Uzasadnienie
W dniu 23 marca 2023 r. do Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie (dalej jako: Prezes lub organ) wpłynął wniosek J. K. (dalej jako: skarżąca) o udostępnienie informacji publicznej w postaci nazwiska lekarza sądowego, który wystawił zaświadczenie nr 6/2020 w dniu 14 stycznia 2020 r. na nazwisko L. N. z chorobą o kodzie N 59 (karta 182, sygn. [...] Sąd Rejonowy).
Odpowiadając na wniosek o udostępnienie informacji publicznej Prezes w piśmie z dnia 28 marca 2023 r. wyjaśnił, że żądana informacja wykracza poza zakres określony w ustawie o dostępie do informacji publicznej ponieważ nie dotyczy działania organu władzy publicznej. Dodatkowo podkreślono, że o udostępnienie powyższej informacji należało zwrócić się do organu uprawnionego do jej udzielenia, tj. Prezesa Sądu Rejonowego w P. W dniu 18 kwietnia 2023 r. do WSA w Lublinie wpłynęła skarga J. K. (złożona w dniu 5.04.2023 r.) na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Lublinie w zakresie udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia 20 marca 2023 r. W skardze nie sformułowano skonkretyzowanych zarzutów. W uzasadnieniu skarżąca opisała stan faktyczny sprawy i podkreśliła, że powinna uzyskać informację o danych personalnych lekarza, który wystawił zaświadczenie lekarskie nr 6/2020 na nazwisko L. N. w dniu 14 stycznia 2020 r. Skarżąca wyjaśniła, że na podstawie tego zaświadczenia usprawiedliwiono nieobecność pełnomocnika strony na rozprawie przed Sądem Rejonowym w P. i została ona odroczona.
Dodatkowo w skardze wskazano, że za każde wydane zaświadczenie lekarz sądowy pobiera wynagrodzenie od Prezesa Sądu Okręgowego w kwocie 100 zł. Dlatego też informacja o lekarzu stanowi nie tylko informację o sprawach publicznych, ale także o wydatkowaniu pieniędzy publicznych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym. Zdaniem organu w sprawie nie wystąpiła bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, gdyż na wniosek J. K. udzielono odpowiedzi w ustawowym terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie
Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Z kolei, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej jako u.d.i.p.) Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący, był obowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów u.d.i.p., pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej będzie miała miejsce w sytuacji, w której podmiot ten w ustawowo określonym terminie nie podejmie w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie żądnej informacji czynności określonych w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej, tj. nie udostępni informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wyda decyzji o odmowie udostępnienia żądanej informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 i 2 u.d.i.p.), nie powiadomi pisemnie wnioskodawcy o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i nie wskaże, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.).
Z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika, że do udostępnienia informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w tym organy władzy publicznej. W świetle powołanej regulacji nie ma wątpliwości, że Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie jest podmiotem zobowiązanym do udostępniania informacji publicznej, a żądana przez stronę informacja może być uznana za informacją publiczną. Samo jednak stwierdzenie, że podmiot jest zobowiązany do udostępniania informacji publicznej oraz zakwalifikowanie danych do tego typu informacji nie przesądza automatycznie o obowiązku jej udostępnienia.
Należy dodatkowo wyjaśnić, że w przypadku prowadzenia postępowania z wniosku o udostępnienie informacji publicznej wyłącznie na podstawie u.d.i.p., a więc sytuacji, gdy: podmiot udostępnia informację publiczną; podmiot nie posiada żądanej informacji; podmiot jest niewłaściwy do udostępnienia informacji; żądana informacja nie jest informacją publiczną w rozumieniu ustawy; istnieje odrębny tryb udostępnienia informacji; wniosek został skierowany do podmiotu, który nie jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej; załatwienie wniosku następuje za pomocą czynności materialno-technicznej (odpowiedź pismem). Czynności tego rodzaju wywołują określone skutki prawne poprzez fakty, a nie przez bezpośrednie tworzenie nowej normy porządku prawnego.
Jednocześnie istotne jest, że chociaż udostępnienie informacji publicznej należy zakwalifikować do czynności faktycznych organów administracji publicznej, to czynności te podejmowane w sferze praw i wolności obywateli są ściśle regulowane przez przepisy prawa powszechnie obowiązującego i przy ich realizacji nie ma miejsca na swobodę działania administracji. Natomiast w przypadku odmowy udostępnienia żądanej informacji podmioty zobowiązane do udostępniania informacji nie mogą zakończyć postępowania za pomocą czynności materialno-technicznej lecz stosownie do art. 16 ust. 1 i 2 u.d.i.p. powinny wydać decyzję w trybie kodeksu postępowania administracyjnego.
Z treści żądania strony wynika natomiast, że podmiotem właściwym do udostępnienia informacji publicznej w przedmiotowej sprawie jest Prezes Sądu Rejonowego w P.. To bowiem przed Sądem Rejonowym w P. toczyła się sprawa, w ramach której posługiwano się zaświadczeniem lekarskim nr 6/2020 z dnia 14 stycznia 2020 r. Dlatego też prawidłowo Prezes Sądu Okręgowego w Lublinie poinformował stronę o tej okoliczności w piśmie z dnia 28 marca 2023 r. Należy ponadto podkreślić, że skarżąca jako strona postępowania prowadzonego przed Sądem Rejonowym Wydziałem Rodzinnym i Nieletnich pod sygn. akt [...] ma możliwość dostępu do akt tego postępowania na podstawie odrębnych przepisów – art. 9 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (tj. Dz. U. z 2021 r. poz. 1805 ze zm.). Okoliczność powyższa stanowi o wyłączeniu trybu dostępu do informacji publicznej w przedmiotowej sprawie.
W konsekwencji, brak jest podstaw do przyjęcia, że na dzień złożenia skargi, a więc dzień 5 kwietnia 2023 r. organ pozostawał w stanie bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżącej z dnia 20 marca 2023 r. o udostępnienie informacji publicznej.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust.
2. Stosownie do art. 13 ust. 2 u.d.i.p. jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku. W realiach przedmiotowej sprawy Prezes udzielił stronie odpowiednich wyjaśnień w piśmie z dnia 28 marca 2023 r., a więc w przewidzianym ustawą terminie.
W tym stanie rzeczy, z uwagi na brak stwierdzenia bezczynności organu, Sąd nie miał podstaw do jego zobowiązania do rozpoznania wniosku skarżącej o udostępnienie informacji publicznej, w trybie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie - działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. - orzekł jak w sentencji wyroku.