Uzasadnienie
T. L., powołując się na art. 61 Konstytucji RP oraz ustawę z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.), w dniu [...] stycznia 2012 r. wystąpił do Rektora Wyższej Szkoły [...] w [...] o udostępnienie następujących informacji:
- 1. Regulaminu, który jest podstawą przyznawania świadczeń pomocy materialnej ze środków pochodzących z budżetu państwa, obowiązującego w dniu odbioru niniejszego pisma;
- 2. Aktualnie obowiązującego zarządzenia Rektora dotyczącego podziału FPM;
- 3. Przykładowych decyzji z roku akademickiego 2010/2011 (przynajmniej po jednej, z wyczernionymi/wybielonymi danymi osobowymi) o:
- a) przyznaniu świadczenia z FPM,
- b) odmowie przyznania świadczenia z FPM;
- 4. Dokumentów potwierdzających porozumienie Rektora z właściwym organem samorządu studenckiego odnośnie podziału FPM (zgodnie z art. 174 ust. 2, art. 179 ust. 2, art. 186 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym, dalej PSW);
- 5. O wysokości dotacji przekazanej uczelni z budżetu państwa na FPM w roku budżetowym 2011 w zw. z art. 103 ust. 2 pkt 1 PSW;
- 6. O wysokości środków dotacji z budżetu państwa na FPM przeznaczonych na pokrywanie kosztów realizacji zadań związanych z przyznawaniem i wypłacaniem stypendiów i zapomóg dla studentów i doktorantów, ponoszonych przez uczelnię w 2011 r. w związku z art. 103 ust. 6 PSW;
- 7. O kwocie niewykorzystanej dotacji w roku budżetowym 2011 ze środków FPM pochodzących z dotacji z budżetu państwa w związku z art. 103 ust. 7 PSW;
- 8. Kopii wniosków organów samorządu studenckiego do organów uczelni dotyczących przekazania uprawnień w zakresie przyznawania stypendium socjalnego, stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych, zapomogi oraz stypendium rektora dla najlepszych studentów komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej;
- 9. Kopii decyzji o powołaniu komisji stypendialnej i odwoławczej komisji stypendialnej, o ile zostały powołane;
- 10. Kopii uchwały powołującej organy samorządu studenckiego właściwego do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 175 ust. 4 PSW;
- 11. O liczbie uchylonych – przez organy nadzorujące – decyzji podjętych przez komisje stypendialne lub odwoławcze komisje stypendialne w trybie art. 177 ust. 6 PSW;
- 12. Protokoły z posiedzeń organów kolegialnych odpowiedzialnych za przyznawanie stypendium rektora dla najlepszych studentów (art. 173 ust. 1 pkt 3 PSW), na których zapadły decyzje w sprawie przyznania lub odmowy przyznania tego świadczenia.
Wnioskodawca określił, że żądane informacje (dokumenty), w formie wydruków poświadczonych podpisem pracownika uczelni, należy przesłać na adres wskazany w jego wniosku.
T. L., w związku z brakiem reakcji na jego wniosek, w piśmie z dnia [...] marca 2012 r. wezwał Rektora Wyższej Szkoły [...] w [...] do usunięcia naruszenia prawa, informując jednocześnie, że wniesienie skargi na bezczynność nie wymaga zażalenia ani też wezwania do usunięcia prawa. Na wezwanie Rektor Wyższej Szkoły [...] w [...] nie zareagował.
T. L. w dniu [...] maja 2012 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Rektora Wyższej Szkoły [...] w [...], zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 10 ust. 2 i art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez brak odpowiedzi na jego wniosek o udostępnienie informacji publicznej z dnia [...] stycznia 2012 r.
Skarżący w uzasadnieniu skargi podniósł m.in., że Wyższa Szkoła [...] w [...] jest uczelnią wyższą niepubliczną. Uczelnie wyższe niepubliczne działają na podstawie ustawy PSW, otrzymują pozwolenie na działanie po spełnieniu określonych warunków. Decyzje w tej sprawie podejmuje minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego. Ustawa PSW w art. 13 ust. 1 określa zadania publiczne, które realizuje uczelnia. Uczelnia niepubliczna wykonuje niektóre zadania publiczne odpłatnie. Otrzymuje – na podstawie art. 15 ust. 1 – pomoc władz publicznych w ich realizacji w zakresie i formach określonych w ustawie PSW. Niektóre zadania są finansowane z pieniędzy podatników. Uczelnia niepubliczna – zgodnie z art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy o DIP – jest zobowiązana do udzielenia informacji publicznej (...).
