Uzasadnienie
J. K. w dniu [...] lutego 2007 r. złożył do Szefa Biura Ochrony Rządu wniosek o wydanie zaświadczenia – w terminie ustawowym – na podstawie rozkazów dziennych Szefa Jednostki Wojskowej nr [...] Biura Ochrony Rządu, iż ostatnio zajmowanym stanowiskiem służbowym przez niego było stanowisko [...], z którego został przeniesiony do dyspozycji Szefa Biura Ochrony Rządu oraz że innego stanowiska po przeniesieniu do dyspozycji nie objął, pomimo wyznaczenia go na inne stanowisko [...] w tej jednostce. Podał również, że zaświadczenie jest mu niezbędne do sprostowania odpisu przebiegu służby wojskowej z akt personalnych sporządzonych przez Dyrektora Biura Kadr i Szkolenia Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji. Stwierdził ponadto, iż ma interes prawny w sprostowaniu tego dokumentu, który niezgodnie z rozkazami dziennymi znajdującymi się w dyspozycji archiwum Biura Ochrony Rządu określa, że ostatnio zajmowanym przez niego stanowiskiem było stanowisko [...].
Szef Biura Ochrony Rządu, odpowiadając ww. na jego wniosek w piśmie nr [..] z dnia [...] marca 2007 r., podał, że żądane informacje zawarte są w teczce akt personalnych wnioskodawcy, które po jego zwolnieniu ze służby zostały przekazane do właściwej pod względem zamieszkania wojskowej komendy uzupełnień i do niej należy wystąpić o ich udzielenie.
J. K. w piśmie z dnia [...] marca 2007 r. wezwał Szefa Biura Ochrony Rządu do "usunięcia naruszonego prawa wynikającego z pisma nr [...] z dnia [...] marca 2007 r." W piśmie tym ww. stwierdził, że organ, odmawiając mu wydania przedmiotowego zaświadczenia, naruszył art. 217-219 Kpa.
Szef Biura Ochrony Rządu w odpowiedzi na pismo z dnia [...] marca 2007 r. (data wpływu) poinformował J. K., że podtrzymuje stanowisko przedstawione w piśmie nr [...] z dnia [...] marca 2007 r.
J. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Szefa Ochrony Rządu i wniósł w niej o zobowiązanie organu do wydania zaświadczenia na podstawie art. 28 pkt 5 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 673 z późn. zm.). W uzasadnieniu skargi podniósł m.in., że "organ ani nie wydał oczekiwanego zaświadczenia, ani nie rozpatrzył sprawy w formie postanowienia, od którego przysługuje zażalenie. Nie zostało przeprowadzone postępowanie wyjaśniające w tej sprawie, co skutkowało wadliwymi ustaleniami. Stwierdził, że skoro nie domagał się wydania postanowienia na podstawie art. 219 Kpa, to organ nie jest bezczynny w jego wydaniu. Jest jednak bezczynny w wydaniu zaświadczenia.
W odpowiedzi na skargę organ podał m.in., że podania kierowane do państwowych jednostek organizacyjnych, a taką jest Biuro Ochrony Rządu, mogą być załatwiane wieloma innymi niż decyzje i postanowienia kategoriami aktów lub czynności, które nie są podejmowane w postępowaniu administracyjnym i do których "konstrukcja i terminologia Kpa nie mają odniesienia". Wydawanie zaświadczeń na podstawie materiałów archiwalnych ustawodawca ograniczył do archiwów państwowych i archiwów państwowych wyodrębnionych (art. 28 pkt 5 i art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 14 lipca 1983 r. o narodowym zasobie archwalnym i archiwach – Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 673 z późn. zm.). Szef Biura Ochrony Rządu sprawuje bezpośredni nadzór nad działalnością Archiwum Zakładowego Biura Ochrony Rządu. Dokumentacja z działalności Biura Ochrony Rządu – Jednostki Wojskowej nr [...] kwalifikuje się do przechowywania w składnicy akt jako nie mająca już zastosowania w nowej działalności Biura Ochrony Rządu.
W tej sytuacji, skoro dokumentacja archiwalna z okresu funkcjonowania Jednostki Wojskowej nr [...] nie wiąże się z działalnością nowej formacji, a Archiwum Biura Ochrony Rządu jest wyłączone jako archiwum zakładowe z możliwości wydania zaświadczenia na podstawie ustawy o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach oraz okoliczność, iż rozpatrzenie sprawy nie mogło nastąpić w trybie przepisów Kpa, nie ma zastosowania sądowa kontrola administracji publicznej. Zatem organ wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle obowiązujących przepisów prawa wojewódzkie sądy administracyjne w zakresie swojej właściwości orzekają między innymi w zakresie skarg na bezczynność organów administracji (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych.
W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
Na podkreślenie zasługuje fakt, iż wniesienie skargi na bezczynność jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu.
W ocenie Sądu skarga, J. K. na bezczynność Szefa Biura Ochrony Rządu Krajowej Rady Radców Prawnych zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżony organ - wbrew ustawowemu obowiązkowi ustosunkowania się do wniosku skarżącego z dnia [...] lutego 2007 r. nie wydał w prawem przewidzianym terminie żądanego zaświadczenia jak również postanowienia o odmowie jego wydania.
Obowiązek taki wynika z art. 217, 218 lub art. 219 Kpa.
Zgodnie z art. 217 § 1 Kpa organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli:
- 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa,
- 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (§ 2).
Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni (§ 3).
Natomiast art. 218 § 1 Kpa stanowi, że w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Zgodnie z art. 218 Kpa odmowa wydania zaświadczenia bądź zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
W świetle powyżej przytoczonych przepisów nie ulega wątpliwości, że Szef Biura Ochrony Rządu nie zastosował się do dyspozycji zawartych w tych przepisach. Podkreślić należy, iż nie jest słuszne jego stwierdzenie zawarte w odpowiedzi na skargę, że sprawa nie mogła zostać załatwiona w trybie przepisów Kpa. Właśnie na podstawie odpowiednich przepisów Kpa organ powinien załatwić sprawę tzn. wydać żądane zaświadczenie bądź odmówić jego wydania.
Z tej przyczyny organ zobowiązany jest do rozpatrzenia wniosku skarżącego we wskazanym przez Sąd terminie.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie przepisu art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).