Orzeczenie SN z 4 listopada 1994 r., III ARN 35/94

Sprawa

sprawy ze skargi (...) Spółka z o.o. (...) na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji o wymiarze cła

Od orzeczenia

na skutek rewizji nadzwyczajnej Rzecznika Praw Obywatelskich (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 1993 r. V SA 5-7/93 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje NSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Teza

Przy ocenie, czy zastosowanie niższej stawki celnej wskutek błędu funkcjonariusza celnego stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji o wymiarze cła, należy mieć na uwadze, czy w konkretnej sytuacji faktycznej można przyjąć, że strona działała w zaufaniu do zgodności z prawem decyzji organów państwa.

Zasadnicze przy tym znaczenie w świetle art. 1 Konstytucji oraz art. 8 Kpa mają następujące okoliczności:

1. stwierdzenie poczucia zaufania u zainteresowanego,
2. stwierdzenie obiektywnych i odpowiadających prawu okoliczności pozwalających na powstanie takiej świadomości,
3. ustalenie odpowiedniego zachowania się stron stosunku prawnego wskazującego, iż zainteresowany postępował uczciwie i rzetelnie i nie miała miejsca zmowa lub nawet przestępstwo.

Sentencja

Sąd Najwyższy

Uzasadnienie

Odpowiada zasadzie praworządności wymóg eliminowania z obrotu prawnego decyzji sprzecznych z prawem; jednakże w równej mierze odpowiada jej także wymóg ochrony praw jednostki działającej w dobrej wierze i w zaufaniu do zgodności z prawem działania organów państwa.

Także i za tym wymogiem stoją wyraźnie brzmiące przepisy prawa /konstytucyjnego i administracyjnego/ i bardzo wyraźna tendencja orzecznictwa sądowego.

Nie jest to więc wcale "czysto teoretyczny" kierunek myślenia, lecz dyrektywa praktycznego działania administracji i sądów wynikająca z konkretnych rozstrzygnięć ustawodawcy.