Uzasadnienie
W dniu 5 marca 2013 r. E. Ł., za pośrednictwem poczty elektronicznej, zwróciła się na podstawie art. 2 i art. 10 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej do Wójta Gminy [...] z następującym wnioskiem:
"Proszę uprzejmie o udzielenie pisemnej informacji, jaką Wójt i Rada Gminy prowadzą politykę wzmocnienia bezpieczeństwa obywateli i porządku publicznego w zakresie zabezpieczenia mieszkańców gminy przed ułatwionym dostępem do nielegalnych wyrobów alkoholowych oraz dostępem do narkotyków. Wnoszę w tym zakresie o podanie mi konkretnych zamiarów zmierzających do zintensyfikowania takiej polityki ze szczególnym uwzględnieniem projektów uchwał rady gminy, a także o podanie, czy mają miejsce w Gminie prace legislacyjne mające na celu zmianę prawa miejscowego w kierunku zintensyfikowania tej polityki, a jeśli tak, to wnoszę również o podanie, czego one konkretnie dotyczą, które osoby są odpowiedzialne za pracę nad projektem, jaki jest zakres przedmiotowy tych projektów, jaki jest ich tekst, jaki jest ewentualny czas niezbędny do zakończenia prac nad nimi, a także jakie są założenia i ustalenia do tych projektów.
Udostępniając mi informację publiczną zgodnie z powyższym wnioskiem, proszę o dokonanie niezbędnych wyłączeń wynikających z właściwych przepisów o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie tajemnic ustawowo chronionych."
Wnioskodawczyni poprosiła o przesłanie pisemnej odpowiedzi na powyższe pytanie na jej adres zamieszkania.
W dniu 5 kwietnia 2013 r. (data wpływu do organu) E. Ł. – reprezentowana przez pełnomocnika - radcę prawnego K. Ł. – wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, za pośrednictwem Wójta Gminy [...], skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej objętej jej wnioskiem z dnia 5 marca 2013 r. Skarżąca podniosła, że termin do załatwienia przedmiotowego wniosku upłynął w dniu 20 marca 2013 r., jednakże do dnia sporządzenia skargi nie otrzymała żadnej odpowiedzi od organu. Strona domagała się zatem zobowiązania Wójta Gminy [...] do rozpoznania powyższego wniosku w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku oraz zasądzenia na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy [...] wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 163 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ wskazał, że odpowiedź na wniosek skarżącej z dnia 5 marca 2013 r. została jej udzielona w dniu 16 kwietnia 2013 r. Jednocześnie organ wyjaśnił, że nieudzielenie żądanej informacji w ustawowym terminie spowodowane było automatycznym zapisaniem wniosku skarżącej – przesłanego za pomocą poczty mailowej – w folderze spam.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Stosownie do art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Należy podkreślić, że sąd, oceniając czy organ jest bezczynny, bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dniu orzekania.
W rozpoznawanej sprawie skarga E. Ł. dotyczyła zarzucanej przez nią bezczynności w zakresie rozpatrzenia przez Wójta Gminy [...] wniosku z dnia 5 marca 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), dalej "u.d.i.p.".
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że wójt gminy – jako organ władzy publicznej – jest na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej.
Wskazać również należy, że wniosek skarżącej z dnia 5 marca 2013 r. zawierał żądanie udostępnienia informacji mającej walor informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Skarżąca domagała się bowiem udostępnienia jej danych na temat wykonywanych przez gminę zadań publicznych z zakresu zabezpieczenia mieszkańców gminy przed ułatwionym dostępem do nielegalnych wyrobów alkoholowych oraz dostępem do narkotyków, jak również informacji na temat ewentualnych, prowadzonych w tym przedmiocie prac legislacyjnych. W świetle zaś art. 6 ust.
- 1. pkt 1 u.d.i.p., podlegającą udostępnieniu informacja publiczną jest m.in. informacja o polityce wewnętrznej i zagranicznej, w tym o:
- a) zamierzeniach działań władzy ustawodawczej oraz wykonawczej,
- b) projektowaniu aktów normatywnych,
- c) programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącej z dnia 5 marca 2013 r. znajdował zastosowanie tryb przewidziany w u.d.i.p. Organ winien był zatem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku, udostępnić skarżącej żądaną informację (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), ewentualnie udzielić wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 u.d.i.p. lub wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że w chwili wniesienia przez skarżącą jej skargi (datowanej na dzień 3 kwietnia 2013 r.), która wpłynęła do Urzędu Gminy w [...] w dniu 5 kwietnia 2013 r., Wójt Gminy [...] pozostawał w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku z dnia 5 marca 2013 r., który winien był załatwić do dnia 20 marca 2013 r. (jako datę otrzymania wniosku przez organ należy przyjąć 6 marca 2013 r., albowiem wniosek ten wpłynął do skrzynki mailowej Urzędu Gminy w dniu poprzednim dopiero o godz. 23:50, a zatem już po godzinach urzędowania organu). Z akt sprawy wynika jednak, że organ przestał tkwić w tej bezczynności po otrzymaniu skargi, przekazując skarżącej pismo z dnia 16 kwietnia 2013 r. Informacje zawarte w tym piśmie przedstawiają prowadzoną przez gminę politykę dotyczącą wzmocnienia bezpieczeństwa obywateli i porządku publicznego w zakresie zabezpieczenia mieszkańców gminy przed ułatwionym dostępem do nielegalnych wyrobów alkoholowych oraz dostępem do narkotyków, jak również odnoszą się do zamierzeń legislacyjnych w tym zakresie, a tym samym – w ocenie Sądu – w pełni odpowiadają żądaniu strony zawartemu w jej wniosku z dnia 5 marca 2013 r.
Rozpatrzenie przez Wójta Gminy [...] wniosku skarżącej poprzez udzielenie jej żądanej informacji, wyłącza możliwość uwzględnienia rozpoznawanej skargi na bezczynność, pomimo, że czynność ta została podjęta z naruszeniem przewidzianego terminu. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 1628/11, LEX nr 1149205). Mając jednak na uwadze, iż rozpoznawana skarga była zasadna w chwili jej wniesienia, brak było podstaw do jej oddalenia na podstawie art. 151 p.p.s.a. W tej sytuacji – jak słusznie zauważono w odpowiedzi na skargę – postępowanie w niniejszej sprawie należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, jeśli organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi na bezczynność, zastosowanie znajduje przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Wobec faktu, iż udostępnienie informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, uznać należy, że Wójt Gminy [...] udzielając informacji, w istocie uwzględnił przedmiotową skargę w całości w trybie przepisu art. 54 § 3 p.p.s.a., zgodnie z którym organ, którego bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. To z kolei – mając na uwadze treść art. 201 p.p.s.a. - uzasadnia zasądzenie od organu na rzecz skarżącej zwrotu niezbędnych kosztów sądowych poniesionych przez nią dla celowego dochodzenia swoich praw w niniejszej sprawie (por. powołana wyżej uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., sygn. akt I OPS 6/2008, LEX nr 463487).
Z tych wszystkich względów orzeczono, jak w sentencji postanowienia.