Uzasadnienie
Uzasadnienie do pkt 1 postanowienia.
Postanowieniem z dnia 1 września 2020 r., sygn. akt II SO/Rz 14/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wymierzył Prezesowi Sądu Okręgowego grzywnę w trybie art 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2019., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") za nieprzekazanie skargi K.R. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie informacji publicznej. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że skarga na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie udzielenia informacji publicznej została złożona za pośrednictwem platformy e-PUAP w dniu 11 marca 2020 r. i do dnia rozpoznania wniosku nie została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie, pomimo wezwania Sądu z dnia 2 lipca 2020 r.
W zażaleniu na powyższe postanowienie pełnomocnik wniósł o uchylenie postanowienia zarzucając:
- - bezzasadne i niezgodne ze stanem faktycznym sprawy ustalenie, że Prezes Sądu Okręgowego nie przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skargi na bezczynność złożonej przez K.R.
- - bezzasadne i niezgodne ze stanem faktycznym ustalenie, że akta sprawy dotyczącej skargi złożonej przez K.R. nie zostały przekazane przez Prezesa Sądu Okręgowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie,
- - nałożenie kary grzywny na Prezesa Sądu Okręgowego pomimo wypełnienia przez niego obowiązku przekazania skargi na bezczynność wraz z odpowiedzią na skargę i aktami postępowania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie.
W uzasadnieniu wskazano, że wbrew stanowisku WSA, Prezes Sądu Okręgowego w dniu 8 czerwca 2020 r. złożył wymagane dokumenty do sprawy o sygn. akt II SO/Rz 7/20, a to:
- - odpowiedź na wniosek K.R. z dnia 30 marca 2002 r. o wymierzenie grzywny,
- - odpowiedź na skargę K.R. z dnia 11 marca 20020 r. na bezczynność,
- - akta postępowania dotyczące sprawy K.R. prowadzone w formie papierowej.
W związku z powyższym wniosek o wymierzenie grzywny z dnia 25 czerwca 2020 r. za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią jest bezzasadny. W takich okolicznościach, zdaniem Prezesa Sądu Okręgowego, Sąd nie miał podstaw do wymierzenia grzywny w trybie art 55 § 1 p.p.s.a.
Zgodnie z art. 195 § 2 p.p.s.a., jeżeli zażalenie zarzuca nieważność postępowania lub jest oczywiście uzasadnione, wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym, nie przesyłając akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, uchylić zaskarżone postanowienie i w miarę potrzeby rozpoznać sprawę na nowo.
Sytuacja taka ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Wymierzając Prezesowi Sądu Okręgowego grzywnę za nieprzekazanie skargi wraz z odpowiedzią, Sąd stwierdził brak tych dokumentów. Na dzień orzekania nie zarejestrowano skargi na bezczynność. Informacji o nich nie zawierał także elektroniczny zbiór dokumentów ezdrz.nsa.gov.pl do sprawy II SO/Rz 7/20. Jak się okazało zostały one dołączone do odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny w spawie o sygn. akt II SO/Rz 7/20 i na skutek przeoczenia nie zostały zarejestrowane w urządzeniach biurowych Sądu. Następnie wraz z aktami sprawy II SO/Rz 7/20 zostały przekazane do NSA celem rozpoznania zażalenia na postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 3 czerwca 2020 r., sygn. akt II SO/Rz 7/20.
O takiej możliwości Sąd powziął informację z zażalenia na postanowienie WSA w Rzeszowie z dnia 1 września 2020 r., sygn. akt II SO/Rz 14/20, w którym pełnomocnik Prezesa Sądu Okręgowego powołał się na powyższe okoliczności.
W wykonaniu zarządzania z dnia 30 września 2020 r., sygn. akt II SO/Rz 14/20 zwrócono się do NSA o wypożyczenie akt II SO/Rz 7/20, celem ustalenia czy taka sytuacja rzeczywiście miła miejsce.
W dniu 27 października 2020 r. akta zostały przesłane wraz z rozstrzygnięciem NSA. Po analizie dokumentów stwierdzono, że akta zawierają przedmiotową skargę oraz odpowiedź na skargę udzieloną przez Prezesa Sądu Okręgowego.
Potwierdziły się zatem twierdzenia organu o przesłaniu wyżej wymienionych pism.
W konsekwencji zarządzeniem z dnia 27 października 2020 r., ze sprawy dotychczas prowadzonej pod sygn. akt II SO/Rz 7/20, a aktualnie, po uchyleniu przez NSA, postanowieniem z dnia 13 października 2020 r., sygn. akt I OZ 602/20 postanowienia tut. Sądu, prowadzonej pod sygn. akt II SO/Rz 20/20 wyłączono skargę wraz z aktami i nadano jej sygn. II SAB/Rz 98/20 kierując ją do dalszego postępowania.
W świetle powyższego zażalenie okazało się całkowicie zasadne, co mając na uwadze Sąd orzekł, jak w pkt 1 postanowienia na podstawie powołanego art. 195 § 2 p.p.s.a.
Uzasadnienie do pkt 2 postanowienia.
Dokonując w trybie art 195 § 2 p.p.s.a. autokontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia sąd w miarę potrzeby rozpoznaje sprawę na nowo.
Przedmiotem rozpoznania jest wniosek K.R. o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie, w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że jest to drugi z kolei wniosek w tej sprawie.
