Uzasadnienie
III SA 3067/03
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2003r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 oraz art. 221 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz.926 ze zm.) Minister Finansów utrzymał w mocy decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2003r. Nr [...] odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002r. Nr [...] uchylającą w całości decyzję [...] Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] stycznia 2000r. Nr [...] określającą Państwu K. i I.L., przy nie uznaniu za dowód prowadzonych w 1996r. ksiąg przychodów i rozchodów, zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996r. w kwocie [...] zł i przekazującą sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ.
Skarżący wnioskiem z dnia 4 stycznia 2003r. wystąpili do Ministra Finansów o stwierdzenie nieważności decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002r. dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 1996r., na podstawie art. 247 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa. W uzasadnieniu wniosku podnieśli zarzut, iż decyzja Izby Skarbowej nie została im doręczona, a być może tę decyzję otrzymał radca prawny K. K., który nie jest ich pełnomocnikiem w sprawach podatkowych.
Minister Finansów decyzją z dnia [...] lipca 2003r. odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Izby Skarbowej w W. wskazując, iż decyzja ostateczna nie jest dotknięta wadą wymienioną w art. 247 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa.
Państwo K. i I. L. złożyli od tej decyzji odwołanie, podnosząc taki sam zarzut jak we wniosku o stwierdzenie nieważności. Na poparcie swojego stanowiska załączyli do odwołania kopie pism, z których wynika, że pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu K. K. w dniu 1 kwietnia 1995r. zostało przez nich cofnięte w dniu 28 sierpnia 1998r.
Minister Finansów, po rozpatrzeniu odwołania i wszechstronnym przeanalizowaniu materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy nie znalazł podstaw do jego uwzględnienia ze względu na brak przesłanki do stwierdzenia nieważności ostatecznej decyzji Izby Skarbowej z dnia [...] marca 2002r., wymienionej w art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu decyzji Minister Finansów stwierdził, iż postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji prowadzone na podstawie art. 247 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa stanowi nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji ostatecznych, którego celem jest ustalenie czy decyzja nie jest obarczona jedną z wad enumeratywnie wymienionych w tym przepisie. W takim postępowaniu organ rozpatruje sprawę wyłącznie w granicach zakreślonych powołanym przepisem, co oznacza, że nie rozpatruje sprawy, co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym, a jedynie bada czy zaskarżona decyzja dotknięta jest jedną z wad skutkującymi stwierdzeniem nieważności. Zgodnie z powołanym przez skarżących przepisem art. 247 § 1 pkt 5 przyczyną stwierdzenia nieważności decyzji jest skierowanie jej do osoby nie będącej stroną w sprawie.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy wynika, że podnoszony przez skarżących zarzut nie znajduje uzasadnienia.
Państwo L. w dniu 1 kwietnia 1996r. udzielili stałego pełnomocnictwa radcy prawnemu K. K. do reprezentowania ich we wszystkich sprawach związanych z prowadzoną w formie spółki cywilnej działalnością gospodarczą, w szczególności do reprezentowania przed organami administracji państwowej i samorządowej, organami podatkowymi, sądami oraz wobec kontrahentów. W aktach sprawy brak jest pisma stwierdzającego, że ww. pełnomocnictwo zostało cofnięte, wobec czego organy podatkowe prawidłowo doręczały pisma pełnomocnikowi, stosownie do treści art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej. Z potwierdzenia odbioru wynika, że decyzja Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002r. została doręczona pełnomocnikowi w dniu 18 marca 2002r.
Minister Finansów zauważył, iż pisma, na które skarżący powołują się we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji tj. pisma Izby Skarbowej w W. z dnia 26 marca 2001r.dot. zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi z dnia 26 lutego 2001r. na bezczynność [...] Urzędu Skarbowego w R. oraz związane z postępowaniem egzekucyjnym, nie mają związku ze sprawą pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu K. K. Nie znajduje również potwierdzenia w materiale dowodowym pogląd skarżących, że o braku umocowania pełnomocnika do reprezentowania ich w sprawach podatkowych, świadczą następujące pisma:
- zawiadomienie z dnia 28 sierpnia 1998r. skierowane do Izby Skarbowej w R.;
- zawiadomienie z dnia 20 kwietnia 2000r. skierowane do [...] Urzędu Skarbowego w R.;
- pismo procesowe z dnia 4 maja 2000r. skierowane do Naczelnego Sądu Administracyjnego:
- skarga z dnia 14 grudnia 2000r. skierowana do Izby Skarbowej w W. za pośrednictwem [...] Urzędu Skarbowego w R. Organ odwoławczy podkreślił, że w ww. pismach strona skarżąca wskazuje na wycofanie pełnomocnictwa z dnia 1 kwietnia 1995r. obejmującego podjęcie przez pełnomocnika czynności związanych z przekształceniem działalności gospodarczej prowadzonej na podstawie wpisu do ewidencji w działalność w formie spółki cywilnej.
Ponadto dodał, iż strona w postępowaniu podatkowym zakończonym ostateczną decyzją Izby Skarbowej nie kwestionowała istnienia stałego pełnomocnictwa z dnia 1 kwietnia 1996r., a z akt podatkowych wynika, iż pełnomocnik brał czynny udział w postępowaniu, złożył odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, zgłaszał wnioski dowodowe i żądania. Pełnomocnik wniósł również skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na decyzję ostateczną Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2000r.
