Orzeczenie SN z 5 października 2000 r., III RN 203/99

Rozpoznanie

w dniu 5 października 2000 r.

Sprawa

sprawy ze skargi Henryka i Sebastiana N. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w W. z dnia 9 lipca 1997 r. (...) w przedmiocie wymiaru cła od samochodu osobowego marki "Volkswagen"

Od orzeczenia

na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości (...) od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego we Wrocławiu z dnia 7 kwietnia 1999 r. I SA/Wr 1381/97 - uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę NSA OZ we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Teza

Obaj skarżący - importerzy dokonali nieprawidłowego zgłoszenia do odprawy celnej /z naruszeniem art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne - t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ sprowadzonych na polski obszar celny części samochodowych samochodu osobowego, skoro w przedstawionych przez siebie deklaracjach celnych nie poinformowali oni organów celnych o tym, że sprowadzone części samochodowe stanowiły w rzeczywistości kompletny samochód osobowy w stanie rozmontowanym.

Sentencja

Sąd Najwyższy

Uzasadnienie

Dyrektor Urzędu Celnego w L. postanowieniem z dnia 20 listopada 1996 r. wydanym na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa wznowił postępowanie celne w sprawie dwóch odpraw celnych dokonanych w dniu 28 października 1995 r.: odprawy celnej dokonanej na podstawie zgłoszenia Henryka N., które obejmowało części samochodowe do samochodu osobowego marki "Volkswagen Golf", a to silnika wysokoprężnego ze skrzynią biegów, zawieszenia przedniego i tylnego, układu kierowniczego i koła oraz odprawy celnej dokonanej na podstawie zgłoszenia Sebastiana N., które obejmowało nadwozie samochodu osobowego marki "Volkswagen Golf". W wyniku postępowania wyjaśniającego, decyzją z dnia 11 grudnia 1996 r. Dyrektor Urzędu Celnego w L. zakwalifikował sprowadzone przez obu importerów części samochodowe, jako samochód osobowy marki "Volkswagen Golf" w stanie rozmontowanym, który po dokonaniu odprawy celnej został zmontowany i jako tzw. składak został następnie zarejestrowany na nazwisko jednego z importerów - Sebastiana N. Na tej podstawie organ celny dokonał wymiaru cła od sprowadzonego samochodu, uchylając równocześnie obie wcześniej wydane decyzje dotyczące odprawy celnej części samochodowych. Decyzja powyższa została następnie utrzymana w mocy decyzją Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 9 lipca 1997 r., w uzasadnieniu której podniesiono, że w przedmiotowej sprawie miała zastosowanie reguła 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 13 czerwca 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 72 poz. 357 - powoływanych nadal jako: Ogólne Reguły Interpretacji Nomenklatury Scalonej/, bowiem cło wymierza się według stanu towaru z dnia zgłoszenia /art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne - t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm. - powoływanej nadal jako: Prawo celne/, które powinno być dokonane w sposób prawidłowy przez importera /art. 40 i art. 41 Prawa celnego/. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie każdy z importerów dokonał zgłoszenia do odprawy celnej jedynie wwożonych przez siebie części samochodowych, chociaż jak to wykazało postępowanie wyjaśniające - obaj byli tego świadomi, iż zgłaszają do odprawy celnej i wwożą na polski obszar celny kompletny samochód osobowy marki "Volkswagen Golf' w stanie rozmontowanym. W wyniku skargi obu importerów Henryka i Sebastiana N., Naczelny Sąd Administracyjny (...) wyrokiem z dnia 7 kwietnia 1999 r. /I SA/Wr 1381/97/ uchylił zaskarżoną, decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł z dnia 9 lipca 1997 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w L. z dnia 11 grudnia 1996 r. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podniósł w szczególności, że: po pierwsze - ujawnione okoliczności nie dawały w rozpoznawanej sprawie podstawy do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa; po drugie - brak było podstawy dla łącznego rozpoznania w jednym postępowaniu spraw obu importerów; po trzecie - brak było w tym wypadku podstawy do zastosowania reguły 2a Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej; oraz po czwarte - tym samym uchylone decyzje organów celnych wydane zostały z naruszeniem art.

