Uzasadnienie
Sygn, akt II SA/Wa 35/17
Uzasadnienie
R. J. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
W oświadczeniu złożonym na urzędowym formularzu wnioskodawca wyjaśnił, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem emerytem, który ma 88 lat. Wnioskodawca jest od wielu lat osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i pozostaje na utrzymaniu ojca emeryta, który uzyskuje świadczenie emerytalne w wysokości 2 100 zł. Wnioskodawca otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej oraz świadczenie pielęgnacyjne w wysokości 481 zł. i 153 zł. Ujawnił, że wraz z ojcem posiada mieszkanie spółdzielcze o powierzchni 49 m2, a ponadto nie ma majątku ani oszczędności. Podniósł, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazał następujące stałe wydatki: koszty utrzymania mieszkania 734 zł., prąd 83 zł., gaz 27 zł., telefon 80 zł., leki ojca 200 zł., leki wnioskodawcy 150 zł., ubezpieczenie mieszkania 220 zł (rok).
Do wniosku dołączył kserokopie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu za 2015 r. – PIT-36, kserokopie zaświadczenia o stanie zdrowia, kserokopie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], kserokopie decyzji przyznających zasiłki z pomocy społecznej, kopie zaświadczeń lekarskich.
Mając na względzie powyższe zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym własnym i rodziny.
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Strona musi zatem wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej zasady.
W ocenie referendarza sądowego w przedstawionej przez skarżącego sytuacji stwierdzić należy, iż spełnia on przesłankę warunkującą przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. Skoro wnioskodawca od wielu lat jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku – pozostaje na utrzymaniu ojca emeryta, samemu otrzymując jedynie świadczenia z pomocy społecznej, nie wykazał oszczędności, stwierdzić należy, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie bez uszczerbku utrzymania koniecznego.
Z tego względu, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 254 § 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono, jak w sentencji.