Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 6 stycznia 1997 r., III SA 1086/96

Tezy

Art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, stanowiący o obowiązku pobierania odsetek za zwłokę w przypadku zaległości w opłacaniu podatków, w ogóle nie zajmuje się zagadnieniem, z czyjej winy zaległości te powstały.

Oznacza to, że w każdej sytuacji faktycznej istnienie zaległości podatkowych rodzi dla podatnika następstwa w postaci obowiązku świadczenia od nich odsetek za zwłokę.

Sentencja

1/ oddala skargę na decyzję dotyczącą odmowy umorzenia odsetek za zwłokę,

2/ umarza postępowanie sądowe ze skargi na bezczynność organów podatkowych.

Uzasadnienie

(...) Istotnie w postępowaniu organy podatkowe uchybiły znacznie terminom załatwiania spraw określonych w przepisach procedury administracyjnej. W świetle jednak tego, co wyżej wskazano - okoliczność ta nie może przesłaniać faktu, iż obowiązek naliczania odsetek za zwłokę wynikł z zaistnienia zaległości podatkowej skarżącego w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podstawą prawną rozstrzygnięć organów podatkowych obu instancji był przepis art. 31 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Przepis ten oparty na uznaniu administracyjnym pozwala na umarzanie zaległości podatkowych lub odsetek "w wypadkach gospodarczo lub społecznie" uzasadnionych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekające organy podatkowe rozpoznały wniosek skarżącego z dnia 15 listopada 1995r. o umorzenie części odsetek przypadających od kwoty zobowiązania podatkowego ustalonego na podstawie decyzji Izby Skarbowej (...) z dnia 9 października 1995 r. w świetle przesłanek określonych w tym przepisie i w oparciu o poprawnie zebrany materiał dowodowy sprawy, a wyciągnięte przez nie wnioski nie są dowolne, sprzeczne z zasadami logicznego rozumowania i doświadczeniem życiowym.

W uzasadnieniach decyzji organów obu instancji wykazano bowiem motywy, z powodu których organy te odmówiły żądania strony wychodząc z założenia, że fakt naliczania odsetek wynikał z faktu powstania zaległości podatkowej u skarżącego. Wzięto ponadto pod uwagę sytuację podatnika oraz, co należy podkreślić, skutki opieszałego załatwiania sprawy w postaci zawierzenia biegu naliczania odsetek.

W pełni podzielić należy natomiast zarzuty strony skarżącej, dotyczące wadliwości uzasadnienia zaskarżonej decyzji, sporządzonego bez elementarnej dbałości o jego poprawność gramatyczną i stylistyczną. Mimo tych niewątpliwych i zasługujących w pełni na krytykę mankamentów - uzasadnienie to pozwala jednak na poznanie przesłanek, którymi kierowano się przy załatwianiu sprawy. W rezultacie wadliwość ta nie miała wpływu na wynik sprawy.

Wbrew zarzutom skargi nie można także uznać, iż odwołanie się do sytuacji finansowej skarżącego w aspekcie przesłanek z art. 31 ustawy o zobowiązaniach podatkowych było przejawem nierównego traktowania podatników.

Zdaniem Sądu organy podatkowe w ramach nakreślonych przez ten przepis uprawnione są do oceny sytuacji finansowej podatnika oraz wielkości osiąganych przez niego dochodów.

Reasumując Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa; na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł, jak w sentencji.