Uzasadnienie
We wniosku z 19 sierpnia 2013 r. J. P. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie sporządzenia skargi do Sądu od decyzji dotyczącej ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.
Wnioskodawczyni podała, że jest osobą w podeszłym wieku i z racji na trudną sytuację życiową i materialną nie jest w stanie opłacić ani napisać skargi. Do Polski przyjechała w 1956 r. jako repatriantka. Do szkół nie uczęszczała. Nie pisze i nie czyta w języku polskim, czasem ma nawet problemy z jego zrozumieniem. Potrafi jedynie złożyć swój podpis. Wskazała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z mężem. Utrzymuje się z jego emerytury w kwocie 1.488 zł brutto miesięcznie. Sama jest osobą bezrobotną bez uprawnień do emerytury i renty.
Z uwagi na zły stan zdrowia męża zwróciła się o pomoc o dofinansowanie. Odmówiono jednak przyznania zasiłku. Wnioskodawczyni oświadczyła, że emerytura męża nie wystarcza na pokrycie wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem. Zdarza się, że nie stać jej na wykup własnych leków.
Z wniosku wynika, że wnioskodawczyni posiada mieszkanie o powierzchni 25 m2. Nie posiada natomiast żadnych oszczędności i przedmiotów wartościowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego należało uwzględnić.
W pierwszej kolejności należy jednak informacyjnie wskazać, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), strona skarżąca działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W konsekwencji J. P. nie musi uiszczać kosztów sądowych w niniejszej sprawie, o czym zresztą została poinformowana w zawiadomieniu z 21 sierpnia 2013 r.
Rozpoznając zaś wniosek w zakresie ustanowienia pełnomocnika Sąd zauważa, że zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy procesowej, przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Prawo pomocy stanowi zaś wyjątek od ogólnej reguły ponoszenia kosztów postępowania przez stronę i może być przyznane tylko w szczególnych sytuacjach, gdy zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe (zob. np. postanowienie NSA z 15 czerwca 2010 r. sygn. akt I FZ 152/10, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Służy realizacji konstytucyjnego prawa do sądu stronie, która ze względu stan majątkowy nie może ponieść jakichkolwiek lub pełnych kosztów sądowych.
W świetle okoliczności wynikających z zawartego we wniosku oświadczenia J. P. o jej stanie majątkowym i dochodach, należy uznać, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania w sprawie, tj. kosztów ustanowienia radcy prawnego. Miesięczny dochód dwuosobowej rodziny to kwota 1.488 zł. Jedyny majątek skarżącej to mieszkanie o powierzchni 25 m2. Powyższa kwota nie wystarcza na pokrycie wszystkich wydatków związanych z utrzymaniem dwóch starszych osób.
Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że przedstawione we wniosku okoliczności wskazują, iż J. P. znajduje się w wyjątkowej sytuacji materialnej, która obiektywnie uniemożliwia zgromadzenie środków potrzebnych na poniesienie pełnych kosztów sądowych.
Dlatego też stosując przepisy art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.