Uzasadnienie
S. G. zwrócił się z wnioskiem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie o wymierzenie Prezesowi Przedsiębiorstwa "A" sp. z o. o. w P. grzywny za nieprzekazanie jego skargi z 7 sierpnia 2020 r. na bezczynność w przedmiocie nieudzielenia informacji publicznej wraz z aktami i odpowiedzią na skargę.
W odpowiedzi na wniosek Prezes Przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. w P. wniósł o oddalenie wniosku. Wyjaśnił, że wniosek skarżącego został skierowany do niewłaściwego podmiotu. Przedsiębiorstwo "A" sp. z o.o. w P., będąc koncesjonowanym przedsiębiorstwem [...], wytwarza oraz dostarcza [...] do części zasobów mieszkaniowych i obiektów użytkowych na terenie miasta P.. Jednocześnie w ramach działalności usługowej sprawuje administrację kilkunastoma wspólnotami mieszkaniowymi. Fakt ten potwierdzają umowy cywilnoprawne zawarte z zarządami wspólnot. Treść umów ogranicza obowiązki administratora do czynności wymienionych w § 3-5 umowy z dnia 2 stycznia 2011 r. (§ 2 umowy z 1 kwietnia 1998 r.), które obejmują obsługę czynszowo-księgową, usługi konserwatorskie i utrzymania czystości oraz inne czynności techniczno-organizacyjne. Jest to ważne zastrzeżenie, gdyż obowiązki administratora są w istotny sposób zawężone w stosunku do czynności zarządzania.
Funkcję zarządczą, w sytuacji zatrudnienia administratora, wypełniają zarządy wspólnot powołane na podstawie przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, których kompetencje zostały zawarte w rozdziale 4 ustawy. Wskazano również, że Przedsiębiorstwo "A" Sp. z o. o. uznając się za niewłaściwe do rozpatrzenia wniosku, pismem z 24 sierpnia 2020 r. poinformowało skarżącego o zajętym stanowisku. Domniemując, że skarżący przekaże wnioski do Zarządów Wspólnot, nie podjęto dalszego procedowania skargi sygnowanej datą 7 sierpnia 2020 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2). Zgodnie natomiast z art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. 2020 r., poz. 2176, dalej: u.d.i.p.), do skarg rozpatrywanych w postępowaniu o udostępnienie informacji publicznej stosuje się, z zastrzeżeniem przypadku, o którym mowa w art. 22, przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym że przekazanie akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi. Jest to zatem przepis szczególny w stosunku do art. 54 § 2 p.p.s.a., który zakreśla dla organu trzydziestodniowy termin przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.
W razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania w terminie skargi, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 p.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów NSA z 3 listopada 2009 r., sygn. II GPS 3/09, stwierdził, że grzywna z art. 55 § 1 p.p.s.a. ma mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny charakter. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości. Innymi słowy, instytucja określona w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma zabezpieczyć skarżącego przed działaniami organu prowadzącymi do faktycznego uniemożliwienia kontroli sądowoadministracyjnej działania lub zaniechania tego organu. Tym samym stanowi gwarancję procesową nadania biegu sprawie przed sądem administracyjnym, a zarazem - realizacji przywołanego w ww. uchwale prawa do sądu.
Z treści art. 55 § 1 p.p.s.a. wynika, że do przesłanek wymierzenia grzywny organowi należą jedynie: złożenie wniosku przez podmiot, który wniósł skargę, a także niezastosowanie się przez organ do obowiązków z art. 54 § 2 p.p.s.a. Wymierzenie grzywny nie jest jednak obligatoryjne i pozostawione zostało uznaniu sądu administracyjnego. Użycie przez ustawodawcę słowa "może" oznacza, że sąd winien, nawet przy przekroczeniu terminu, uwzględniać specyfikę i charakter danej sprawy, a także rozmiary zwłoki w przekazaniu skargi (postanowienie NSA z 25 września 2020 r., sygn. I OZ 585/20). Okoliczności sprawy, w tym powody nieprzekazania skargi w terminie, fakt przekazania jej sądowi, wyjaśnienie przyczyn niedochowania terminu, mogą mieć również wpływ na wysokość grzywny, w przypadku jej wymierzenia.
W przedmiotowej sprawie bezsporne jest, że S. G. skierował w piśmie z 7 sierpnia 2020 r., za pośrednictwem Prezesa Przedsiębiorstwa "A" sp. z o.o. w P., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na bezczynność Prezesa Przedsiębiorstwa. Ten jednak nie przekazał skargi do Sądu. Nie ulega zatem wątpliwości, że nie został wypełniony obowiązek wynikający z art. 54 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 21 pkt 1 u.d.i.p. Następnie S. G. skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o wymierzenie grzywny ww. organowi.
W tym miejscu wyjaśnić trzeba, że w postępowaniu o wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., nie podlega badaniu to, czy skarżący prawidłowo określił podmiot legitymowany biernie, tj. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, wskazany w art. 32 p.p.s.a. Okoliczność ta będzie dopiero przedmiotem oceny sądu w postępowaniu zainicjowanym skargą. W ocenie Sądu każdy, do kogo wpływa skarga zaadresowana do sądu administracyjnego, powinien ją wskazanemu w skardze sądowi przekazać w terminie wyznaczonym ww. przepisami prawa. Tak też powinien był zrobić Prezes Przedsiębiorstwa ze skargą S. G. z 7 sierpnia 2020 r.
W przedmiotowej sprawie Sąd uznał za zasadne wymierzenie grzywny, mając na względzie, że skarga do tej pory nie została Sądowi przekazana. Okoliczności podane w piśmie Prezesa Spółki z 24 sierpnia 2020 r. oraz w udzielonej na wezwanie Sądu 17 listopada 2020 r. odpowiedzi na wniosek wskazują wszakże, iż działanie Prezesa Przedsiębiorstwa nie miało na celu uniemożliwienie kontroli sądowej, a wynikało z błędnego przekonania, że nie Spółka (jej prezes), jako administrator nieruchomości, ale wspólnoty mieszkaniowe powinny być adresatem wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej. Z tych powodów Sąd uznał, że grzywna w kwocie 200 zł jest adekwatna do stopnia naruszenia obowiązku ciążącego na Prezesie Przedsiębiorstwa, a jednocześnie spełni cele, dla których została ustanowiona.
Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I sentencji postanowienia. O kosztach postępowania rozstrzygnięto w punkcie II, na podstawie art. 200 p.p.s.a.