Uzasadnienie
Pismem z dnia 29 lipca 2020 r., przesłanym w formie dokumentu elektronicznego, H. N. (dalej jako: "skarżąca") wystąpiła do Urzędu Miasta i Gminy w "[...]" z informacją o wniesieniu pozwu początkowo do WSA w Białymstoku, a następnie do WSA w Olsztynie. W załącznikach w liczbie trzech sztuk m.in. załączyła pozew do WSA Olsztynie.odt., dotyczący udostępnienia informacji publicznej.
Stwierdzono, że podpisem elektronicznym opatrzono wyłącznie dokument elektroniczny zatytułowany "Zawiadomienie o wniesieniu pozwu do WSA w Olsztynie", a załączniki w postaci m.in. pozwu, wniosku do UMiG "[...]" o udzielenie informacji publicznej oraz odpowiedź UMiG "[...]" takim podpisem nie zostały opatrzone.
Wobec powyższego zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II WSA w Olsztynie z dnia 13 sierpnia 2020 r. wezwano skarżącą, drogą elektroniczną, do nadesłania do Sądu podpisanej podpisem elektronicznym skargi – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wyjaśniono jednocześnie skarżącej, że przesłana drogą elektroniczną do organu oraz do Sądu skarga (nazwana pozwem), nie została podpisana podpisem elektronicznym. Prawidłowo podpisem elektronicznym zostało podpisane tylko pismo przewodnie kierowane do organu i do Sądu, z którego wynika, że do pisma została dołączona skarga – pozew w postaci pliku odt. Zarządzeniem z tego samego dnia strona wezwana została do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi.
Wezwanie powyższe zostało odebrane przez skarżącą w dniu 19 sierpnia 2020 r. (karta 47 akt sądowych).
W dniu 19 sierpnia 2020 skarżąca przesłała pismo zatytułowane "Zawiadomienie. Sygn. akt II SAB/Ol 53/20.Podpisanie pisma podpisem zaufanym".
Zarządzeniem z 19 sierpnia 2020 r. ponownie poinformowano skarżącą, że jej skarga nie została podpisana podpisem elektronicznym, a podpisem tym opatrzono jedynie pismo przewodnie i wezwano skarżącą do wykonania zarządzenia z 13 sierpnia 2020 r.
Kolejne pismo z załącznikami skarżąca złożyła w dniu 21 sierpnia 2020 r., nadal zaopatrując podpisem elektronicznym jedynie pismo przewodnie.
W wykonaniu zarządzenia z dnia 25 sierpnia 2020 r. skarżąca została ponownie wezwana do podpisania skargi.
Pismem z dnia 3 września 2020 r. zatytułowanym "Zawiadomienie" skarżąca droga elektroniczną poinformowała, że swój pozew podtrzymuje w całości.
W zakreślonym terminie skarżąca uiściła należy wpis od skargi, natomiast nie uzupełniła braku formalnego skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest zawsze w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Oznacza to, że badanie legalności aktów administracyjnych lub bezczynności organu polegającej na ich niewydaniu, poddane kognicji sądu administracyjnego, możliwe jest wówczas, gdy skarga spełnia wymogi formalne, została złożona w terminie oraz gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego, a także gdy skarga została prawidłowo podpisana. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek dopuszczalności skargi uniemożliwia rozpoznanie sprawy co do istoty.
Przed przystąpieniem do rozpoznawania sprawy co do meritum, należało zatem zbadać dopuszczalność skargi wniesionej w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi.
Stosownie do art. 57 § 1 p.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Jednym z wymogów pisma w postępowaniu sądowym jest jego podpisanie - przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). Określony w ustawie warunek formy pisemnej uważa się za zachowany, jeżeli dokument elektroniczny został podpisany w sposób, o którym mowa w art. 46 § 2a (art. 12b § 1 p.p.s.a.). W myśl art. 46 § 2a p.p.s.a. w przypadku gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ponadto zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Stosownie do art. 46 § 2b p.p.s.a. zasady podpisywania przewidziane w § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego.
W myśl art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Stosownie do art. 74a § 1 pkt 1 p.p.s.a. doręczenie pism przez sąd następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej, jeżeli strona wniosła pismo w formie dokumentu elektronicznego przez elektroniczną skrzynkę podawczą sądu lub organu. Nie ulega zatem wątpliwości, że wobec wniesienia przez skarżącą skargi w formie dokumentu elektronicznego, Sąd był zobowiązany doręczyć skarżącej wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W związku z tym, zgodnie z art. 74a § 3 p.p.s.a., w celu doręczenia pisma w formie dokumentu elektronicznego Sąd przesyła na adres elektroniczny adresata zawiadomienie zawierające:
- 1) informację, że adresat może odebrać pismo w formie dokumentu elektronicznego, wraz ze wskazaniem adresu elektronicznego, z którego adresat może pobrać dokument i pod którym powinien dokonać potwierdzenia doręczenia dokumentu;
- 2) pouczenie dotyczące sposobu odbioru pisma, a w szczególności sposobu identyfikacji adresata pod wskazanym adresem elektronicznym w systemie teleinformatycznym wykorzystywanym przez sąd do obsługi doręczeń oraz informację o wymogu podpisania urzędowego poświadczenia odbioru kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
Datą doręczenia pisma jest zaś data podpisania przez adresata pisma urzędowego poświadczenia odbioru w sposób, o którym mowa w § 3 pkt 2 (art. 74a § 5), przy czym w przypadku nieodebrania pisma w formie dokumentu elektronicznego sąd, po upływie siedmiu dni licząc od dnia wysłania zawiadomienia, przesyła powtórne zawiadomienie o możliwości odebrania tego pisma (art. 74a § 6). Do powtórnego zawiadomienia stosuje się przepisy § 3 i 4. Natomiast w przypadku nieodebrania pisma, doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia (art. 74a § 8).
W rozpoznawanej sprawie skarżąca wniosła skargę drogą elektroniczną, przy czym skarga ta stanowiła załącznik do pisma przewodniego zatytułowanego "Zawiadomienie". W związku z tym, że podpis elektroniczny został złożony jedynie pod pismem przewodnim do właściwej skargi, Sąd wezwał skarżącą do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych tejże skargi przez jej podpisanie (elektronicznie, wskazując rodzaje tego podpisu przewidziane prawem), pod rygorem odrzucenia skargi. Ponadto, Skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi. Wezwania przesłane do strony na podany przez nią adres elektroniczny zostały jej doręczone w dniu 19 sierpnia 2020 r. (vide: Urzędowe Poświadczenie Doręczenia, k. 47 akt sądowych). To oznacza, że termin na uzupełnienie braków formalnych skargi upłynął z dniem 26 sierpnia 2020 r. W zakreślonym terminie skarżąca uiściła jedynie wpis od skargi, natomiast nie uzupełniła braku formalnego skargi poprzez opatrzenie jej właściwym podpisem, o którym mowa w art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a., co uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu.
W tym stanie rzeczy skarga podlegała odrzuceniu, z mocy art. art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 46 § 2a i 2b p.p.s.a. Wobec tego, na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd z urzędu zwrócił cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.