Orzeczenie SN z 8 maja 1992 r., III ARN 29/92

Sprawa

sprawy ze skargi (...) na decyzję /rozkaz/ Ministra Spraw Wewnętrznych (...) w przedmiocie zwolnienia ze służby żołnierzy zawodowych

Od orzeczenia

na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 października 1991 r. II SA 929-936/91 postanawia uchylić zaskarżone postanowienia i przekazać sprawy NSA w Warszawie do ponownego rozpoznania..

Teza

1. Okoliczność, że dany akt został przez ustawodawcę nazwany "powołaniem" sama przez się nie przesądza, że nie może on mieć cech decyzji administracyjnej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego.
2. Zwolnienie ze służby żołnierza zawodowego może być przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż następuje w drodze decyzji administracyjnej w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego.

Sentencja

Sąd Najwyższy

Uzasadnienie

"Powołanie" z art. 8 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w swojej istocie nie różni się od nominacji, która jest źródłem stosunku służbowego policjanta, funkcjonariusza Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Służby Więziennej, czy Państwowej Straży Pożarnej.

Jest ono aktem tworzącym stosunek służbowy o jakościowo identycznych cechach jak te, które charakteryzują pozostałe niepracownicze stosunki zatrudnienia funkcjonariuszy służb zmilitaryzowanych /mundurowych/, przy czym ani swoją formą /pisemna, rozkaz personalny/ - poza samą nazwą - ani także swoją treścią nie odbiega od aktu mianowania.

Stosunek służbowy żołnierza zawodowego różni się zasadniczo od powołania z Kodeksu pracy, które ma cechy zobowiązaniowego stosunku pracy, i jest stosunkiem administracyjnoprawnym.

Takie też stanowisko zajął Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 kwietnia 1992 r. III ARN 17/92 przyjmując, że stosunek służbowy żołnierza zawodowego należy do kategorii decyzji administracyjnych w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego.

W myśl art. 107 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych /t.j. Dz.U. 1992 nr 8 poz. 31/ od decyzji wydanych przez organy wojskowe w sprawach określonych w ustawie żołnierz zawodowy może wnieść odwołanie do organu wojskowego wyższego stopnia, a także skargę do sądu administracyjnego - na zasadach określonych w kodeksie postępowania administracyjnego. Przepis ten został wprowadzony przez ustawę nowelizacyjną z dnia 25 października 1991 r. i stanowi jedynie potwierdzenie stanu prawnego, który został w istocie ukształtowany już wcześniej w związku z przyjęciem ogólnej klauzuli kompetencyjnej w art. 196 Kpa oraz brakiem przepisu szczególnego wyłączającego ten typ spraw z zakresu kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Wśród różnych decyzji organów wojskowych wydawanych przez organy wojskowe na podstawie ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych rozstrzygnięcie w zakresie nawiązania i rozwiązania stosunku służbowego należy uznać za typowe, a przy tym o fundamentalnym znaczeniu dla interesów określonego żołnierza zawodowego. Nic przy tym nie przemawia za tym, by właśnie w tych często najważniejszych dla zainteresowanego sprawach, droga sądowa miała być zamknięta, natomiast mógłby się on procesować jedynie w sprawach mniej ważnych czy drugoplanowych.