Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 grudnia 2012 r. (data złożenia w D. Urzędzie Wojewódzkim) B. B., R. B., J. B., K. S.-M., E. S. i I. K. wnieśli do do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Wojewody D. w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Skarżący zarzucili, że organ nie wykonuje czynności zmierzających do rozpoznania złożonych przez nich wniosków dotyczących mienia pozostawionego przez M. S. poza obecnymi granicami RP, a jedynie dwukrotnie przedłużył termin załatwienia sprawy, który obecnie wyznaczono na dzień 30 czerwca 2014 r.
Odpowiadając na skargę pismem z dnia 23 stycznia 2013 r. Wojewoda D. wniósł o odrzucenie skargi. Zdaniem organu w niniejszej sprawie nie został wyczerpany tryb zażaleniowy określony w art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego, a dopiero po wyczerpaniu tego trybu skarżąca mogłaby wnieść skargę do sądu administracyjnego. W odpowiedzi na skargę podano, że organ postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] przedłużył termin załatwienia sprawy wniosków złożonych w dniu 12 grudnia 2008 r. do dnia 30 czerwca 2014 r. Natomiast z doręczonych Sądowi akt administracyjnych wynika, że wnioski skarżących mają związek z nieruchomościami pozostawionymi przez M. S. we W. W., na terenie obecnej Ukrainy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ jest niedopuszczalna. W myśl art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) w takim wypadku sąd odrzuca skargę.
Stosownie do przepisu art. art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. skarga może dotyczyć bezczynności organu w przypadkach określonych w pkt 1-4a tego przepisu, a zatem bezczynności w sprawach: decyzji administracyjnych, postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, a także pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach.
Należy jednak pamiętać, że zgodnie z art. 52 § 1 i § 2 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
W realiach niniejszej sprawy postępowanie przed Wojewodą D., którego dotyczy skarga, związane jest z wnioskiem skarżących o wydanie decyzji administracyjnej w przedmiocie potwierdzenia prawa do rekompensaty za nieruchomości pozostawione poza obecnymi granicami RP. Jak wynika z akt administracyjnych nadesłanych przez Wojewodę D. obecnie wyznaczono kolejny termin załatwienia tej sprawy do dnia 30 czerwca 2014 r.
W tym stanie rzeczy trzeba zauważyć, że w myśl art. 37 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., w przepisach szczególnych, ustalonym w myśl art. 36 k.p.a. lub na przewlekłe prowadzenie postępowania stronie służy zażalenie do organu wyższego stopnia, a jeżeli nie ma takiego organu - wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości. Organ stwierdza jednocześnie, czy niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 37 § 2 k.p.a.).
Tymczasem jak wynika z akt administracyjnych (wprawdzie nieuporządkowanych i niezszytych) przekazanych Sądowi przez Wojewodę D. skarżący przed wniesieniem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu nie złożyli zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia (w niniejszej sprawie byłby to Minister Skarbu Państwa – art. 9 ustawy z dnia z dnia 8 lipca 2005 r. o realizacji prawa do rekompensaty z tytułu pozostawienia nieruchomości poza obecnymi granicami Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U. Nr 169, poz. 1418 ze zm.), co powoduje, że skarga do sądu administracyjnego na obecnym etapie jest niedopuszczalna. Dopiero bowiem wyczerpanie środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym (tj. przed organami administracji publicznej) może otworzyć skarżącym drogę do złożenia skargi do sądu administracyjnego.
Wobec powyższego Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.