Uzasadnienie
Dnia 24 lutego 2011 r. P.B. wniósł o wymierzenie Szefowi Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. grzywny w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.), w wysokości 10 zł, za nieprzekazanie Sądowi jego skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W uzasadnieniu podał, że jego skarga na bezczynność organu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej - treści decyzji z dnia 2 września 2010 r., nr x, wpłynęła do organu administracji w dniu 13 grudnia 2010 r., natomiast do dnia złożenia wniosku, skarga nie została przekazana do Sądu.
Zarządzeniem z dnia 28 lutego 2011 r. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. został wezwany do złożenia, w terminie 14 dni, odpowiedzi na wniosek. Następnie, zarządzeniem z dnia 28 marca 2011 r., ponownie został wezwany do nadesłania, w terminie 7 dni, odpowiedzi na wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a.
Wnioskiem z dnia 30 marca 2011 r. skarżący wniósł o wymierzenie Szefowi Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. grzywny w wysokości 50 zł, w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., za nieprzekazanie Sądowi odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 24 lutego 2011 r. i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skarżący podał, że organ administracji w ustawowym terminie nie przekazał odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny.
Ponadto, wnioskiem z tego samego dnia skarżący wniósł o wymierzenie organowi grzywny w trybie art. 112 p.p.s.a., w wysokości 100 zł, za niezastosowanie się do zarządzenia Przewodniczącego Wydziału w toku postępowania i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W dniu 12 kwietnia 2011 r. Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. złożył odpowiedź na wniosek z dnia 24 lutego 2011 r. o wymierzenie grzywny i wniósł o jego oddalenie. W uzasadnieniu wywiódł, że naruszenie ustawowego terminu do przekazania skargi wraz z aktami sprawy spowodowane było bezskutecznym oczekiwaniem na podpisanie przez skarżącego skargi wniesionej w formie elektronicznej. Wpływ na opóźnienie miało także toczące się postępowanie odszkodowawcze w sprawie nr x, zakończone wydaniem w dniu 7 kwietnia 2011 r. decyzji, którą wraz z aktami sprawy organ zobowiązał się niezwłocznie przekazać na wezwanie Sądu, w trybie i na zasadach umożliwiających ochronę wrażliwych danych osobowych poszkodowanego, którego dotyczyło to postępowanie odszkodowawcze.
Sąd postanowieniem z dnia 12 maja 2011 r. (sygn. akt II SO/Ol 3/11) oddalił wniosek skarżącego o wymierzenie grzywny w trybie art. 112 p.p.s.a., a Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 15 czerwca 2011 r., sygn. akt I OZ 421/11, oddalił zażalenie P.B. na powyższe postanowienie.
Następnie, postanowieniem z dnia 18 sierpnia 2011 r. (sygn. akt II SO/Ol 3/11), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wymierzył w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a Szefowi Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w O. grzywnę w kwocie 10 zł za nieprzekazanie sądowi w terminie skargi P.B.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., organ administracji wniósł o jego oddalenie. Wyjaśnił, że odpowiedź na pierwotny wniosek o wymierzenie grzywny nie została przekazana do Sądu w zakreślonym terminie ze względu na toczące się postępowanie odszkodowawcze, zakończone wydaniem decyzji w dniu 7 kwietnia 2011 r. Nieznaczna zwłoka organu w udzieleniu odpowiedzi na pierwotny wniosek o wymierzenie grzywny nie była podyktowana więc celowym działaniem organu, podjętym w zamiarze niedopuszczenia do szybkiego i sprawnego załatwienia sprawy, lecz związana była ze specyfiką sporu o to czy informacje zawarte w aktach odszkodowawczych są informacją publiczną, co wiązało się z formą udzielenia przez ten organ odmowy dostępu do tych informacji, a także toczącym się postępowaniem odszkodowawczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest wniosek o wymierzenie Szefowi Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego w Olsztynie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie Sądowi odpowiedzi na wniosek skarżącego z dnia 24 lutego 2011 r. o wymierzenie grzywny.
Zgodnie z art. 54 § 1 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia (art. 54 § 2). Stosownie zaś do art. 55 1 p.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Powyższa regulacja związana jest z pośrednim trybem wnoszenia skargi do sądu administracyjnego i ma zapobiegać przetrzymywaniu skarg przez organy administracji publicznej. Tworzy więc procesową gwarancję nadania biegu sprawie ze skargi na działanie, bezczynność lub przewlekłe postępowanie organu administracji. Przewidziana w nim grzywna ma bowiem na celu zdyscyplinowanie organu administracji do terminowego wykonania obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Grzywna przewidziana w art. 55 § 1 p.p.s.a pełni również funkcję represyjną, która wiąże się przekroczeniem terminu wykonania powyższych obowiązków. Funkcja ta znajduje uzasadnienie w potrzebie ochrony, zagwarantowanego w art. 45 ust. 1 Konstytucji, prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Wprawdzie przepis ten odnosi się do sądu a nie do organu administracji publicznej, jednakże działanie sądu jest w tym wypadku uzależnione od wykonania przez organ administracji czynności wymienionych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Z tej przyczyny organ administracji ponosi odpowiedzialność za uniemożliwianie albo utrudnianie realizacji tego prawa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, LEX nr 530144).
Ustawodawca przewidział w art. 55 § 1 p.p.s.a. możliwość wymierzenia organowi administracji grzywny w sytuacji mieszczącej się w dyspozycji tego przepisu.
W rozpoznawanej sprawie skarżący domaga się wymierzenia grzywny za opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny, czyli obowiązku nałożonego zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału. Ten stan faktyczny nie podlega jednak pod dyspozycję art. 55 § 1 p.p.s.a. Powołany przepis dotyczy bowiem ustawowych obowiązków organu administracji, określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj. przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Powoduje to, że wniosek skarżącego nie może być uwzględniony.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.