Uzasadnienie
Skargami datowanymi 29 maja 2022 r. W.S. (dalej jako: skarżący) zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie bezczynność Wójta Gminy Ełk i odrębnie bezczynność Zastępcy Wójta Gminy Ełk w sprawie rozpatrzenia jego pism z dnia 27 marca 2021 r., zatytułowanych "Wezwanie", złożonych w sprawie zak: WIP.6730.601.2020.MM, w których wezwał Wójta Gminy Ełk i Zastępcę Wójta Gminy Ełk do usunięcia rażącego naruszenia prawa dotyczącego sprzeniewierzenia części gruntu drogi publicznej, przywrócenia ładu i porządku przestrzennego zgodnie z załączonymi mapami i decyzją Wójta Gminy Ełk z 24 listopada 1999 r. ustalajacą warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla działki nr "[...]" w S., gmina E. Skarga na bezczynność Wójta Gminy Ełk zarejestrowana została pod sygnaturą II SAB/Ol 138/22, zaś skarga na bezczynność Zastępcy Wójta Gminy Ełk pod sygnaturą II SAB/Ol 139/22.
W uzasadnieniu obu skarg skarżący podał takie same argumenty. Wskazał, że postanowieniem znak: WIP.6730.601.2020.MM z 15 marca 2021 r. Wójt Gminy Ełk (a w skardze na bezczynność Zastępcy Wójta zaznaczył, że Zastępca działający z upoważnienia Wójta) wznowił postępowanie zakończone decyzją z 7 listopada 2019 r. Wobec zawiadomienia skarżącego, że jest stroną postępowania, skarżący złożył "Wezwanie". Skarżący zarzucił, że mimo upływu terminów Wójt Gminy Ełk, a w skardze na bezczynność Zastępcy, że Zastępca Wójta, nie podjął żadnych działań zmierzających do merytorycznego rozpatrzenia jego wezwania i usunięcia rażącego naruszenia prawa. Podał, że w toku postępowania odwoławczego przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Olsztynie wskazywał na brak odpowiedzi na jego wezwanie, do którego organ się nie odniósł w wydanym postanowieniu z 2 lutego 2022 r., nr SKO.73.473.2021.
W odpowiedzi na obie skargi Kierownik Referatu Ds. Planowania Przestrzennego w Urzędzie Gminy Ełk, działając z upoważnienia Wójta Gminy Ełk, wniósł o ich oddalenie. Wyjaśnił, że w toku postępowania wznowieniowego dotyczącego ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania części magazynu w ramach istniejącej zabudowy zagrodowej w gospodarstwie rolnym, zlokalizowanym w granicy działki o nr "[...]", obręb "[...]" – S., gmina E., skarżący pismem z 27 marca 2021 r. złożył obszerny wniosek "w sprawie wznowionego postępowania zakończonego decyzją z 7 listopada 2019 r." wraz z załącznikami, w tym załącznikiem nr 10 i 13 stanowiącym wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wniosek ten został w całości dołączony do akt przedmiotowej sprawy. Decyzją z 16 czerwca 2021 r. Wójt Gminy Ełk umorzył postępowanie wznowieniowe. Po rozpoznaniu złożonych odwołań, w tym odwołania skarżącego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie decyzją z 1 września 2021 r., nr SKO.73.262.2021 utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Ełk.
Informacje podane przez organ znajdują powierdzenie w aktach administracyjnych, dołączonych do akt tutejszego Sądu o sygn. II SA/Ol 301/22, z których wynika, że pismo W.S. z dnia 27 marca 2021 r., adresowane do Wójta Gminy Ełk zatułowane "wezwanie" dotyczące sprawy znak: WIP.670.601.2020.MM, stanowiło załącznik do pisma złożonego w toku wznowionego postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia 7 listopada 2019 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest badaniem dopuszczalności jej wniesienia.
Na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), Sąd odrzuca skargę jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona.
W świetle tego przepisu, wyjaśnić należy, że obie skargi w sprawach sygn. akt
II SAB/Ol 138/22 i II SAB/Ol 139/22 dotyczą tego samego przedmiotu, tj. rozpatrzenia wezwania tej samej treści, złożonego w tym samym postępowaniu wznowieniowym. Przy czym organem orzekającym, właściwym do rozpatrzenia sprawy, w tym pism skarżącego złożonych w toku postępowania wznowieniowego, był Wójt Gminy Ełk. Sporne pisma zatytułowane "Wezwanie" tej samej treści, co podkreślić należy, stanowiły stanowisko skarżącego, jako strony postępowania wznowieniowego i podlegały rozważeniu i załatwieniu w decyzji kończącej to postępowanie, do wydania której właściwy był Wójt Gminy. To Wójt Gminy jest organem wykonawczym gminy. Stosownie do art. 33 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2022 r. poz. 559) wójt wykonuje zadania przy pomocy urzędu gminy. W myśl art. 39 ust. 1 tej ustawy, decyzje w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej wydaje wójt, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.
