Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 11 października 2012 r., sygn. akt II SAB/Ol 81/12, odrzucił skargę A. Z. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi.
Wnioskiem z dnia "[...]" (data nadania) A. Z. zwrócił się do Sądu o przywrócenie terminu do wniesienia opłaty w zakresie uiszczenia wpisu sądowego. Jednocześnie złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podał m.in., iż uchybił terminowi, gdyż z zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu nie wynikało jednoznacznie jakiej skargi i jakiej sprawy powyższe zarządzenie dotyczy, co jest istotne, bowiem zainicjował wiele spraw przed sądem. Podniósł, iż dopiero z pisma z dnia "[...]", które otrzymał w dniu "[...]" dowiedział się o jaką sprawę chodzi, a to oznacza, że dopiero w dniu "[...]" dowiedział się o uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Oprócz złożenia wniosku w tej kwestii, warunkiem przywrócenia uchybionego terminu do dokonania określonej czynności jest również łączne spełnienie następujących przesłanek. Mianowicie, pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Nadto strona ma obowiązek uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak jej winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 p.p.s.a.).
Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Główną przesłanką zasadności wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest brak winy w uchybieniu tegoż terminu. Oceniając ten brak, należy przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu można zatem mówić jedynie w sytuacji, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody uchybienia nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., sygn. akt V SA 793/02, publ. M.Pr.2002, Nr 23, poz. 1059).
Zatem pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy.
W przedmiotowej sprawie wniosek o przywrócenie terminu złożony został z zachowaniem siedmiodniowego terminu, od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wnioskiem złożony został formularz PPF – co należy traktować równoznacznie z dopełnieniem czynności, dla której uchybiony był termin.
Jednakże, w ocenie Sądu wnioskodawca nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Przede wszystkim nie zostało wykazane, czy zaistniała jakakolwiek przeszkoda uniemożliwiająca skarżącemu terminowe uiszczenie wpisu. Z uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu wynika z kolei, iż przyczyną uchybienia terminu była niewiedza skarżącego co do tego jakiej skargi i jakiej sprawy zarządzenie o uiszczeniu wpisu dotyczy. Należy zauważyć, iż skarżący inicjując liczne postępowania sądowe, powinien liczyć się z tym, że będzie to wymagało podejmowania pewnych czynności oraz powstanie konieczność ich opłacenia. Jako brak należytej staranności należy więc też ocenić zachowanie skarżącego, który z otrzymanego wezwania znał sygnaturę sprawy oraz jej przedmiot, tj. bezczynność i przewlekłe postępowanie w rozpoznaniu wniosku o uzupełnienie decyzji, i mimo posiadanej z powyższego wezwania wiedzy o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego i mając świadomość możliwych skutków nieterminowego uiszczenia wpisu, nie uczynił nic, aby rozwiać swoje ewentualne wątpliwości co do szczegółowego przedmiotu sprawy, której dotyczy wezwanie.
Przede wszystkim nie podjął żadnych starań, chociażby poprzez kontakt z wydziałem informacji sądowej tut. Sądu, żeby dowiedzieć się jakiej sprawy dotyczy wezwanie. Na marginesie trzeba dodać, że skarżący we wniosku o przywrócenie terminu nie podał w jaki sposób wskazanie dodatkowo na wezwaniu o uiszczenie wpisu (jak to podaje we wniosku) daty skargi, czego skarga dotyczy i wskazania aktu prawnego z jego numerem miałoby wpłynąć na jego decyzję o uiszczeniu, bądź nie, wpisu od skargi.
Nie można zatem uznać, przyjmując obiektywny miernik staranności, że skarżący wykazał, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy.
W związku z powyższym należy wskazać, że okoliczności podniesione przez skarżącego w ocenie Sądu nie uprawdopodobniają braku winy w uchybieniu terminu. Wobec powyższego z braku przesłanek z art. 86 § 1 p.p.s.a. należało postanowić o odmowie przywrócenia terminu.