Uzasadnienie
W dniu 23 lutego 2024 r. Stowarzyszenie [...] złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", wniosek o wymierzenie Staroście grzywny w wysokości 1000 zł za nieprzekazanie w terminie skargi Stowarzyszenia z 6 lutego 2024 r.
W uzasadnieniu Stowarzyszenie podało, że 6 lutego 2024 r. złożyło do tut. Sądu za pośrednictwem organu skargę na bezczynność Starosty w rozpatrzeniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 9 stycznia 2024 r. Wskazano, że zgodnie z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej organ, do którego złożono skargę ma 15 dni na przekazanie akt do sądu administracyjnego. Termin do przekazania skargi do sądu bezsprzecznie minął, a skarga nie została przekazana. Organ nie dopełnił zatem obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a.
Zarządzeniem z 23 lutego 2024 r. Przewodniczący Wydziału II tut. Sądu zarządził: doręczyć organowi odpis wniosku, wezwać organ do złożenia odpowiedzi na wniosek w terminie 7 dni. Wezwanie zostało doręczone organowi 1 marca 2024 r. W dniu 7 marca 2024 r. organ złożył odpowiedź na wniosek, w której wyjaśnił, że przedmiotową skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w dwóch egzemplarzach złożył w Sądzie 28 lutego 2024 r., a sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt II SAB/Ke 44/24.
Organ podkreślił, że przekazał skargę do Sądu zanim wpłynął do organu wniosek o wymierzenie grzywny. Zdaniem organu, przekroczenie terminu nie utrudniło realizacji przysługującego skarżącemu prawa do ochrony sądowej. Organ dodał, że art. 55 § 1 p.p.s.a. dopuszcza odstąpienie od wymierzenia organowi grzywny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi. Organ, o którym mowa w § 1, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (§ 2 zd. pierwsze), przy czym, w przypadku skarg dotyczących udostępnienia informacji publicznej termin ten, stosownie do art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 902), dalej "u.d.i.p.", wynosi 15 dni od dnia otrzymania skargi. Zgodnie zaś z art. 55 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64 § 3 p.p.s.a.).
Powołane przepisy przewidują zatem dwie przesłanki, których spełnienie warunkuje wymierzenie przez sąd grzywny, tj. stwierdzenie uchybienia przez organ 15-dniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Nie budzi wątpliwości, że art. 55 § 1 p.p.s.a. zawiera normę zmierzającą do dyscyplinowania organów administracji publicznej do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 tej ustawy. Grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni funkcję dyscyplinującą, ale także represyjną, służącą ochronie konstytucyjnego prawa do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Jednocześnie grzywna pełni funkcję prewencyjną, ponieważ ukaranie grzywną służy zapobieganiu naruszeniom prawa polegającym na przewlekaniu postępowania sądowoadministracyjnego.
Podkreślić przy tym należy, że stwierdzenie zaistnienia przesłanek określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie nakłada na sąd obowiązku wymierzenia grzywny, lecz wyposaża sąd w uprawnienie do wymierzenia grzywny. Ustawodawca przewidział bowiem, że sąd "może orzec o wymierzeniu organowi grzywny". Orzeczenie sądu ma więc charakter uznaniowy, a sąd podejmując rozstrzygnięcie w tym przedmiocie powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc charakter sprawy, przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek przekazania skargi wraz z aktami, czy przekazanie kompletnych akt administracyjnych opóźniło rozpoznanie sprawy.
W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku o wymierzenie organowi grzywny. Istotnie, organ przekroczył termin na przekazanie skargi do tut. Sądu o 7 dni: skarga wpłynęła do organu 6 lutego 2024 r., termin jej przekazania upływał 21 lutego 2024 r., a została przekazana 28 lutego 2024 r. Przekroczenie wyniosło więc 7 dni. Sąd oddalając wniosek wziął jednak pod uwagę, że przekroczenie było nieznaczne, przekazanie skargi nastąpiło jeszcze zanim organ dowiedział się o wniosku o wymierzenie grzywny, a zatem nie można uznać, że dopiero obawa przed wymierzeniem grzywny skłoniła organ do działania.
W przekonaniu Sądu, przekroczenie terminu przekazania skargi w żaden sposób nie opóźniło rozpoznania skargi. Sądowi z urzędu wiadomo, że skarżące Stowarzyszenie, mimo wezwania, nie uiściło wpisu od skargi na bezczynność Starosty w sprawie o sygn. akt II SAB/Ke 44/24. Wobec powyższego Sąd postanowieniem z 15 kwietnia 2024 r. odrzucił skargę na bezczynność organu.
Mając na uwadze powołane okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu, działając na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a.