Orzeczenie SN z 27 maja 1987 r., III AZP 3/87

Sprawa

w sprawie ze skargi Heleny K. na decyzję Izby Skarbowej w T. z dnia 26 lipca 1986 r. w przedmiocie odmowy przyznania ulgi podatkowej z tytułu inwestycji Czy podatnik traci uprawnienia do ulgi podatkowej z tytułu inwestycji polegającej na nabyciu stacji trafo-słupowej oraz na wybudowaniu linii napowietrznej, transformatora i przyłącza napowietrznego do warsztatu rzemieślniczego przez to, że z mocy prawa stały się one własnością Państwa /zakładu energetycznego/? podjął następującą uchwałę:

Rozpoznanie

na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Naczelny Sąd Administracyjny - Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie postanowieniem z dnia 27 stycznia 1987 r. SA/Lu 638/86 do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 Kpc:

Teza

Przejście z mocy prawa na własność Państwa /zakładu energetycznego/ urządzeń energetycznych takich jak linia napowietrzna, stacja trafo-słupowa, transformator, przyłącza napowietrzne, zakupionych i wykorzystywanych przez podatnika w ramach wykonywanej działalności, nie wyłącza jego uprawnienia do ulgi inwestycyjnej przewidzianej w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji /Dz.U. nr 45 poz. 230/.

Sentencja

Sąd Najwyższy

Uzasadnienie

Spółka cywilna w D., reprezentowana przez Helenę K., poniosła nakłady w kwocie 427.800 zł na zakup i instalację urządzeń energetycznych /linii napowietrznej, stacji trafo-słupowej, transformatora i przyłącza napowietrznego/ koniecznych do podłączenia prowadzonej przez nią piekarni do sieci energetycznej. Urządzenia te zostały przejęte nieodpłatnie przez Zakład Energetyczny w R. i stały się z mocy prawa własnością Państwa.

Powołując się na poniesione nakłady, Helena K. wystąpiła o przyznanie spółce ulgi podatkowej przewidzianej w ustawie z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji /Dz.U. nr 45 poz. 230/.

Ostateczną decyzją z dnia 26 lipca 1986 r. Izba Skarbowa w T. odmówiła przyznania ulgi podatkowej z tytułu zakupu i inwestycji urządzeń energetycznych. Zdaniem tego organu, brak jest - w świetle powołanej ustawy oraz przepisów aktu wykonawczego do tej ustawy /rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 grudnia 1975 r. w sprawie ulg podatkowych z tytułu inwestycji - Dz.U. nr 46 poz. 244 ze zm./ - podstawy prawnej do uwzględnienia żądania podatnika, gdyż przedmiotowe urządzenia od chwili ich przejęcia do eksploatacji stały się własnością Państwa /zakładu energetycznego/.

Na decyzję Izby Skarbowej Helena K. wniosła skargę do sądu administracyjnego. W związku z tą skargą Naczelny Sąd Administracyjny przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia przytoczone wyżej zagadnienie prawne.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje

Urządzenia w postaci linii napowietrznej, stacji trafo-słupowej, transformatora i przyłącza napowietrznego służą po ich zainstalowaniu /podłączeniu do sieci energetycznej/ do przesyłania energii elektrycznej i jako takie są urządzeniami energetycznymi w rozumieniu art. 15 pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o gospodarce energetycznej /Dz.U. nr 21 poz. 96/.

Urządzenia energetyczne, jak również inne urządzenia techniczne wykorzystywane w działalności warsztatów rzemieślniczych są "urządzeniami", o jakich mowa w art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1975 r. o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji /Dz.U. nr 45 poz. 230/.

Stosownie do powołanego wyżej przepisu uzyskanie ulgi podatkowej jest warunkowane tym, by ubiegający się o nią podatnik zakupił i wykorzystywał urządzenia w ramach wykonywanej działalności. Bliższe wyjaśnienie w tej materii zawiera par. 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 1984 r. w sprawie ulg podatkowych z tytułu inwestycji /Dz.U. nr 60 poz. 307/. Zgodnie z tym przepisem ulgi inwestycyjne przysługują, jeżeli sumy wydatkowane na inwestycje całkowicie obciążą podatnika i nie zostaną mu zwrócone w jakiejkolwiek formie oraz nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Innych warunków uzyskania ulgi podatkowej z tytułu zakupu i wykorzystywania w ramach prowadzonej działalności urządzenia /a również maszyny/ powołane wyżej przepisy nie przewidują. Nie wyłącza zatem uprawnienia do uzyskania ulgi podatkowej, o jakim mowa, przejście z mocy prawa zakupionych, zainstalowanych na własny koszt i wykorzystywanych przez podatnika w ramach prowadzonej działalności urządzeń energetycznych na własność Państwa /zakładu energetycznego/. Przeszkody takiej nie stanowi w szczególności treść unormowania par. 13 powołanego rozporządzenia. Przepis ten normuje skutki prawne związane z przeniesieniem własności przedmiotu majątkowego, w związku z którym była już przyznana ulga podatkowa, a taka sytuacja w rozważanym stanie faktycznym nie zachodzi.

Ponadto należy zauważyć, że do wyrażonego w sentencji uchwały poglądu prowadzi też wykładnia celowościowa art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o ulgach podatkowych z tytułu inwestycji. Przyjęcie odmiennego poglądu oznaczałoby w praktyce, że podatnik - właściciel zakupionego i wykorzystywanego w ramach prowadzonej działalności urządzenia znalazłby się w korzystniejszej sytuacji niż podatnik, który zakupił i wykorzystuje w ramach prowadzonej działalności urządzenie stanowiące z mocy prawa własność Państwa. Nie byłaby to praktyka zamierzona przez ustawodawcę.

Z przytoczonych względów należało udzielić odpowiedzi jak w sentencji uchwały.