Uzasadnienie
A. S. wywiódł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie skargę na bezczynność Prokuratura w sprawie [...] i naruszenie przepisów prawa w związku z nieprzekazaniem jego skargi – na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki i na przewlekłość postępowania karnego na etapie postępowania przygotowawczego (prokuratorskiego) – do Sądu Okręgowego w K., co stanowiło o pozbawieniu skarżącego prawa do sądu oraz naruszeniu przepisów prawa.
Skarżący wyjaśnił, że w dniu 26 sierpnia 2019 r. złożył w Prokuraturze Okręgowej w K., nadzorującej postępowanie Prokuratury Rejonowej w K. w sprawie [...], opisaną wyżej skargę. Następnie Prokuratura Okręgowa w K. pismem z dnia 30 sierpnia 2019 r. przekazała tę skargę do Prokuratury. Ponadto skarżący zarzucił, że pomimo złożenia skargi na przewlekłość dochodzenie w sprawie [...] zostało umorzone postanowieniem z dnia 16 września 2019 r. Zdaniem skarżącego wydanie postanowienia o umorzeniu ww. dochodzenia, po złożeniu przez niego skargi na naruszenie prawa zamknęło drogę do dalszego procedowania. Jednocześnie w związku z brakiem przekazania jego skargi do Sądu Okręgowego oraz umorzeniem dochodzenia - zarzucił Prokuratorowi prowadzącemu sprawę [...] ominięcie procedur i brak rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki
W odpowiedzi na skargę organ uznał ją za niezasadną. Jednocześnie wyjaśnił, że procedura dotycząca rozpoznania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki i na przewlekłość postępowania karnego stanowi odrębne postępowanie, niezależne od prokuratorskiego, zaś rozstrzygnięcie w sprawie umorzenia dochodzenia w żaden sposób nie zamknęło drogi do rozpoznania powyższej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje:
Na wstępie należy podkreślić, że w przypadku wniesienia skargi, sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, ustalając, czy mieści się w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r., poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).
Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej zwanej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze zm.), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, ze zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. 2019 r. poz. 768 ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
- 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Ponadto sądy administracyjne orzekają w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Z przytoczonych regulacji wynika, że kontrola bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania prowadzona być może tylko w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 8 i pkt 9 p.p.s.a.
Wniesiona w rozpatrywanej sprawie skarga dotyczy bezczynności Prokuratora Rejonowego w K. w sprawie [...]., zatem w istocie jej przedmiotem są kwestie związane z prowadzonym i zakończonym przez organy ścigania postępowaniem przygotowawczym [...].
Podkreślenia wymaga, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie nadzoruje Prokuratora w zakresie wyjaśnień prowadzonych indywidualnie postępowań. Funkcja powyższa jest realizowana w oparciu o nadzór instancyjny przewidziany stosownymi przepisami postępowania karnego. Zatem wszelkie aspekty tego postępowania, zarówno w fazie postępowania sądowego jak i postępowania przygotowawczego prowadzonego przez prokuratora i Policję reguluje ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1987) - wykraczają poza zakres kognicji sądu administracyjnego. Działalność właściwych organów w zakresie prowadzenia postępowań karnych nie należy bowiem do administracji publicznej w rozumieniu przepisów p.p.s.a.
Odnosząc się do treści skargi wyjaśnić należy, że zasady i tryb wnoszenia oraz rozpoznawania skargi strony, której prawo do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki zostało naruszone na skutek działania lub bezczynności sądu lub prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze reguluje ustawa z dnia 17 czerwca 2004r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. z 2018 r., poz. 75 z późn. zm.), o czym stanowi jej art. 1 ust.
1. Zgodnie z art. 4 ust. 5 tej ustawy, jeżeli skarga dotyczy przewlekłości postępowania przygotowawczego, właściwy do jej rozpoznania jest sąd przełożony nad sądem, który byłby właściwy rzeczowo do rozpoznania sprawy, tj. sąd powszechny przełożony nad sądem właściwym w sprawie, w której prowadzone było to postępowanie przygotowawcze. W myśl art. 7 ww. ustawy sąd lub prokurator, do którego wniesiono skargę, przedstawia ją niezwłocznie sądowi właściwemu wraz z aktami sprawy, w której toczy się postępowanie. Stwierdzić należy, że przepisy powołanej ustawy nie zawierają normy kompetencyjnej uprawniającej Prokuratora Rejonowego do wydania aktu administracyjnego w przedmiocie przekazania skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki i na przewlekłość postępowania karnego stosownie do przytoczonej wyżej regulacji art. 7 ww. ustawy.
Mając na uwadze powyższe rozważania stwierdzić należało, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. o czym orzeczono w sentencji postanowienia.