Uzasadnienie
W.D. pismem z dnia [...] r. zwrócił się do Burmistrza W. o udzielenie informacji: "jakie materiały zostały użyte do budowy parkingu przy świetlicy wiejskiej w miejscowości Ł.". Dodatkowo W.D. wniósł o udostępnienie kopii aprobat technicznych na użyte materiały, a w szczególności na kruszywo rozsypane jako dojazd, które jego zdaniem, jest zanieczyszczone odpadami komunalnymi. Ponadto wnioskodawca zwrócił się do Burmistrza W. o doprowadzenie terenu przy świetlicy do stanu bezpiecznego dla mieszkańców.
Dnia [...] r. do Urzędu Miejskiego w W. wpłynęła skarga W.D. skierowana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. na bezczynność Burmistrza W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarżący zarzucił Burmistrzowi naruszenie art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej i jednocześnie wniósł o:
- 1) zobowiązanie organu do wydania aktu lub dokonania czynności w terminie 14 dni, od dnia doręczenia prawomocnego wyroku;
- 2) stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 3) wymierzenie organowi grzywny w wysokości [...] zł;
- 4) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania.
Zdaniem skarżącego, w przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że żądana informacja stanowi informację publiczną, dotyczącą inwestycji publicznych, zaś organ – Burmistrz W. jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia, który pozostaje w bezczynności od ponad [...] miesięcy. W powyższym terminie nie udostępnił on bowiem wnioskowanej informacji, jak również nie wydał żadnego innego aktu przewidzianego przepisami ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W ocenie W.D., pozostawanie przez organ w trwającej ponad [...] miesiące bezczynności, przy czternastodniowym ustawowym terminie, stanowi o rażącej bezczynności uzasadniającej nałożenie na organ zobowiązany grzywny we wskazanej wyżej wysokości.
W odpowiedzi na skargę, Burmistrz W. wniósł o oddalenie skargi oraz wyjaśnił, że pismo z dnia [...] r. (które wpłynęło do organu [...] r.) potraktował, jako wniosek sołtysa, a nie jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej ze względu na zawartą w nim prośbę o udostępnienie kopii aprobat technicznych oraz brak adresu, na który należałoby przesłać odpowiedź.
Zdaniem Burmistrza, wnioskodawca samodzielnie chciał się zapoznać ze wskazanymi w piśmie dokumentami w siedzibie Urzędu Miejskiego w W., bowiem sołtysi, jako organy wykonawcze jednostek pomocniczych gminy mają dostęp do dokumentów, jeżeli nie są one prawnie chronione.
Ponadto organ wyjaśnił, że wobec złożonej w dniu [...] r. skargi, pismem z dnia [...] r., wystąpiono do wnioskodawcy o sprecyzowanie pisma z dnia [...]r. poprzez wskazanie, czy pismo to stanowi wniosek o udostępnienie informacji publicznej, czy też wniosek sołtysa Sołectwa Ł. o doprowadzenie terenu przed świetlicą wiejską w Ł. do stanu bezpiecznego. Burmistrz W. wskazał, że do dnia [...] r. nie otrzymał odpowiedzi w tej sprawie. Jednocześnie podkreślił, że dnia [...] r. została wysłana odpowiedź do W.D. na pismo z dnia [...] r.
Dnia [...] r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. wpłynęło pismo skarżącego, w którym ustosunkował się do odpowiedzi na skargę udzieloną przez Burmistrza W., a także wniósł o nieuwzględnienie okoliczności podnoszonych przez organ. Dodatkowo W.D. zwrócił się o wezwanie organu do uzupełnienia akt sprawy o pismo skarżącego z dnia [...] r. stanowiące odpowiedź na pismo organu z dnia [...]r., a także o przeprowadzenie dowodów z dołączonych przez skarżącego dokumentów na okoliczność ustalenia, że adres skarżącego był organowi znany przed wniesieniem przez niego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Skarżący wskazał, że wbrew oświadczeniu Burmistrza, złożył odpowiedź na pismo organu z dnia [...] r., które wpłynęło do organu w dniu [...] r. i powinno stanowić element akt przedmiotowej sprawy. Zdaniem skarżącego, udzielona przez niego odpowiedź jest istotna z uwagi na odniesienie się w niej do twierdzeń organu zawartych w piśmie z dnia [...] r.
W dołączonym piśmie z dnia [...] r. skarżący wskazał, że z pisma z dnia [...]r. w sposób oczywisty wynika, że stanowi ono wniosek o udzielenie informacji publicznej, zaś ustawa o dostępie do informacji publicznej nie zawiera żadnych warunków formalnych, jakim powinien on odpowiadać.
Ponadto zdaniem skarżącego, organowi znany jest jego adres zamieszkania, z racji pełnienia przez niego funkcji sołtysa jednego z sołectw gminy W., a potwierdzeniem powyższego jest przesłanie pisma zobowiązującego do sprecyzowania wniosku na adres zamieszkania skarżącego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1066), kontrola sądowa zaskarżonych aktów administracyjnych, czynności oraz bezczynności organów sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Natomiast stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 – 4.
Przedmiotem skargi rozpoznawanej w niniejszej sprawie stała się bezczynność Burmistrza W. związana z rozpoznaniem wniosku W.D. z dnia [...] r. (data wpływu do organu [...] r.) o udzielenie informacji publicznej.
Stosownie do art. 149 § 1 ustawy p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności. Jednocześnie sąd stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (art. 149 § 1 pkt 3) oraz stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a). W myśl art. 149 § 2 ww. ustawy sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
Wyjaśnienia wymaga, że w przypadku skarg na bezczynność, kontroli Sądu poddany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ administracji, względnie inny podmiot zobowiązany miał obowiązek podjąć działanie w danej formie w określonym przez prawo terminie.
