Uzasadnienie
I. D., prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą F. (dalej: skarżący) pismem z 3 II 2023 r. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Zarządu Zlewni w Lwówku Śląskim Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie (dalej jako "DZZ") w przedmiocie wydania pozwolenia wodnoprawnego.
Skarżący został wezwany do nadesłania ponaglenia wniesionego w trybie art. 37 ustawy z 14 VI 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), dalej "kpa", wraz z dowodem potwierdzającym jego złożenie oraz złożenia pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu zgodnie z art. 35 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 259), dalej jako "ppsa, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W zakreślonym terminie skarżący dołączył do akt sądowych pełnomocnictwo oraz ponaglenie z 1 IX 2022 r. na działanie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie skierowane do Prezesa Wód Polskich Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie.
Zarządzeniem sędziego z 14 IV 2023 r. wezwano ponownie skarżącego do usunięcia braku skargi w zakresie dopuszczalności jej wniesienia, poprzez dołączenie do akt ponaglenia złożonego w trybie art. 37 kpa wobec organu, którego bezczynność została objęta skargą, tj. DZZ, wraz z dowodem potwierdzającym jego złożenie, w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi.
W zakreślonym terminie skarżący przesłał do Sądu odpis wcześniej złożonego do akt sądowych ponaglenia z 1 IX 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.
Przez dopuszczalność skargi należy rozumieć jej przesłanki zarówno przedmiotowe, a więc określenie od jakiego rodzaju form działalności organów administracji publicznej przysługuje skarga, jak i podmiotowe, to jest określenie, jakim podmiotom przysługuje legitymacja do jej wniesienia.
Z kolei warunkami formalnymi skutecznego wniesienia skargi są: złożenie skargi od aktu objętego zakresem właściwości rzeczowej sądu; wniesienie jej po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały one stronie skarżącej w postępowaniu przed organem administracji oraz wniesienie skargi przez podmiot, któremu przysługuje legitymacja do jej wniesienia. Przesłanki te muszą być spełnione kumulatywnie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z nich prowadzi do stwierdzenia niedopuszczalności skargi, a w konsekwencji do jej odrzucenia bez merytorycznego rozpoznania sprawy.
Zgodnie z art. 52 § 1 ppsa, skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Natomiast przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia - taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (§ 2). Ponadto zgodnie z art. 53 § 2b ppsa, skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Z powyższych regulacji prawnych wynika, że droga sądowa jest dopuszczalna dopiero po wyczerpaniu możliwości załatwienia sprawy w trybie postępowania administracyjnego. Ponadto na gruncie art. 35 § 1 kpa, organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Zgodnie zaś z art. 37 § 1 kpa, strona ma prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w powyższym przepisie (bezczynność), bądź kiedy postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Tym samym złożenie skargi na bezczynność, czy przewlekłość organu, jest możliwe dopiero po wniesieniu (odrębnego) ponaglenia z art. 37 kpa na niezałatwienie sprawy. Ponaglenie musi mieć formę podania w rozumieniu art. 63 § 1 kpa, a więc musi być wniesione pisemnie, telegraficznie, za pomocą telefaksu lub ustnie do protokołu, a także za pomocą innych środków komunikacji elektronicznej przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej utworzoną na podstawie ustawy z 17 II 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2021 r. poz. 670, ze zm.).
Stosowanie zaś do art. 37 § 3 pkt 1 i 2 kpa, ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie lub do organu prowadzącego postepowanie, jeżeli nie ma organu wyższego stopnia.
Z akt sprawy wynika, że skarżący w następstwie dwukrotnego wezwania do udokumentowania wniesienia w sprawie ponaglenia w trybie art. 37 kpa, dwukrotnie dołączył do akt sądowych ponaglenie z 1 IX 2022 r. odnoszące się do bezczynności Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej we Wrocławiu Państwowego Gospodarstwa Wodnego Wody Polskie. Zaznaczyć trzeba, że niniejszą skargą objęto bezczynność DZZ. Tym samym dołączone do akt ponaglenie nie potwierdza w sprawie złożenia ponaglenia w trybie art. 37 kpa (w szczególności w świetle jego § 3 pkt 1), warunkującego merytoryczne rozpoznanie wniesionej skargi. Zaistniały brak o charakterze procesowym czyni skargę niedopuszczalną.
Okoliczności te, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 ppsa, obligowały Sąd do odrzucenia skargi. Natomiast podstawę zwrotu uiszczonego w sprawie wpisu sądowego od skargi stanowił art. 232 § 1 pkt 1 ppsa, zgodnie z którym sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego.