Uzasadnienie
P. Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Kluczborku w przedmiocie wydania zaświadczenia w formie dokumentu elektronicznego. W skardze P. Z. wskazał, że przebywa za granicą pod adresem [...], [...].
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II tut. Sądu z dnia 17 grudnia 2012 r. wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi przez sprecyzowanie żądania i podpisanie skargi lub przesłanie podpisanego egzemplarza skargi, a także do ustanowienia pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia wezwań, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania dla skarżącego przesłane zostały na adres w kraju, wynikający z akt sądowych, podany m.in. przez organ w odpowiedzi na skargę, tj. [...], [...], [...] [...]. Przesyłka została odebrana przez dorosłego domownika P. Z. w dniu 21 grudnia 2012 r. (k. 12 akt sądowych).
Sądowi był również znany, wskazany w skardze, adres zamieszkania skarżącego w [...], w związku z tym - działając na podstawie zarządzenia Sędziego z dnia 18 marca 2013 r. - wezwano skarżącego na adres za granicą do wykonania czynności określonych w zarządzeniu z dnia 17 grudnia 2012 r., ponownie wyznaczając okres 2 miesięcy od otrzymania wezwania.
Wezwanie skierowane na adres w [...] zostało doręczone skarżącemu w dniu 26 marca 2013 r., co wynika ze zwrotnego pocztowego potwierdzenia odbioru (k. 26 akt sądowych), uzyskanego w dniu 11 lipca 2013 r., po przeprowadzonym pocztowym postępowaniu reklamacyjnym.
Skarżący nie odpowiedział na wezwania Sądu, nie ustanowił pełnomocnika do doręczeń w kraju, nie sprecyzował żądania skargi, nie podpisał skargi i nie nadesłał podpisanego egzemplarza skargi. W aktach sprawy brak jest także dowodu uiszczenia wpisu od skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić.
Na wstępie należy wskazać, że przed merytorycznym rozpoznaniem skargi Sąd w pierwszej kolejności bada z urzędu dopuszczalność skargi, ustalając, czy nie zachodzi jedna z przesłanek do jej odrzucenia, jakie zostały wymienione enumeratywnie w art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Przesłankami tymi są: niewłaściwość sądu (pkt 1), niezachowanie terminu (pkt 2), nieuzupełnienie braków formalnych (pkt 3), zawisłość sprawy (pkt 4), brak zdolności sądowej lub procesowej (pkt 5) oraz niedopuszczalność z innych przyczyn (pkt 6).
Odnośnie braków formalnych skargi podać trzeba, że w myśl art. 46 § 1 pkt 4 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a. skarga powinna zawierać podpis strony. Ponadto w myśl przepisu art. 57 § 1 P.p.s.a., skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności; oznaczenie organu, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy; określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego.
W sytuacji, gdy skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania wymogów formalnych, zgodnie z przepisem art. 49 § 1 P.p.s.a., wzywa się do ich uzupełnienia.
W niniejszej sprawie, zarządzeniem z dnia 17 grudnia 2012 r., ponowionym zarządzeniem z dnia 18 marca 2013 r., skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi przez sprecyzowanie żądania, tj. wskazania, jaki jest przedmiot zaświadczenia, w związku z wydaniem którego skarży bezczynność organu administracji publicznej.
Obok wyżej wskazanych przesłanek dopuszczalności skargi, wymaganych przez podane przepisy P.p.s.a., warunkiem skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi, jako pisma procesowego, jest również - stosownie do treści art. 230 P.p.s.a. - uiszczenie od niej wpisu. Zgodnie z tą regulacją, od pism wszczynających postępowanie, do jakich należy skarga, pobiera się wpis, który w myśl § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193, z późn. zm.), wynosi w sprawie dotyczącej bezczynności organu administracji publicznej 100 zł.
Niezachowanie wymogów formalnych, jak również nieuiszczenie wpisu od skargi skutkuje wezwaniem przez Sąd do uzupełnienia braków oraz do opłacenia wpisu w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawą odrzucenia skargi jest art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. określający, że sąd odrzuca skargę, której braków formalnych nie uzupełniono w terminie, oraz art. 220 § 3 P.p.s.a., będący przepisem szczególnym w stosunku do ogólnej normy z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i stanowiącym samodzielną podstawę prawną, w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis.
Skarżący został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych skargi, tj. do sprecyzowania żądania, podpisania lub nadesłania podpisanego egzemplarza skargi, do wyznaczenia pełnomocnika do doręczeń w kraju, a także do uiszczenia wpisu od skargi.
Sąd wzywał skarżącego do powyższych czynności dwukrotnie. Druga, późniejsza przesyłka zawierająca wezwania została skierowana na podany w skardze adres skarżącego za granicą i została mu tam doręczona w dniu 26 marca 2013 r. Dwumiesięczny termin wyznaczony skarżącemu do wykonania wezwań Sądu, rozpoczął zatem bieg w dniu 27 marca 2013 r. i zakończył się w dniu 27 maja 2013 r. Terminy oblicza się - stosownie do art. 83 § 1 P.p.s.a. - według przepisów prawa cywilnego. Zgodnie z art. 112 Kodeksu cywilnego termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia, który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniowi terminu, a gdyby takiego dnia w ostatnim miesiącu nie było - w ostatnim dniu tego miesiąca.
Zgodnie z art. 299 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę za granicą nie ustanowiła pełnomocnika do prowadzenia sprawy mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce, obowiązana jest wraz z wniesieniem skargi ustanowić pełnomocnika do doręczeń mającego miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce. W razie niedopełnienia obowiązku, o którym mowa w § 1, sąd wzywa stronę, aby uzupełniła ten brak w terminie 2 miesięcy od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi (art. 299 § 2 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarżący, pomimo upływu dwóch miesięcy od doręczenia wezwania, nie ustanowił pełnomocnika do doręczeń w kraju. Sąd był zatem zobligowany do odrzucenia skargi również z tego powodu, na podstawie art. 299 § 2 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Ponadto Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych skargi przez sprecyzowanie żądania oraz podpisanie lub nadesłanie podpisanego egzemplarza skargi. Skoro we wskazanym przez Sąd terminie nie doszło do ich uzupełnienia, to także z tej przyczyny skargę należało odrzucić, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Z kolei nieuiszczenie przez skarżącego wpisu od skargi skutkuje wezwaniem przez Sąd do jego uiszczenia w wyznaczonym terminie, pod rygorem odrzucenia skargi. Podstawę takiego działania stanowi art. 220 § 3 P.p.s.a., w myśl którego sąd odrzuca skargę, od której pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. We wskazanym przez Sąd terminie nie doszło do opłacenia wymaganego wpisu, co stanowiło kolejną podstawę odrzucenia skargi w oparciu o ww. przepis.
W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji.