Uzasadnienie
W dniu 18 listopada 2004 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu wpłynęła skarga Z. M., w której zarzucono Gminie [...] bezczynność w sprawie zwrotu zwaloryzowanej kaucji mieszkaniowej, wpłaconej przez skarżącą przed dniem 12 listopada 1994 r., co świadczy w konsekwencji o odmowie wykonania przez Gminę uchwały Sądu Najwyższego z dnia 26 września 2002 r., sygn. akt III CZP 58/02. Z. M. podniosła, iż od 1998 r. bezskutecznie ubiegała się o zwrot przedmiotowej kaucji w zwaloryzowanej wysokości. W tym czasie otrzymała odmowne odpowiedzi, w których powoływano się na brak podstaw prawnych, czy brak pieniędzy. W końcu zaczęto kierować wszystkie osoby, które znalazły się w podobnej sytuacji jak skarżąca, do sądu powszechnego. Gmina nie poinformowała mieszkańców o treści uchwały Sądu Najwyższego, co więcej, odmawia jej wykonania.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Gminy [...] wniósł o jej odrzucenie uznając, iż z uwagi na przedmiot zaskarżenia sąd administracyjny nie jest kompetentny do rozstrzygania o istocie sprawy. Wyjaśnił ponadto, iż zarządzeniem z dnia 3 sierpnia 2004 r. Prezydent Miasta [...] określił zasady waloryzacji kaucji mieszkaniowych wpłaconych przed 12 listopada 1994 r. Reakcją Z. M. na informację o możliwości złożenia wniosku w sprawie zwrotu kaucji, było złożenie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić, jako niedopuszczalną.
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a., sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na bezczynność organu, którego obowiązkiem jest załatwienie sprawy administracyjnej w sposób wskazany w art. 3 § 2 pkt 1 – 4. Przepis ten obejmuje we wskazanych punktach:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1 – 3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Dokonując wykładni wskazanej regulacji w kontekście żądania jakie skarżąca wielokrotnie kierowała do organów Gminy [...], przede wszystkim należy wskazać, iż uprawnienie sądu administracyjnego do orzekania w sprawach skarg na bezczynność organu wyraźnie zostało ograniczone do sytuacji, w których obowiązkiem organu było załatwienie w sposób wskazany przepisem konkretnej sprawy administracyjnej. Decydujące znaczenie dla rozstrzygnięcia kwestii dopuszczalności skargi miało zatem ustalenie, czy przedmiot żądania Z. M. należy do sfery spraw z zakresu administracji publicznej. Na tak postawione pytanie należy odpowiedzieć przecząco. Sprawy związane z uiszczeniem oraz zwrotem kaucji mieszkaniowej mają charakter cywilnoprawny, wynikają bowiem bezpośrednio z umowy najmu mieszkania komunalnego. Najem to instytucja prawa cywilnego i wszelkie roszczenia najemcy, czy też wynajmującego z tego stosunku prawnego rozpoznają sądy powszechne, powołane do rozpoznawania spraw cywilnych (art. 2 § 1 ustawy Kodeks postępowania cywilnego).
Z. M. skarży bezczynność organu, polegającą na odmowie zwrotu zwaloryzowanej kaucji mieszkaniowej, wpłaconej przez skarżącą przed dniem 12 listopada 1994 r. Realizacja tego zadania nie następuje poprzez wydanie decyzji czy postanowienia, nie jest też czynnością, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.s.a., gdyż nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa a jednocześnie należących do spraw z zakresu administracji publicznej. Zwrot kaucji dokonywany jest co prawda przez organ administracji publicznej, lecz sama sprawa ma charakter cywilnoprawny, zatem wymyka się spod kontroli sądu administracyjnego. W tej sytuacji nie może też być mowy o bezczynności w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.s.a.
Z uwagi na powyższe Sąd stwierdził, iż na wskazaną w skardze bezczynność nie służy skarga do sądu administracyjnego, tak więc na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.s.a. – należało skargę odrzucić, jako że niniejsza sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.