Uzasadnienie
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 28 sierpnia 2016r. K. K. zwrócił się drogą elektroniczną na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej do Starostwa Powiatowego o udzielenie informacji publicznej co do tego, ile wniosków o dostęp do informacji publicznej zostało skierowanych do tego starostwa w poszczególnych latach w okresie 2010-2015 oraz w roku 2016 – do chwili udzielenia odpowiedzi na niniejszy wniosek.
W odpowiedzi na wniosek w piśmie z dnia 9 grudnia 2016r. organ udzielił odpowiedzi w zakresie pytania wskazanego w rzeczonym wniosku.
Natomiast wcześniej, bo pismem z dnia 4 grudnia 2016r., które wpłynęło do organu 7 grudnia 2016r., K. K. wywiódł skargę na bezczynność Starosty Powiatu w zakresie udostępnienia informacji publicznej w związku z wnioskiem skarżącego z dnia 28 sierpnia 2016r. Wniesiono przy tym o nakazanie organowi udostepnienia wnioskowanej informacji publicznej oraz stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, a także o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. W uzasadnieniu podniesiono, że wniosek skarżącego nie został rozpoznany do dnia wniesienia skargi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, podnosząc, że skarga strony nie została poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto podniesiono, że organ udzielił odpowiedzi na wniosek strony w piśmie z dnia 9 grudnia 2016r., uczynił to zaś z opóźnieniem, z uwagi na przeoczenie maila zawierającego rzeczone pytania.
W piśmie procesowym z dnia 12 stycznia 2017r. skarżący działając poprzez pełnomocnika cofnął swoją skargę w części, tj. w zakresie wniosku o nakazanie organowi udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej, z uwagi na to, że została ona udostępniona. Skargę cofnięto również w zakresie wniosku o przyznanie od organu sumy pieniężnej. Strona podtrzymała natomiast wniosek o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności, chociaż bezczynność ta w jego ocenie nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Skarga wniesiona w rzeczonej sprawie jest zasadna.
Podnieść należy, że stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przy czym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718) zwanej dalej: ustawą ppsa. Kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy ppsa, jak również stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 tej ustawy stronie przysługuje skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W takich sprawach można skutecznie wnieść skargę na bezczynność, jeśli organ administracji publicznej nie załatwi sprawy w terminie określonym w przepisach art. 35 - 36 k.p.a., bądź w terminie wynikającym z innej ustawy regulującej sposób postępowania organów administracji. Skarga dotycząca bezczynności w udzieleniu informacji publicznej nie musi być poprzedzona wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, co podniósł również pełnomocnik organu na rozprawie.
Wyjaśnić pozostaje również, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie - ale mimo zaistnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownych czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność organu nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określona decyzja, postanowienie lub inny akt nie zostały dokonane, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu.
Udostępnianie zaś informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni - art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016r., poz. 782, j.t.), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust.
2. Stosownie do art. 13 ust. 2 jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1).
Ponadto trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania (art. 17 ustawy). Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych.
Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując – jeśli posiada taką wiedzę, gdzie zainteresowany żądane informacje może uzyskać. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002r., II SAB 289/02).
W sytuacji zaś gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002r., II SA/Lu 507/02).
Niewątpliwie wnioskowane informacje mają charakter informacji publicznej, a Starosta jest podmiotem zobligowanym do ich udzielenia. Zresztą nie jest to kwestią sporną. Niewątpliwie również organ zobowiązany, pismem z dnia 9 grudnia 2016r. udzielił odpowiedzi w zakresie pytania wskazanego we wniosku strony. Niemniej jednak uczynił to z uchybieniem terminu do jego rozpatrzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności oraz regulacje prawne określające sposób udzielania informacji publicznych, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 Sąd orzekł, jak w pkt I sentencji wyroku, stwierdzając, że Starosta dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego z dnia 28 sierpnia 2016r.
Jednocześnie Sąd stwierdził w pkt II wyroku, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Na ocenę taką wpłynął fakt, że organ udostępnił żądane informacje. Poza tym Sąd nie dopatrzył się w działaniach organu umyślności, a jedynie chaosu organizacyjnego związanego z odbiorem korespondencji elektronicznej i jej załatwieniem.
O kosztach orzeczono w pkt III wyroku stosownie do art. 200 w związku z art. 205 § 2 powołanej ustawy.