Uzasadnienie
Pismem z dnia 2 kwietnia 2010r. T. P. wystąpiła do Gminy D. z wnioskiem o wyłączenie od udziału we wskazanych przez nią postępowaniach m.in. Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O., powołując się na treść art. 24 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Pismem z dnia 22 lipca 2010r. Wiceprezes Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. poinformował wnioskodawczynię, iż przepis art. 24 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego nie ma zastosowania do Prezesa SKO, gdyż wyłączenia pracownika w przypadku uprawdopodobnienia istnienia okoliczności wymienionych w art. 24 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego dokonuje bezpośredni przełożony pracownika, a Prezes Kolegium nie ma przełożonego. Wyjaśniono, iż zgodnie z art. 3a ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych nadzór nad działalnością kolegiów sprawuje Prezes Rady Ministrów, który może powierzyć wykonywanie nadzoru ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej, jednak żaden z tych organów nie pełni funkcji bezpośredniego przełożonego. Podano, iż stanowisko to zostało stwierdzone w piśmie Dyrektora Departamentu Administracji Publicznej Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 maja 2007r., które zostało przekazane do wiadomości także wnioskodawczyni.
W dniu 29 lipca 2010r. T. P. wniosła za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. na bezczynność tego organu. Podała, iż organ odwoławczy nie przekazał w/g kompetencji wniosku o wyłączenie Prezesa SKO w O., a ponadto pismem z dnia 22 lipca 2010r. rozstrzygnięto o tym wniosku, pozbawiając stronę możliwości wypowiedzenia się co do istoty sprawy. W związku z tym skarżąca wniosła o spowodowanie przez Sąd przekazania przez Kolegium wniosku o wyłączenie prezesa Kolegium w/g kompetencji oraz wydania stosownego pisma procesowego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko o braku podstaw do zastosowania art. 24 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Ponadto wskazano, iż postanowienie wydane w trybie tego artykułu nie podlega zaskarżeniu. Wskazano, iż z tych samych powodów brak jest podstaw do przekazania wniosku o wyłączenie w trybie art. 65 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym brak jest podstaw do uznania, iż Kolegium pozostaje w bezczynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Merytoryczne rozpoznanie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia.
Stosownie do regulacji zawartej w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: ppsa, sądy administracyjne rozpoznają skargi na bezczynność organów administracji publicznej w przypadkach określonych w punktach 1-4 powołanego przepisu. Powyższe oznacza, że sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania i rozstrzygania w sprawie skarg na bezczynność organu wykonującego administrację publiczną w takich granicach, w jakich służy skarga na określone w art. 3 § 2 pkt 1-4 powołanej ustawy akty i czynności. Zgodnie z tymi unormowaniami sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydawane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2), ponadto postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym (pkt 3) oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4).
Z przepisu art. 3 § 2 pkt 2 powołanej ustawy jednoznacznie wynika, iż przedmiotem skargi mogą być tylko postanowienia, na które przysługuje zażalenie albo kończące postępowanie, albo rozstrzygające sprawę co do istoty, a contrario skarga jest niedopuszczalna, gdy postanowienie jest niezaskarżalne, nie kończy postępowania w sprawie albo nie rozstrzyga sprawy co do istoty. Oznacza to, że nie jest możliwe wniesienie skargi na bezczynność organu, gdy przepis prawa nie obliguje organu administracji publicznej do wydania rozstrzygnięcia, które byłoby zaskarżalne w administracyjnym toku instancji.
W rozpoznawanej sprawie skarga T. P. dotyczy bezczynności Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. w przedmiocie wniosku o włączenie Prezesa Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. od udziału we wskazanych przez skarżącą postępowaniach w sprawach z zakresu pomocy społecznej. Przy czym skarżąca zarzuciła, iż organ nie przekazał jej wniosku w/g kompetencji.
Wskazać należy, iż powołany przepis art. 24 § 1 i 3 Kodeksu postępowania administracyjnego nie określa w jakiej formie następuje wyłączenie pracownika, jednak powszechnie przyjmuje się, iż jest forma postanowienia, o jakim mowa w art. 123 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże nie ulega wątpliwości fakt, iż od postanowienia tego nie służy zażalenie, nie kończy ono postępowania w sprawie, ani nie rozstrzyga sprawy co do istoty. Tym samym postanowienie to nie podlega skardze do sądu administracyjnego. Postanowienie takie podlegać może ocenie jedynie w trakcie kontroli decyzji w sprawie, w której strona domagała się wyłączenia pracownika. Skoro zatem niedopuszczalna jest skarga na postanowienie w przedmiocie wyłączenia pracownika, gdyż z mocy art. 3 § 2 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dotyczy działalności organu nie objętej zakresem tego przepisu, to niedopuszczalna jest także skarga na bezczynność organu w tym zakresie.
Z tego powodu sąd administracyjny nie jest uprawniony do badania, czy Kolegium winno przekazać wniosek o wyłączenie Prezesa Kolegium, ani też do zobowiązania tego organu do podjęcia jakiejkolwiek czynności w tym zakresie.
Wobec tego na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało odrzucić.