Skarżący stoi na stanowisku, że wszystkie informacje, o dostęp do których wystąpił, są informacjami publicznymi zgodnie z ustawą o DIP. Dotyczą realizacji zadań związanych z ustaleniami, przyznawaniem i wypłacaniem świadczeń pomocy materialnej dla studentów ze środków pochodzących z budżetu państwa.
Rektor Wyższej Szkoły [...] w [...] w udzielonej odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie ewentualnie oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu pisma procesowego, Rektor podał, że nie odniósł się do żądania skarżącego zawartego w jego wniosku z dnia [...] stycznia 2012 r., gdyż informacje których się domagał mają "charakter niepubliczny". Żądane przez skarżącego informacje nie spełniają kryteriów, o których mowa w art. 1 i art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wyższa Szkoła [...] w [...] jest podmiotem prawa prywatnego, a nie administracyjnego i nie wykonuje zadań publicznych. Stanowisko o braku obowiązku udzielenia żądanej przez skarżącego informacji znajduje potwierdzenie w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] z dnia [...] listopada 2010 r., sygn. akt [...] o odrzuceniu skargi w analogicznej sprawie. W powołanym orzeczeniu Sąd uznał, że spółka z o.o., prowadząca szkołę niepubliczną, nie jest jednym z podmiotów, o którym mowa w art. 4 ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż jest podmiotem prawa prywatnego i nie wykonuje zadań publicznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powyżej określonych przepisów sądy administracyjne orzekają, w zakresie swojej właściwości, m.in. w zakresie skarg na bezczynność organów, w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych.
W przypadku skargi na bezczynność organu, przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Dostęp do informacji publicznej został zagwarantowany w art. 61 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), który stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (ust. 1). Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3). Tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy, a w odniesieniu do Sejmu i Senatu ich regulaminy (ust. 4).
Natomiast art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.) stanowi, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej (...).
Zgodnie z art. 1 ust. 1 powołanej ustawy, każda informacja o sprawach publicznych stanowi informacje publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
Ustawa o dostępie do informacji publicznej w art. 6 ust. 1 określa w sposób przykładowy zakres przedmiotowy pojęcia informacji publicznej. Katalog ten nie ma charakteru zamkniętego, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę zwrotu "w szczególności" i nie stanowi definicji informacji publicznej, która to definicja zawarta jest w art. 1 ust. 1 powołanej ustawy.
W rozpoznawanej sprawie należało odpowiedzieć na dwa kluczowe pytania, a mianowicie, czy żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną i czy podmiot, do którego skarżący wystąpił, jest podmiotem obowiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, który stanowi, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej (...).
Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. b), pkt 3 lit. d) i pkt 5 lit. d) i lit. g) powołanej ustawy, udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1, w tym o organizacji, sposobie przyjmowania i załatwiania spraw, majątku podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa w lit. a) - c), oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach oraz pomocy publicznej.
Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365 z późn. zm.) przepisy ustawy stosuje się do publicznych i niepublicznych szkół wyższych. Z art. 2 ust. 1 pkt 3 tej ustawy wynika, że uczelnią niepubliczną jest uczelnia utworzona przez osobę fizyczną albo osobę prawną niebędącą państwową ani samorządową osobą prawną. Na podstawie art. 15 ust. 1 powołanej ustawy władze publiczne, na zasadach w niej określonych, udzielają pomocy uczelni niepublicznej w zakresie i formach określonych w ustawie. Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego sprawuje nadzór nad działalnością uczelni niepublicznej, w tym wydatkowania środków publicznych (art. 33 ust. 1 ustawy). Ze wskazanych przepisów jednoznacznie wynika, że uczelnia niepubliczna stanowi część państwowego systemu edukacji i nauki, a państwo ustala warunki jej utworzenia i funkcjonowania (patrz. wyrok WSA w Gdańsku sygn. akt II SAB/Gd 40/12).
Reasumując, stwierdzić należy, że uczelnia niepubliczna, nie będąca organem administracji publicznej jest jednostką, która powołana została do wykonywania zadań publicznych, co przesądza, że jest podmiotem obowiązanym do realizowania postanowień ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W niniejszej sprawie żądane informacje, co nie ulega wątpliwości, stanowią informację publiczną i Rektor Wyższej Szkoły [...] w [...] zobowiązany był do rozpoznania wniosku skarżącego zgodnie z ustawą o dostępie do informacji publicznej.
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji.
Sąd nie stwierdził, że bezczynność Rektora Wyższej Szkoły [...] w [...] miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Z udzielonej odpowiedzi na skargę wynika, że brak reakcji na wniosek skarżącego spowodowany był odmienną interpretacją przepisów, a w szczególności wynikających z nich obowiązków.