Uzasadnienie
W dniu 28 sierpnia 2014 r. (data wpływu do organu) P. K., reprezentowany przez pełnomocnika – radcę prawnego T. K., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, za pośrednictwem Burmistrza Miasta M., skargę na bezczynność tego organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu skargi jej autor wyjaśnił, że w dniu 23 lipca 2014 r. skarżący, za pośrednictwem poczty elektronicznej, zwrócił się w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej do Burmistrza Miasta M. wnosząc o wyjaśnienie, "czy Gmina w okresie od 2012 r. do chwili obecnej zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej z kancelariami", a w przypadku odpowiedzi twierdzącej na pytanie wniósł o udostępnienie treści umowy.
Skarżący zwrócił się o udostępnienie mu żądanej informacji za pośrednictwem poczty elektronicznej, wskazując że prosi o udostępnienie treści ewentualnych umów w formie pliku PDF (skan).
Do dnia złożenia skargi organ administracji nie udostępnił skarżącemu wnioskowanych informacji ani nie wydał decyzji odmownej w tym zakresie, naruszając tym samym art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W związku z tym skarżący domagał się: stwierdzenia bezczynności organu w zakresie rozpoznania wskazanego wyżej wniosku, zobowiązania organu do udzielenia żądanej informacji w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt oraz zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W przypadku gdyby organ udostępnił żądaną informację już po wniesieniu skargi do Sądu, skarżący zażądał: uznania, że na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności w zakresie rozpoznania wskazanego wyżej wniosku, zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz umorzenia postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.".
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta M. wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., podnosząc, iż pismami z dnia 28 sierpnia 2014 r. oraz z dnia 2 września 2014 r. udzielono skarżącemu odpowiedzi na jego wniosek z dnia 23 lipca 2014 r.
W piśmie procesowym z dnia 9 października 2014 r. skarżący wniósł o umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. oraz o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżący poinformował, że w dniu 28 sierpnia 2014 r. oraz w dniu 2 września 2014 r. otrzymał wnioskowane informacje (k. 29-31).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Stosownie do art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Należy podkreślić, że sąd, oceniając czy organ jest bezczynny, bierze pod uwagę sytuację istniejącą w dniu orzekania.
W rozpoznawanej sprawie skarga P. K. dotyczyła zarzucanej przez niego bezczynności w zakresie rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta M. wniosku z dnia 23 lipca 2014 r. o udostępnienie informacji publicznej na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej "ustawą".
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że burmistrz miasta – jako organ władzy publicznej – jest na mocy art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy podmiotem obowiązanym do udostępniania informacji publicznej.
Wskazać również należy, iż przedmiot wniosku skarżącego z dnia 23 lipca 2014 r., to jest informacja na temat zawieranych przez Gminę umów cywilnoprawnych dotyczących obsługi prawnej stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy, gdyż dotyczy ona sposobu korzystania z majątku publicznego (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. "f", pkt 3 lit. "b" oraz pkt 5 lit. "c" ustawy). Jednostki samorządu terytorialnego obowiązane są do zachowania przejrzystości w wydatkowaniu funduszy publicznych, a żądanie skarżącego dotyczy sposobu prowadzenia gospodarki finansowej przez Spółkę. Informacje te podlegają więc udostępnieniu w trybie i na zasadach określonych w przepisach ustawy.
W związku z powyższym należy stwierdzić, że dla rozstrzygnięcia wniosku skarżącego z dnia 23 lipca 2014 r. znajdował zastosowanie tryb przewidziany w ustawie. Organ winien był zatem bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, udostępnić skarżącemu żądaną informację (art. 13 ust. 1 ustawy), ewentualnie udzielić wyjaśnień, o których mowa w art. 13 ust. 2 i art. 14 ust. 2 ustawy lub wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej (art. 16 ust. 1 ustawy).
W niniejszej sprawie pozostaje poza sporem, że w chwili wniesienia przez skarżącego jego skargi (datowanej na dzień 23 sierpnia 2014 r.), która wpłynęła do Urzędu Miejskiego w M. w dniu 28 sierpnia 2014 r., Burmistrz Miasta M. pozostawał w bezczynności w sprawie przedmiotowego wniosku z dnia 23 lipca 2014 r., który winien był załatwić do dnia 6 sierpnia 2014 r. Z akt sprawy wynika, że organ ten dopiero w dniu 28 sierpnia 2014 r. oraz w dniu 2 września 2014 r. wysłał, drogą elektroniczną, pisma stanowiące odpowiedź na wniosek skarżącego. W pismach tych organ poinformował stronę, że w latach 2012-2013 gmina zawierała umowy dotyczące obsługi prawnej, zaś w 2014 r. nie zawarła takiej umowy. Jednocześnie organ przesłał skarżącemu skany wskazanych umów w formie plików PDF (k. 15-21).
W ocenie Sądu rozpatrzenie przez Burmistrza Miasta M. wniosku skarżącego poprzez udzielenie mu żądanej informacji, wyłącza możliwość uwzględnienia rozpoznawanej skargi na bezczynność, pomimo, że czynność ta została podjęta z naruszeniem przewidzianego terminu. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu do określonego działania, które przed dniem orzekania zostało już podjęte (por. postanowienie NSA z dnia 1 grudnia 2011 r., I OSK 1628/11, Lex nr 1149205). Mając jednak na uwadze, iż rozpoznawana skarga była zasadna w chwili jej wniesienia, brak było podstaw do jej oddalenia na podstawie art. 151 P.p.s.a.
W tej sytuacji Sąd zobowiązany był do umorzenia jako bezprzedmiotowego postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego.
Zgodnie bowiem ze stanowiskiem wyrażonym w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08 (ONSAiWSA 2009, nr 4, poz. 63), jeśli organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności, już po wniesieniu skargi na bezczynność, zastosowanie znajduje przepis art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., nakazujący sądowi umorzenie postępowania, jakie stało się bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w art. 161 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a.
Wobec faktu, iż udostępnienie informacji publicznej nastąpiło w niniejszej sprawie dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organu w tym przedmiocie, uznać należy, że Burmistrz Miasta M. udzielając informacji, w istocie uwzględnił przedmiotową skargę w całości w trybie przepisu art. 54 § 3 P.p.s.a., zgodnie z którym organ, którego bezczynność zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości do dnia rozpoczęcia rozprawy. To z kolei – mając na uwadze treść art. 201 P.p.s.a. – uzasadniało zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu niezbędnych kosztów sądowych poniesionych przez niego dla celowego dochodzenia swoich praw w niniejszej sprawie (por. powołaną wyżej uchwałę NSA z dnia 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08).
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność Burmistrza Miasta M. w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie organu nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na niego z mocy ustawy.
Z tych względów Sąd orzekł, jak w sentencji.