Uzasadnienie
Gmina Olesno pismem z dnia 30 grudnia 2013 r., złożyła skargę na bezczynność Starosty Oleskiego w przedmiocie rozpoznania wniosku o wydanie pozwolenia na budowę. W skardze wskazała, że przed jej złożeniem wezwała Starostę Oleskiego do usunięcia naruszenia prawa poprzez wydanie stosownego pozwolenia budowlanego. Starosta Oleski pismem z dnia 13 grudnia 2013 r. odmówił Gminie Olesno wydania wnioskowanego przez nią pozwolenia.
Odpowiadając na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jako bezzasadnej.
Z akt sądowych, ani z akt administracyjnych nie wynikało, aby skarżąca przed złożeniem skargi składała zażalenie na bezczynność organu I instancji w trybie art. 37 K.p.a. do organu wyższego stopnia.
Skarżąca została w związku z tym wezwana do wyjaśnienia w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem odrzucenia skargi, czy przed jej wniesieniem składała zażalenie na bezczynność w trybie art. 37 K.p.a. do organu wyższego stopnia nad Starostą Oleskim, którym jest Wojewoda Opolski. Skarżąca odebrała wezwanie osobiście w dniu 7 lutego 2014 r., odpowiadając na nie podała, że nie składała zażalenia do organu wyższego stopnia. Wyjaśniła, że według niej, skarga na bezczynność organu w związku z odmową prowadzenia postępowania, w świetle ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), nie dotyczy niezałatwienia sprawy w terminie przewidzianym w art. 35, czy też ustalonym w myśl art. 36 K.p.a., jak i przewlekłego prowadzenia postępowania, a tylko w takich wypadkach możliwe jest wniesienie zażalenia w trybie art. 37 K.p.a. Stąd właściwy był, zastosowany przez nią, tryb w postaci wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył co następuje
Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.), dalej zwanej P.p.s.a., skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść do sądu administracyjnego, w przypadkach określonych w pkt 1-4a powołanego przepisu.
Jednakże warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie służących stronie w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia (art. 52 P.p.s.a.), do których należy zażalenie do organu wyższego stopnia na niezałatwienie sprawy w terminie stosownie do art. 37 K.p.a.
Oznacza to, że postępowanie sądowoadministracyjne w odniesieniu do skargi na bezczynność organu, musi być poprzedzone postępowaniem przewidzianym art. 37 K.p.a.
Przepis art. 37 § 1 K.p.a. stanowi, że "Na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35, w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa." Natomiast § 2 tego przepisu stanowi, że organ "wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjecie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwienia spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa."
Organem wyższego stopnia nad Starostą Oleskim w sprawach architektoniczno-budowlanych, stosownie do art. 17 pkt 3 K.p.a. w związku z art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 27 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409), jest Wojewoda Opolski. Do niego zatem, przed wniesieniem skargi do Sądu na bezczynność Starosty Oleskiego, skarżąca powinna była wnieść zażalenie, w trybie art. 37 K.p.a. Skoro skarżąca, jak wynika z akt sądowych i administracyjnych, a także z jej wyjaśnienia złożonego w piśmie z dnia 10 lutego 2014 r., nie złożyła takiego zażalenia, to tym samym nie wyczerpała trybu przewidzianego powyższymi przepisami postępowania, dlatego Sąd zobowiązany był na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., odrzucić skargę, jako niedopuszczalną.
Przychodzi w tym miejscu wyjaśnić, że dopuszczalność skargi na bezczynność organu w przypadku pozostawienia podania bez rozpoznania, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. oraz tryb jej wnoszenia, zostały ustalone w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu A z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt I OPS 2/13, dostępna Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, adres strony https://cbois.nsa.gov.pl/cbois, która na podstawie art. 269 § 1 P.p.s.a., ma moc wiążącą składy orzekające w sprawie. W uzasadnieniu tej uchwały NSA stwierdził, że organ pozostaje w bezczynności nie tylko wtedy, gdy nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a., jeśli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 K.p.a., ale także wówczas, gdy nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych, majach na celu usuniecie przeszkody w wydaniu decyzji. Prowadzi to do wniosku, że z bezczynnością organu mamy do czynienia nie tylko w przypadku, gdy mimo upływu terminu sprawa nie jest załatwiona, ale również w przypadkach, gdy organ odmawia jej rozpoznania lub załatwienia, bo mylnie sądzi, że zachodzą okoliczności, które uwalniają go od obowiązku prowadzenia postępowania w konkretnej sprawie i zakończenia go wydaniem decyzji administracyjnej.
W niniejszej sprawie oznacza to, że przed wniesieniem skargi na bezczynność organu I instancji strona skarżąca powinna była wyczerpać właściwy tryb, określony w art. 37 K.p.a., poprzedzając skargę stosownym zażaleniem. W świetle powyższych wywodów za błędne uznać należy omówione wyżej stanowisko skarżącej.
Skoro skarżąca nie wyczerpała właściwego trybu, to - na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a - orzeczono jak w sentencji.