W konkluzji Minister Finansów stwierdził, że fakt cofnięcia pełnomocnictwa radcy prawnemu K. K. nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym sprawy.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący podnieśli ten sam zarzut jak we wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002r. oraz w odwołaniu od decyzji Ministra Finansów z dnia [...] lipca 2003r., a mianowicie, że zaskarżona decyzja podjęta została z naruszeniem art. 247 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez błędne przyjęcie, iż radca prawny K. K. był pełnomocnikiem strony, co w konsekwencji spowodowało bezzasadne skierowanie decyzji do osoby nie będącej stroną w sprawie. Powołując się na tę wadę wnieśli o uchylenie decyzji Ministra Finansów.
Minister Finansów odpowiadając na zarzuty zawarte w skardze podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Dodał, że sprawa pełnomocnictwa udzielonego radcy prawnemu K. K. była przedmiotem oceny Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach o sygn. akt III SA 2834/02 i II SA 1499/02. Sąd nie podzielił argumentacji skarżących o braku umocowania Pana K. do działania w charakterze pełnomocnika w toczących się postępowaniach podatkowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, który przejął sprawę do rozpoznania na podstawie art. 97 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2000r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271, ze zm.) zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna i podlega oddaleniu.
Stwierdzenie nieważności decyzji jest instytucją prawa procesowego dającą możliwość wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji ostatecznych obciążonych najpoważniejszymi wadami.
Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia czy decyzje, których wniosek o stwierdzenie nieważności dotyczy, obarczone są wadami, których enumeratywny wykaz określa przepis art. 247 par. 1 ustawy Ordynacja podatkowa, czy też te wady nie występują.
Taki zakres omawianego przepisu wiąże się niewątpliwie z treścią art. 128 Ordynacji podatkowej zawierającego zasadę trwałości ostatecznych decyzji w postępowaniu podatkowym.
Należy jeszcze raz podkreślić, iż stwierdzenie nieważności decyzji może nastąpić w przypadkach określonych w Ordynacji podatkowej, a więc wymienionymi w art. 247 § 1 tej ustawy.
Sąd podzielił w całej rozciągłości stanowisko zajęte przez Ministra Finansów, że zaskarżona decyzja nie jest dotknięta wadą skutkującą stwierdzeniem nieważności wymienioną w art. 247 § 1 pkt 5 ustawy Ordynacja podatkowa, polegającą na skierowaniu jej do osoby nie będącej stroną w sprawie. Wada ta, bowiem polega na tym, iż uprawnienia lub obowiązki, które niesie z sobą decyzja odniesione zostały do podmiotu nie mającego legitymacji procesowej w danej sprawie. Przykładem tej wady może być np. obciążenie obowiązkami wynikającymi z decyzji pełnomocnika procesowego strony. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika jednoznacznie, iż adresatem obowiązków wynikających z decyzji ostatecznej są skarżący Państwo K. i I. L. Decyzja ta została również prawidłowo doręczona, zgodnie postanowieniami przepisu art. 145 § 2 Ordynacji podatkowej, ponieważ jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, wtedy pisma doręcza się pełnomocnikowi. Jego pominięcie w doręczeniu pisma (decyzji) będzie przyczyną uzasadniającą wznowienie postępowania podatkowego w oparciu o art. 240 § 1 pkt 4 Ordynacji. Oznacz to, że obowiązkiem organu jest doręczenie pisma pełnomocnikowi i nie można pominąć go w tej czynności. Skarżący nie wykazali żadnymi środkami dowodowymi, że cofnęli pełnomocnictwo ogólne udzielone w dniu 1 kwietnia 1996r. radcy prawnemu K. K. Strona, co podkreśla Minister Finansów, wycofała pełnomocnictwo z dnia 1 kwietnia 1995r. dotyczące podjęcia przez pełnomocnika czynności związanych z przekształceniem formy działalności gospodarczej z wpisu do ewidencji na imię obojga małżonków na spółkę cywilną,,[...]". Podatnicy w toczącym się postępowaniu podatkowym, zakończonym decyzją ostateczną Izby Skarbowej w W. z dnia [...] marca 2002r. nie kwestionowali istnienia stałego pełnomocnictwa z dnia 1 kwietnia 1996r.Pełnomocnik również złożył skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na ostateczna decyzję Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2000r.. Wskazane fakty, przeczą zdaniem Sądu, prezentowanym przez skarżących twierdzeniom o braku umocowania pełnomocnika do działania w ich imieniu przed organami podatkowymi. Tym samym Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja ostateczna Izby Skarbowej w W. obarczona była wadą wymienioną w przepisie art. 247 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej.
Sąd nie uwzględnił wniosku skarżących z dnia 6 sierpnia 2004r. o
Zawieszenie postępowania sądowego do czasu prawomocnego zakończenia wymienionych w piśmie spraw sądowych zarówno administracyjnych, jak i cywilnych, z uwagi na brak przesłanek wymienionych w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ponieważ rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie zależy od wyniku tych wskazanych postępowań, w szczególności wniesienie skarg kasacyjnych w innych sprawach administracyjnych nie stanowi podstawy do zawieszenia przedmiotowego postępowania sądowego. Natomiast powództwo o ustalenie wytoczone przed sądem cywilnym dotyczy pełnomocnictwa udzielonego w dniu 1 kwietnia 1995r., z zatem prawomocny wyrok w tej sprawie również nie będzie miał wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy podatkowej.
Mając powyższe ustalenia na uwadze, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skarg i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 / skargę oddalił.