Pierwszy został złożony w dniu 30 marca 2020 r. i oddalony postanowieniem WSA w Rzeszowie z dnia 3 czerwca 2020 r., sygn. akt II SO/Rz 7/20, które Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowieniem z dnia 13 października 2020 r., sygn. akt I OZ 602/20, przekazując wniosek do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W dniu 25 czerwca 2020 r. skarżący złożył kolejny wniosek o wymierzenie grzywny za nieprzekazanie skargi w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. (objęty niniejszym postępowaniem). W dniu 8 czerwca 2020 r. Prezes Sądu Okręgowego przekazał skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy do sygn. akt II SO/Rz 7/20.
Zgodnie z art. 55 § 1 p.p.s.a.: w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a.(nieprzekazania skargi wraz z aktami sprawy w przewidzianym do tego terminie), sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6.
Przepis ten ma charakter dyscyplinująco – represyjny. Celem wniosku o wymierzenie grzywny jest spowodowanie aby organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy. Zatem dopóki skarga wraz z odpowiedzią i aktami sprawy nie zostanie przekazana wniosek o wymierzenie grzywny może być ponawiany.
"Ponowny wniosek o wymierzenie grzywny organowi w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. nie może być uznany za niedopuszczalny w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 4 w zw. z art. 64 § 3 p.p.s.a. tylko dlatego, że grzywna ta została organowi już raz wymierzona, skoro organ nadal nie wywiązuje się z obowiązków określonych w art. 54 § 2 p.p.s.a. Nie zachodzi w takiej sprawie stan tzw. powagi rzeczy osądzonej". (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 września 2014 r. II SO/Lu 60/14, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 czerwca 2012 r. I OZ 418/12 te i wszystkie powołane w sprawie orzeczenia dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i informacji o Sprawach orzeczenia.nsa.gov.pl).
W sprawie na skutek postanowienia NSA z dnia 13 października 2020 r., sygn. akt I OZ 602/20 uchylającego postanowienia WSA z dnia 3 czerwca 2020 r. sygn. akt II SO/Rz 7/20, poprzedni wniosek o wymierzenie grzywny z dnia 30 marca 2020 r. nie został prawomocnie rozpoznany. NSA uchylił postanowienie WSA i przekazał wniosek do ponownego rozpoznania (sprawę zarejestrowano pod sygn. akt II SO/Rz 20/20), a Prezes Sądu Okręgowego w dniu 8 czerwca 2020 r. przesłał skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy.
W toku znajdują się dwa postępowania w tej samej sprawie – wniosku K.R. o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego grzywny za nieprzekazanie skargi do Sądu w terminie, przy czym aktualnie skarga wraz z odpowiedzią i aktami sprawy została sądowi przekazana, co miało miejsce w dniu 8 czerwca 2020 r.
Zgodnie z art 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Tożsamość sprawy osądzonej ze sprawą już osądzoną prawomocnie będzie miała miejsce, gdy w sprawach tych zachodzić będzie tożsamość podmiotowa oraz przedmiotowa, tzn. gdy sprawa dotyczy tych samych podmiotów oraz tego samego stosunku administracyjnoprawnego na tle tego samego co uprzednio stanu faktycznego. (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2006 r. I FSK 71/05). Zawisłość sprawy (lis pendens) rozpoczyna się z chwilą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego i trwa aż do uprawomocnienia się orzeczenia kończącego postępowanie. (Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 czerwca 2010 r. II OSK 949/09). Oznacza to, że z uwagi na "powagę rzeczy osądzonej" jak również zawiśnięcie sprawy, wykluczone jest ponowne rozstrzyganie tej samej sprawy.
Podkreślenia wymaga również i to, że postępowanie przeprowadzone pomimo prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy, jak również w sprawie, w której takie postępowanie jest w toku, obarczone jest wadą nieważności postępowania - art 183 § 2 pkt 3 p.p.s.a.
Nie ma wątpliwości co do tego, że w sprawach z wniosku z dnia 30 marca 2020 r., jak i z dnia 25 czerwca 2020 r. zachodzi tożsamość podmiotowa. Sąd nie ma także wątpliwość co do tożsamości przedmiotowej tych spraw. Nie zmienia powyższego fakt, że w chwili składania przez wnioskodawcę pierwotnego wniosku z dnia 30 marca 2020 r. skarga nie została w ogóle przekazana, a wniosku z dnia 25 czerwca 2020 r. została przekazana, ale z uchybieniem terminu. Po uchyleniu przez NSA postanowienia WSA z dnia 3 czerwca 2020 r., Sąd I instancji w każdym przypadku obowiązany będzie ocenić terminowość wykonania przez organ obowiązku przekazania skargi, według stanu sprawy na dzień orzekania.
Z uwagi zatem na to, że sprawa z wniosku K.R. z dnia 30 marca 2020 r. o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie nie została prawomocnie zakończona, a organ przesłał skargę wraz z odpowiedzią i aktami sprawy, kolejny wniosek o wymierzenie grzywny z dnia 25 czerwca 2020 r. jest w tym przypadku niedopuszczalny. (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 27 lutego 2012 r., sygn. akt II SO/Kr 4/12).
Mając to na uwadze Sąd odrzucił wniosek z dnia 25 czerwca 2020 r. o wymierzenie Prezesowi Sądu Okręgowego grzywny za nieprzekazanie skargi, jako złożony w tej samej sprawie, o czym orzekł w pkt 2 postanowienia na podstawie art. 58 § 1 pkt 4 w zw. z art 64 § 3, art 55 § 1 i w zw. z art. 195 § 2 p.p.s.a.
Końcowo Sąd nadmienia, że wniosek z dnia 30 marca 2020 r. podlegać będzie ponownemu rozpoznaniu, pod sygn. akt II SO/Rz 20/20.