Stosownie do art. 39 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, wójt może upoważnić swoich zastępców lub innych pracowników urzędu gminy do wydawania decyzji administracyjnych, o których mowa w ust. 1, w imieniu wójta. Sam skarżący zauważył, że postanowienie o wznowieniu postępowania wydał Zastępca Wójta, działający z upoważnienia Wójta. Zastępca nie jest więc odrębnym organem decyzyjnym. Organem właściwym do rozpatrzenia pism skarżącego składanych w toku toczącego się postępowania był wyłącznie Wójt Gminy. Dlatego należało uznać, że skargi dotyczą bezczynności tego samego podmiotu. Ponieważ skarga pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku i nieprawomocnym postanowieniem z 21 lipca 2022 r. tutejszy Sąd odrzucił skargę w sprawie II SAB/Ol 139/22, uznając, że przedmiotowe "Wezwanie" nie mogło być objęte skargą na bezczynność, to tożsama skarga w niniejszej sprawie podlegała odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a.
Zaznaczyć trzeba dodatkowo, że skarga na bezczynność organu jest pochodną skargi na określone formy działania organu, czyli jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje administracyjne, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (por. postanowienie NSA z 17 lipca 2012 r., I OSK 1620/12). Dopuszczalność skargi na bezczynność organu administracji publicznej występuje zatem wówczas, gdy organ zwleka z wydaniem decyzji, postanowienia albo aktu lub dokonaniem czynności dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.s.a. Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie zachodzi.
Skarżący, niezadowolony z braku odniesienia się przez organ do złożonego "wezwania", mógł bronić swojego interesu prawnego w postępowaniu wznowieniowym poprzez wniesienie odwołania od decyzji organu I instancji, co uczynił, a także przez wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Jak Sądowi wiadomo z urzędu (sprawa sygn.akt II SA/Ol 301/22) i co wynika wynika z akt administracyjnych, postępowanie wznowieniowe zostało zakończone decyzją ostateczną. Oznacza to, że w dacie wnoszenia niniejszej skargi bezczynność nie istniała, a co za tym idzie nie istniał przedmiot zaskarżenia. Wszystkie pisma strony przedkładane w toku postępowania wznowieniowego zostały już załatwione ostateczną decyzją. Kwestia tego, czy organ odniósł się do nich w uzasadnieniu decyzji kończącej wznowione postępowanie nie należy do przedmiotu niniejszej sprawy, a mogła być kontrolowana w przypadku ewentualnego zaskarżenia decyzji wydanej we wznowionym postępowaniu.
Zgodnie z uchwałami Naczelnego Sądu Administracyjnego: sygn. akt II OPS 5/19 z 22 czerwca 2020 r. i II OPS 1/21 z 7 marca 2022 r. (publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sąów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl), skarga na bezczynność wniesiona po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W uchwałach tych NSA wyjaśnił, że stan bezczynności ustaje z chwilą wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie. Stan bezczynności zawsze może być uznany za mający miejsce w toku postępowania administracyjnego. Skoro wiadomym jest, że wznowione postępowanie, w którym zostało złożone przedmiotowe pismo zostało zakończone ostateczną decyzją admintracycjną, to udzielenie ochrony jednostce nie jest prawnie możliwe wobec ustania stanu bezczynności, a prowadzenie w tym przedmiocie postępowania przestaje mieć podstawy prawne ze względu na brak celu jego prowadzenia.
Trzeba mieć bowiem na uwadze, że celem skargi na bezczynność jest przede wszystkim doprowadzenie do usunięcia stanu bezczynności, natomiast w przypadku merytorycznego załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym taki stan już nie istnieje.
Z tego względu skarga podlega odrzuceniu, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Ponadto zasadnym jest także wyjaśnić skarżącemu, że treść "Wezwania", którego rozpatrzenia skarżący domaga się w niniejszej sprawie przez Wójta Gminy, dotyczyła "usunięcia rażącego naruszenia prawa". Jest to przesłanka do stwierdzenia nieważności decyzji z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, a więc prowadzenia odrębnego postępowania od postępowania wznowieniowego, w którym zostało złożone przedmiotowe pismo. Jak wynika z treści skargi oraz z akt administracyjnych, domaganie się przez skarżącego rozpatrzenia przedmiotowego "Wezwania" zainicjowało postępowanie przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Olsztynie, które jako organ właściwy do prowadzenia postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, odmówiło wszczęcia postępowania nieważnościowego, a skarga na to postanowienie została oddalona wyrokiem tutejszego Sądu z dnia 30 czerwca 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 301/22.
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł o odrzuceniu skargi.