Należy stwierdzić, że oczekiwane przez stronę skarżącą informacje (dotyczące wskazania rodzaju materiału użytego do budowy parkingu przy świetlicy wiejskiej w miejscowości Ł. oraz udostępnienia kopii aprobat technicznych) obejmowały swym zakresem dane o charakterze publicznym w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764), zwanej dalej "ustawą". Z kolei Burmistrz W. – jako organ władzy publicznej był podmiotem zobowiązanym do załatwienia przesłanego wniosku o udzielenie informacji publicznej stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy.
Udostępnienie informacji publicznej na wniosek winno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, a jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 i 2 ustawy).
Ze zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów i wyjaśnień wynika, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został wniesiony do organu w dniu [...] r., tym samym termin do załatwienia sprawy, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy upłynął w dniu [...] r., zaś do tej daty informacja publiczna nie została jednak udostępniona wnioskodawcy. Jednocześnie organ nie powiadomił w trybie art. art. 13 ust. 2 ustawy skarżącego o powodach opóźnienia oraz o terminie przekazania żądanych danych. Wobec powyższego należy stwierdzić, że Burmistrz W. dopuścił się bezczynności w załatwieniu wniosku z dnia [...] r.
Niemniej po wniesieniu skargi z dnia [...] r. informacja publiczna została W.D. udzielona w dniu [...] r. (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru k. [...] akt sądowych), w której to dacie wnioskodawca odebrał pismo organu z dnia [...] r.
W świetle powyższego należy stwierdzić, że stan bezczynności organu administracji publicznej ustał po wniesieniu skargi i nie występował w chwili orzekania przez Sąd.
Ze względu na cel skargi na bezczynność, którym jest przerwanie stanu bezczynności organu i związanej z tym kompetencji sądu do zobowiązania organu do podjęcia w zakreślonym terminie działań w sprawie, stwierdzenie przez sąd na dzień podejmowania wyroku ustania bezczynności organu, uzasadnia umorzenie postępowania w zakresie skargi na bezczynność. Z tego względu Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem w takiej sytuacji postępowanie ze skargi na bezczynność organu staje się bezprzedmiotowe, gdyż niemożliwe jest zobowiązanie wspomnianego organu na mocy art. 149 §1 pkt 1 ustawy p.p.s.a. do uczynienia zadość żądaniu strony.
Rozstrzygnięcie w tym zakresie nie uwalniało Sądu od wypowiedzenia się, czy bezczynność organu miała postać rażącego naruszenia prawa stosownie do art. 149 § 1a ustawy p.p.s.a. Oceniając w tym zakresie postępowanie Burmistrza W. Sąd uznał, że stwierdzona bezczynność nie miała postaci rażącego naruszenia prawa, o czym orzekł w pkt III wyroku.
W tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że dla oceny, czy w rozpoznawanej sprawie miało miejsce rażące naruszenie prawa, nie jest wystarczające samo przekroczenie ustawowych terminów, lecz musi być ono znaczne, zaś rażące opóźnienie w podejmowanych przez organ czynnościach w danej sprawie ma być pozbawione jakiegokolwiek racjonalnego uzasadnienia. Zdaniem Sądu, Burmistrz W., z uwagi na konstrukcję pisma z dnia [...] r., mógł mieć uzasadnione wątpliwości co do intencji składającego wniosek, bowiem faktycznie z jednej strony wniosek zawierał prośbę o przekazanie informacji, lecz z drugiej strony wnioskodawca zwracał się z prośbą o doprowadzenie terenu przy świetlicy do stanu bezpiecznego dla mieszkańców.
Mając na uwadze, że wnioskodawca pełni funkcję sołtysa Sołectwa Ł., którą to funkcję wskazał na wniosku pod swoim imieniem i nazwiskiem, zatem na uwzględnienie zasługuje argumentacja Burmistrza W. (zawarta w odpowiedzi na skargę) związana z pierwotnym potraktowaniem pisma z dnia [...] r., jako wniosku sołtysa o zapoznanie się z dokumentami. Uwzględniając motywy działania organu oraz podejmowane czynności zmierzające do rozpoznania wniosku skarżącego, w tym zwrócenie się do wnioskodawcy o jego sprecyzowanie nie można dopatrzeć się złej woli organu w procesie udostępniania skarżącemu żądanej informacji, zaś przyczyny opóźnienia w udzieleniu informacji, związanej z niewłaściwym zinterpretowaniem intencji wnioskodawcy nie można potraktować, jako rażącego naruszenia prawa.
Jednocześnie odnosząc się do argumentów skarżącego należy wyjaśnić, że dla udzielania informacji publicznej nie mogła mieć znaczenia kwestia braku podania adresu wnioskodawcy, z uwagi na fakt, że był on organowi znany, o czym świadczy kierowanie korespondencji na właściwy adres zamieszkania skarżącego, w tym udzielenie informacji publicznej, która została osobiście odebrana przez skarżącego dnia [...] r.
Przyjmując, że zachowanie Burmistrza W. nie miało charakteru szczególnie nagannego, zasługującego na dodatkowe napiętnowanie Sąd oddalił wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny.
Reasumując, Sąd orzekł w punkcie pierwszym wyroku o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do udzielenia informacji publicznej w oparciu o treść art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, stwierdzając przy tym w punkcie II, że organ dopuścił się bezczynności w myśl art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (pkt III) stosownie do art. 149 § 1a ww. ustawy, zaś w pozostałym zakresie skargę oddalił na mocy art. 151 ww. ustawy. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie V wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 powołanej ustawy p.p.s.a. zasądzając od organu na rzecz skarżącego zwrot poniesionych kosztów postępowania, na które składa się kwota [...] zł uiszczona tytułem wpisu od skargi.