Orzeczenie SN z 1 czerwca 2000 r., III RN 183/99

Sprawa

sprawy ze skargi Romana K. i Jarosława M. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia 24 marca 1997 roku (...) w przedmiocie wymiaru cła

Od orzeczenia

na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu z dnia 11 marca 1999 r. I SA/Wr 721/97 - uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Teza

Reguła 2/a/ Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 72 poz. 357 ze zm./ ma zastosowanie do sytuacji, w której z części sprowadzonych przez dwóch importerów po dopuszczeniu towaru do obrotu na polski obszar celny zmontowano następnie samochód i zarejestrowano go na nazwisko jednego z nich.

Sentencja

Sąd Najwyższy

Uzasadnienie

Decyzjami ostatecznymi zawartymi w dowodach odpraw celnych przywozowych z dnia 12 grudnia 1995 r. dopuszczono do obrotu na polskim obszarze celnym i wymierzono cło od sprowadzonych z zagranicy przez Romana K. silnika wraz ze skrzynią biegów do samochodu osobowego volkswagen oraz przez Jarosława M. nadwozia samochodu osobowego volkswagen passat. Roman K. i A. K. przenieśli umową darowizny na Jarosława M. własność silnika i skrzyni biegów; następnie Jarosław M. zarejestrował na swoje nazwisko samochód osobowy /składak/ o cechach odpowiadających wyżej wymienionym częściom samochodowym.

Organ celny pierwszej instancji postanowieniem z dnia 14 sierpnia 1996 r. wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostatecznymi decyzjami o wymiarze cła od sprowadzonych części samochodowych uznając, że fakt zarejestrowania składaka jest nową okolicznością faktyczną w rozumieniu art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa, na co wskazuje treść reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Dyrektor Urzędu Celnego w L. decyzją z dnia 16 października 1996 r. uchylił powyższe decyzje ostateczne i wymierzył cło od samochodu sprowadzonego z zagranicy w stanie niekompletnym /rozmontowanym/, a Prezes GUC utrzymał w mocy zaskarżoną odwołaniem importerów decyzję organu celnego pierwszej instancji.

Naczelny Sąd Administracyjny (...) wyrokiem z dnia 11 marca 1999 r. I SA/Wr 721/97 uchylił zaskarżoną przez importerów decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 24 marca 1997 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję dyrektora Urzędu Celnego w L. z dnia 16 października 1996 r. W ocenie Sądu wznowienie postępowania administracyjnego jest rozwiązaniem prawnym wyjątkowym i weryfikacja decyzji w tym trybie /art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa/ jest możliwa tylko wówczas, gdy spełnione są łącznie trzy przesłanki: /a/ ujawnione okoliczności faktyczne lub nowe dowody są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy /b/ muszą być nowe, a więc nieznane organowi wydającemu decyzję, /c/ musza istnieć w dniu wydania decyzji, a nie powstać po jej wydaniu. Przesłanki te nie zostały spełnione, ponieważ bezsporny dowód na możliwość złożenia samochodu z importowanych części /rejestracja/ nastąpił po dniu dokonania odprawy celnej, a nie jest to dowód istotny, bowiem każdy z podmiotów dokonujących obrotu z zagranicą był właścicielem sprowadzonych przez siebie części samochodowych. Sąd jest zdania, że dopuszczalne jest uznanie obrotu towarowego z zagranicą dokonanego przez dwie lub więcej osoby fizyczne jako obrotu towarowego dokonanego przez jeden podmiot zbiorowy tego obrotu, jeżeli następuje on na wspólny rachunek i we wspólnym imieniu lub jeżeli strony godzą się na taka odprawę celną, co w rozpatrywanej sprawie nie miało miejsca. Ogólne Reguły Interpretacji Nomenklatury Scalonej nie mogą mieć zastosowania łącznie wobec dwóch podmiotów dokonujących odrębnego obrotu towarowego z zagranicą, chociażby części, którymi dysponuje każdy z tych podmiotów miały razem charakter komplementarny poz. walający pod względem technicznym zmontować wyrób gotowy, bowiem część całości z istoty swej z osobna nie odpowiada cechom tej reguły.

Minister Sprawiedliwości zaskarżył powyższy wyrok rewizją nadzwyczajną, w której zarzucił rażące naruszenie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ w związku z art. 145 par. 1 pkt 5 i art. 149 par. 2 oraz art. 151 par. 1 pkt 2, a także art. 80 Kpa. i art. 23 ust. 1 Prawa celnego w związku z regułą 2/a/ Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 czerwca 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 72 poz. 357 ze zm./; wskazując na powyższe podstawy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi.

Sąd Najwyższy zważył co następuje

Trafny jest zarzut rewizji nadzwyczajnej rażącego naruszenia zaskarżonym wyrokiem przepisu art. 145 par. 1 pkt 5 Kodeksu postępowania administracyjnego. Należy przede wszystkim podkreślić, że przy ocenie, czy istniała wskazana w tym przepisie przyczyna wznowienia postępowań celnych zakończonych decyzjami ostatecznymi o dopuszczeniu do obrotu na polskim obszarze celnym sprowadzonych przez dwie różne osoby części samochodowych po ujawnieniu, że z części tych złożono następnie samochód osobowy, należy uwzględniać także przepisy Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 72 poz. 357 ze zm./. Zgodnie bowiem z regułą nr 2a wszelkie informacje o wyrobie zawarte w treści pozycji dotyczą wyrobu niekompletnego lub niegotowego pod warunkiem, że posiada on zasadniczy charakter wyrobu kompletnego lub gotowego. Informacje te dotyczą także wyrobu kompletnego lub gotowego /oraz wyrobu uważanego za taki w myśl postanowień niniejszej reguły/, znajdującego się w stanie niezmontowanym lub rozmontowanym. Z reguły tej wynika jednoznacznie, że w niniejszej sprawie dokonano zgłoszeń do odprawy celnej wzajemnie się uzupełniających części samochodowych stanowiących potencjalny wyrób kompletny /samochód/ jeszcze przed ich importem na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a złożenie z tych części samochodu na polskim obszarze celnym nie spowodowało powstanie nowego jakościowego towaru odrębnego od sumy jego części składowych, lecz gotowego produktu stanowiącego zwykłe połączenie importowanych części. W konsekwencji należy przyjąć, że przedmiotem importu nie były części do samochodu osobowego, lecz taki samochód będący w stanie niezmontowanym /rozmontowanym/, a ujawnienie tego faktu przez organy celne po zmontowaniu tego samochodu na polskim obszarze celnym stanowiło nową okoliczność faktyczną, która nie była znana organom celnym w dacie dokonywania odprawy celnej niezmontowanego samochodu /części do samochodu/.

Nie jest trafny pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że reguła 2/a/ ma zastosowanie jedynie w przypadku, gdy dotyczy towarów w niej wymienionych przywiezionych przez jeden podmiot dokonujący obrotu towarowego z zagranicą. Powyższe ograniczenie nie wynika bezpośrednio lub pośrednio z treści powyższej reguły, a zatem należy przyjąć, że reguła 2/a/ ma zastosowanie do sytuacji, w której z części sprowadzonych przez dwóch importerów po dopuszczeniu towaru do obrotu na polski obszar celny zmontowano następnie samochód i zarejestrowano go na nazwisko jednego z nich.

Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.