Uzasadnienie
Pismem z dnia 23 października 2020 r. I. G. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Opolskiego w sprawie o wymeldowanie.
Na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II WSA w Opolu z dnia 7 grudnia 2020 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi przez wykazanie, że przed jej wniesieniem strona skarżąca wyczerpała tryb z art. 37 § 1 K.p.a. i w tym celu nadesłania kopii ponaglenia wraz z potwierdzeniem jego wniesienia do organu. Jednocześnie strona skarżąca została pouczona, że brak wykonania zobowiązań w terminie 7 dni, będzie skutkował odrzuceniem skargi.
Wezwanie zostało doręczone w dniu 23 grudnia 2020 r., do rąk N. G., będącego dorosłym domownikiem skarżącej i jej synem (patrz k. 87 akt sądowych).
Strona skarżąca odpowiedziała na wezwanie do wykazania złożenia ponaglenia w trybie art. 37 § 1 K.p.a., pismem z dnia 28 grudnia 2020 r. nadanym w placówce pocztowej w dniu 30 grudnia 2020 r. Wyjaśniła w nim, że nie posiadając statusu strony w postępowaniu o wymeldowanie jej syna N. G. nie mogła wnieść ponaglenia, ponadto nie wiedziała i nie musiała wiedzieć, że ma prawo jego wniesienia, a Wojewoda Opolski nie pouczył jej o tym prawie w żadnym piśmie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje
Skargę należało odrzucić.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej zwanej jako "P.p.s.a.", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 P.p.s.a.).
Ponaglenie jako środek zaskarżenia przewidziano w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 37 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
- 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). Ponaglenie zawiera uzasadnienie (§ 2). Ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;
- 2) do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (§ 3).
Złożenie ponaglenia w trybie art. 37 K.p.a. ma określone konsekwencje związane z obowiązkiem jego rozpatrzenia. W wypadku złożenia ponaglenia na przewlekłość zgodnie z art. 37 § 6 K.p.a. organ rozpatrujący ponaglenie wydaje bowiem postanowienie, w którym: wskazuje, czy organ rozpatrujący sprawę dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, stwierdzając jednocześnie, czy miało ono miejsce z rażącym naruszeniem prawa, a w przypadku stwierdzenia bezczynności lub przewlekłości:
- a) zobowiązuje organ rozpatrujący sprawę do załatwienia sprawy, wyznaczając termin do jej załatwienia, jeżeli postępowanie jest niezakończone,
- b) zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych bezczynności lub przewlekłości, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających bezczynności lub przewlekłości w przyszłości
W związku z powyższym skarżąca, stosownie do treści przywołanych powyżej przepisów, obowiązana była przed skierowaniem skargi do sądu administracyjnego wnieść ponaglenie do właściwego organu i dopiero wówczas złożyć skargę na bezczynność i przewlekłość postępowania. Z akt administracyjnych sprawy, przedstawionych Sądowi, które na podstawie art. 133 § 1 P.p.s.a. Sąd ocenia przy orzekaniu, wynika, że skarżąca nie wyczerpała trybu, o którym mowa w art. 37 § 1 K.p.a. i art. 53 § 2b P.p.s.a. i nie złożyła ponaglenia do właściwego organu.
Jeżeli na podstawie powołanych przepisów, strona skarżąca prawidłowo została wezwana do uzupełnienia skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez wykazanie, że przed wniesieniem skargi na bezczynność wyczerpała tryb określony w art. 37 § 1 K.p.a. i nie wykonała tego wezwania, to skarga podlega odrzuceniu.
Skarżąca bowiem odpowiadając na wezwanie Sądu nie przedstawiła dokumentu ponaglenia ani nie wykazała, że zostało ono wniesione, a przeciwnie wyjaśniła, że nie składała ponaglenia, co czyni skargę niedopuszczalną (art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a., orzekł, jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Z kolei orzeczenie o zwrocie wpisu od skargi, zawarte w punkcie 2 sentencji postanowienia, uzasadnia art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a., stosownie do którego sąd zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma (skargi) odrzuconego. Podkreślić przy tym należy, że zwracana kwota różni się od wysokości wpisu od skargi wymaganej w sprawie. W myśl bowiem znajdującego zastosowanie w niniejszej sprawie przepisu § 2 ust. 1 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), wpis stały wynosi w sprawach skarg na bezczynność organów administracji publicznej – 100 zł. Powstała różnica w wysokości wpisu wymaganego od kwoty zwracanej przez Sąd wynika natomiast z faktu, że skarżąca nadpłaciła wpis oraz uiściła opłatę za granicą Polski w walucie obcej (EURO) za pośrednictwem rozliczeń przez banki, a te dokonując realizacji płatności automatycznie przeliczyły wartość waluty obcej w stosunku do polskiej, według aktualnego kursu walut.