7. art. 77 i art. 80 Kpa. Przy czym Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził równocześnie, że: "Wadliwa ocena podstaw wznowienia postępowania zwalniała Sąd z obowiązku badania legalności rozstrzygnięcia merytorycznego".

Minister Sprawiedliwości pismem z dnia 15 grudnia 1999 r. (...) wniósł rewizje nadzwyczajną od powyższego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego we W., zarzucając rażące naruszenie art. 22 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 22 ust. 2 pkt 2 i pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm. - powoływanej nadal jako: ustawa o NSA/ oraz art. 45 par. 1 pkt 5 Kpa i art. 80 Kpa, a w konsekwencji na podstawie art. 57 ust. 2 ustawy o NSA wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. W uzasadnieniu rewizji nadzwyczajnej podniesiono w szczególności, że dopiero późniejsze ujawnienie przez organy celne tego, że sprowadzone części samochodowe stanowiły kompletny samochód w stanie rozmontowanym, a nie - jak to zgłosili importerzy w dniu zgłoszenia do odprawy celnej - jedynie części samochodu osobowego, stanowiło podstawę do stwierdzenia, że obaj importerzy dokonali zgłoszenia celnego w sposób niezgodny z przepisami /art. 40 ust. 1 Prawa celnego/. Dlatego organy celne prawidłowo skorzystały w tym wypadku z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa w celu wznowienia postępowania celnego i w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania dowodowego /zgodnie z art. 80 Kpa/, w ramach jednego postępowania /zgodnie z art. 2 Kpa/ wydały prawidłową decyzję w sprawie na podstawie art. 149 par. 2 i art. 151 par. 1 Kpa.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje

Rewizja nadzwyczajna jest zasadna.

Podniesiony w rewizji nadzwyczajnej zarzut rażącego naruszenia art. 22 ust. 1 pkt 2 ustawy o NSA w związku z art. 145 par. 1 pkt 5 Kpa okazał się trafny. W wyniku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez organy celne ustalono bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, iż obaj skarżący - importerzy dokonali nieprawidłowego zgłoszenia do odprawy celnej /z naruszeniem art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne - t.j. Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm. - powoływanej nadal jako: Prawo celne/ sprowadzonych na polski obszar celny części samochodowych samochodu osobowego marki "Volkswagen Golf", skoro w przedstawionych przez siebie deklaracjach celnych nie poinformowali oni organów celnych o tym, że sprowadzone części samochodowe stanowiły w rzeczywistości kompletny samochód osobowy marki "Volkswagen Golf" w stanie rozmontowanym.

Okoliczność ta przesądziła nie tylko o dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie wymiaru cła wobec obu skarżących, ale równocześnie uzasadniała wydanie rozstrzygnięcia w jednym postępowaniu, łącznie wobec obu importerów w trybie określonym art. 62 Kpa, ponieważ zgodnie z Regułą 2a Ogólnych Reguł Nomenklatury Scalonej, stanowiących załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie ceł na towary przywożone z zagranicy /Dz.U. nr 151 poz. 737/, mającej charakter przedmiotowy /a nie podmiotowy/, wyroby kompletne oraz wyroby znajdujące się w stanie nie zmontowanym lub rozmontowanym, w każdym wypadku powinny być klasyfikowane według pozycji taryfy celnej, która obejmuje wyrób kompletny, czyli w danym wypadku nie jako części samochodowe, lecz jako kompletny samochód osobowy marki "Volkswagen Golf". Dlatego organy celne trafnie przyjęły, że w danym wypadku obaj importerzy uczestniczyli w rzeczywistości w sprowadzeniu na polski obszar celny kompletnego samochodu osobowego marki "Volkswagen Golf' w stanie rozmontowanym i z tego tytułu obaj obowiązani byli do uiszczenia takiej należności celnej, jak za samochód osobowy, a nie jak za części samochodowe samochodu osobowego.

Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy na podstawie art. 236 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. /Dz.U. nr 78 poz. 483/ oraz art. 393[13] par. 1 Kpc w związku art. 10 ustawy z dnia 1 marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego, rozporządzeń Prezydenta Rzeczypospolitej - Prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym, Kodeksu postępowania administracyjnego, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz niektórych innych ustaw /Dz.U. nr 43 poz. 189 ze zm./ orzekł, jak w sentencji.