Uzasadnienie
W dniu 7 lipca 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wpłynęła skarga A. Ł. na bezczynność Burmistrza Miasta [...] w przedmiocie przejęcia przyłącza kanalizacyjnego. W skardze A. Ł. wniósł o zobowiązanie Burmistrza do wydania decyzji w określonym terminie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Od 2011 r. bezskutecznie zwraca się bowiem do organu z wnioskiem odpłatne przejęcie na rzecz Gminy na podstawie art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz. U. z 2015 r. poz. 139) – dalej: "uzw".
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta [...] wniósł o jej odrzucenie, z uwagi na niewyczerpanie przez skarżącego środków zaskarżenia w postaci zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy Sąd w pierwszej kolejności obowiązany jest ocenić dopuszczalność skargi. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.; dalej: "Ppsa"), jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego albo skarga jest niedopuszczalna z innych przyczyn, wówczas podlega ona odrzuceniu. Jej rozpoznanie rodziłoby bowiem nieważność postępowania (art. 183 § 2 pkt 1 Ppsa).
Zgodnie z art. 184 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w zakresie określonym w ustawie. Kontrola ta obejmuje w myśl art. 3 § 2 Ppsa orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Ponadto stosownie do treści art. 3 § 3 Ppsa, Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie A. Ł. jako przedmiot skargi wskazał bezczynność Burmistrza Miasta [...] polegającą na niewydaniu decyzji na podstawie art. 31 ust. 1 uzw, w przedmiocie przejęcia na własność Gminy [...] odcinka przyłącza kanalizacji sanitarnej, zrealizowanego ze środków finansowych skarżącego. Zgodnie z art. 31 ust. 1 uzw osoby, które wybudowały z własnych środków urządzenia wodociągowe i urządzenia kanalizacyjne, mogą je przekazywać odpłatnie gminie lub przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu, na warunkach uzgodnionych w umowie. Z treści cytowanego wyżej przepisu wynika bezspornie, że przejęcie odcinka sieci kanalizacji sanitarnej następuje w drodze umowy cywilnoprawnej, a nie jak wskazał skarżący w drodze decyzji administracyjnej. Kwestia stanowiąca przedmiot zaskarżenia nie jest zatem sprawą administracyjną, do rozpoznania której w myśl art. 2 Ppsa właściwy jest sąd administracyjny, lecz stanowi sprawę cywilną podlegającą rozpoznaniu przez sąd powszechny zgodnie z art. 177 Konstytucji RP oraz art. 2 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, do którego skarżący może wnieść powództwo o złożenie oznaczonego oświadczenia woli (art. 2 § 1 w zw. z art. 64 Kodeksu cywilnego).
Zaznaczyć należy, że kompetencja sądu powszechnego do rozpoznania sprawy cywilnej nie musi wynikać z wyraźnej dyspozycji ustawowej, gdyż wystarczające jest w tej mierze ustalenie negatywne, tj. że ustawa nie przewiduje określonej kategorii spraw do rozpoznania innym sądom lub organom (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 czerwca 1998 r. K 28/97, uchwałę składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2003 r. III CZP 85/02, uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 3 grudnia 2014 r. III CZP 91/14). Skoro zatem nie istnieje przepis prawa obligujący organ do wydania jakiegokolwiek aktu wyszególnionego w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 Ppsa lub podlegającemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 3 Ppsa w sprawie odpłatnego przejęcia przyłącza, skarga na bezczynność organu w tym przedmiocie jako należąca do właściwości sądu powszechnego podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 Ppsa.