Uzasadnienie
II SAB/Łd 44/13
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie mu prawa pomocy, w sprawie ze skargi M.Ś. i Z.Ś. na bezczynność organu w przedmiocie legalności wybudowania budynku magazynowego. Na formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy organ nie zakreślił wprawdzie zakresu wniosku, ale z jego uzasadnienia wynika, że organ zwrócił się o ustanowienie mu profesjonalnego pełnomocnika.
Organ administracji wskazał, że jest jednostką administracji rządowej, lecz nie ma zapewnionej obsługi prawnej, a w budżecie nie ma środków finansowych na zatrudnienie profesjonalnego pełnomocnika. Jak wynika natomiast z oświadczenia o majątku i dochodach na rachunku bankowym jednostki zgromadzone zostały środki w wysokości 11 590,95 zł. Organ wskazał również kwotę 498 235,24 zł jako wysokość straty za ostatni rok obrotowy.
Referendarz sądowy zważył, co następuje
Stosownie do art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Świadczy o tym użycie zwrotu "gdy wykaże". Do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczeniem życiowym i dostępną wiedzą należy natomiast ocena, czy takie okoliczności zachodzą. Przytoczone we wniosku okoliczności powinny zatem uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie.
Dodatkowo należy podkreślić, że przyznanie prawa pomocy osobom prawnym i innym jednostkom organizacyjnym, przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w przepisie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., nie ma charakteru obowiązkowego. W konsekwencji nawet w sytuacji, gdy z oświadczenia o majątku i dochodach wynikać będzie brak środków do partycypacji w kosztach postępowania, uprawnione jest oddalenie wniosku strony, jeśli nie stanie to na przeszkodzie realizacji prawa do sądu.
Tym niemniej, w ocenie referendarza sądowego, z akt sprawy nie wynika, by wnioskodawca spełnił przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że nie dysponuje środkami na skorzystanie z usług prawnych, gdyż nie posiada wolnych środków finansowych, a wniosek o dofinansowanie nie został uwzględniony. Nie wykazał jednak, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, bowiem w dniu składania wniosku o przyznanie prawa pomocy organ na rachunkach bankowych takie środki posiadał – w kwocie ponad 11 000 zł. Niezależnie od powyższego art. 256 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. Nr 157, poz. 1240 ze zm.) stanowi, że wydatki nieprzewidziane, których obowiązkowe płatności wynikają z tytułów egzekucyjnych lub wyroków sądowych, mogą być dokonywane bez względu na poziom środków finansowych zaplanowanych na ten cel.
Odpowiednia zmiana planu wydatków powinna nastąpić we właściwym trybie. Skoro wnioskodawca nie kwestionuje, że ma na swoim koncie określone środki finansowe, należy odmówić wnioskującemu przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 września 2007 r., II OZ 707/07).
Wobec powyższego, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7, orzeczono jak w postanowieniu.
lf