący dodał, że organ nie udostępnił mu informacji publicznej w prawem określonym terminie oraz nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji bądź o umorzeniu postępowania, zatem organ pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z regulacją art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w określonych przypadkach, w tym w razie konieczności wydania decyzji administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1 – 4a oraz pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Na wstępie wskazać należy, iż treść orzeczeń sądów stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej. Przepisy ustawy regulują tryb udostępniania informacji publicznej. W tym zakresie szczególną uwagę zwrócić należy na treść art. 14 ust. 1 w/w ustawy. Przepis ten stanowi, iż udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 zd.
I w/w ustawy). W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 zd. II ustawy).
W stanie faktycznym sprawy, skarżący wystąpił z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w postaci orzeczeń organu – Sądu Okręgowego w określonym przedmiocie. Organ w treści pisma z dnia 27 maja 2010 roku poinformował skarżącego, iż uwzględnienie wniosku nie jest możliwe. Wyselekcjonowanie spraw zgodnie z wnioskiem strony łączyłoby się z koniecznością przejrzenia wszystkich repertoriów, co i tak nie dałoby pełnego wykazu żądanych orzeczeń.
Z tych informacji niewątpliwie wynika, że organ jest w posiadaniu wnioskowanej informacji publicznej w postaci orzeczeń. Tym niemniej, udostępnienie tej informacji publicznej łączyło by się po stronie organu z dodatkowymi czynnościami, których charakter organ opisał w powoływanym piśmie. W tej sytuacji żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej, tj. takiej, która co do zasady wymaga dokonania analiz, sprawdzeń, zestawień statystycznych połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskaniu określonych środków osobowych i finansowych. Stwierdzenie, że w sprawie mamy do czynienia z informacją przetworzoną obligowało organ do zastosowania treści art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ powinien zatem powiadomić stronę o przyczynach braku udostępnienia informacji w sposób lub w formie określonej we wniosku i wskazać w jaki sposób bądź w jakiej formie informacja może być udzielona.
Wnioskodawca w takiej sytuacji, w terminie 14 dni od daty powyższego powiadomienia, może złożyć wniosek o udostępnienie wnioskowanej informacji w sposób lub w formie wskazanej w powiadomieniu. W razie gdy strona nie złoży w terminie takowego wniosku, organ umarza postępowanie o udostępnienie informacji. Bezspornie organ zaniechał dokonania opisanych czynności, co przesądza o tym, że organ ten pozostaje w bezczynności.
Na marginesie wskazać należy, że sądy prowadzą ewidencję zawisłych spraw w formie repertoriów. Repertoria to księgi sądowe, w których zapisuje się dane dotyczące rozpatrywanych spraw, takie jak nazwiska stron, przedmiot sporu, datę rozprawy itp. Z uwagi na ilość i ogromną różnorodność spraw rozpoznawanych przez sądy, przedmiot spraw określony w repertorium nie jest szczegółowo precyzowany. Przedmiot ten jest określany w sposób na tyle ogólny, że lektura samego repertorium nie zawsze pozwala na pełne wyselekcjonowanie spraw spełniających kryteria opisane we wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Taka sytuacja ma miejsce przede wszystkim, gdyż wnioskowana informacja publiczna jest określona poprzez kilka opisowych kryteriów. Należy zatem przyjąć, że mogą się zdarzać sytuacje, w których wnioskowana informacja publiczna w postaci orzeczeń sądowych może mieć postać informacji przetworzonej.
W tej sytuacji Sąd zobowiązał Prezesa Sądu Okręgowego do wydania, w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku, rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przy zastosowaniu art. 21 ustawy o dostępie do informacji publicznej. O zwrocie kosztów Sąd orzekł jak w punkcie drugim na mocy art. 200 i art. 205 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Na niezbędne koszty postępowania składa się wpis, w kwocie 100 zł, ustalony na podstawie § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 roku w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
ar