Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2017 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Podstawą negatywnego rozstrzygnięcia było niewskazanie przez wnioskodawcę wszystkich żądanych informacji, w tym: kosztów utrzymania, środków pieniężnych otrzymywanych od brata, pojazdów mechanicznych i ponoszonych na nie kosztów; koniecznych do rozpoznania wniosku.
W sprzeciwie od powyższego postanowienia Skarżący zarzucił referendarzowi nieprawidłowość wyciągniętych wniosków. W jego ocenie kwota jaka pozostaje mu na przeżycie tj. około 660 zł sama w sobie stanowi potwierdzenie tego, że nie stać go na ponoszenie jakichkolwiek kosztów związanych z prowadzeniem postępowania przed sądem, a odmowa udzielenia wnioskowanej pomocy stanowi barierę w dochodzeniu praw przed Sądem
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
sprzeciw nie znajduje uzasadnionych podstaw.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369; dalej: "P.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje: w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zasadą obowiązującą w postępowaniu sądowoadministracyjnym, podobnie z resztą jak pozostałych postępowań sądowych, jest obowiązek uiszczenia kosztów związanych z dochodzeniem swoich spraw przed sądem. Jak stanowi art. 220 § 1 P.p.s.a. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.
Każdy kto występuje z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy powinien liczyć się z obowiązkiem szczegółowego przedstawienia informacji przemawiających za jego pozytywnym rozpoznaniem.
Zgodnie z art. 252 § 1 P.p.s.a.: wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym (...). Jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego – art. 255 P.p.s.a.
W świetle powyższych przepisów sytuacja majątkowa, rodzinna, zarobkowa wnioskodawcy, jakkolwiek w jego przekonaniu trudna, dopiero wówczas stanowi podstawę przyznania wnioskowanej pomocy, gdy zostanie należycie wykazana i także w zakresie odpowiadającym wykazaniu. W interesie wnioskodawcy leży przedstawienie wszystkich dokumentów, które potwierdzać będą, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie mu wnioskowanej pomocy.
Ocena ta sprowadzać się musi do matematycznego porównania z jednej strony dochodów, posiadanego majątku, z drugiej zaś wydatków. Wymóg wykazania, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny w praktyce oznaczać będzie sytuację, w której wskazany bilans sprowadzać się będzie do zera, gdzie ponoszone konieczne wydatki absorbować będą całe dochody.
W niniejszej sprawie Skarżący tego nie wykazał. Ze złożonego przez niego oświadczenia majątkowego wynika, że utrzymuje się z dochodów uzyskiwanych z tytułu umowy o pracę w wysokości 1.413,98 zł, z których potrącane są alimenty na rzecz syna w wysokości 750 zł. Posiada dom jednorodzinny o powierzchni 180 m2 na działce o powierzchni 4,5 ara w R., zabezpieczony według oświadczenia przez Prokuratora oraz współwłasność w budynku magazynowo – biurowym na działce 27 arowej położonej w R., według oświadczenia, również zabezpieczony przez Prokuratora. Korzysta z pomocy finansowej brata, który wspomaga go w zakupie żywości, a także opłaca niektóre rachunki.
W ocenie Sądu przedstawiona przez wnioskodawcę sytuacja nie pozwala na obiektywną ocenę zdolności płatniczych Skarżącego. Zestawienie dochodów Skarżącego z jedyną uprawdopodobnioną kwotą wydatków -750 zł, jaką stanowią zasądzone na rzecz syna alimenty, wskazuje na to, że wolna pozostaje, prawidłowo przyjęta przez referendarza, kwota 660 zł. Bez wskazania chociażby przybliżonej kwoty ponoszonej na poszczególne wydatki a także kwoty pomocy finansowej brata, niemożliwa jest ocena sytuacji finansowej. W świetle powyższego bezzasadny jest zarzut wnioskodawcy, że oczywistym jest, że kwota 660 zł nie wystarcza na zaspokojenie niezbędnych potrzeb życiowych. Ponadto Sąd zauważa, że Skarżący w rubryce dotyczącej zobowiązań nie wykazał, poza alimentami, żadnych obciążeń.
Powyższe w ocenie Sądu świadczy o tym że wnioskodawca zaspokaja swoje bieżące potrzeby, bez zaciągania zobowiązań, ma stałe źródło utrzymania oraz zabezpieczone potrzeby mieszkaniowe. Dodatkowo posiada również majątek w postaci współwłasności budynku magazynowo- biurowego na działce o powierzchni 27 arów. Pomimo oświadczenia o zabezpieczeniu tej nieruchomości, w rubryce dotyczącej zobowiązań nie wskazał obciążenia.
Wobec powyższego Sąd uznał postanowienie referendarza za prawidłowe i na podstawie art. 260 §1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.