Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 29 listopada 1995 r., III SA 308/95

Teza

Zawarcie ugody bankowej w trybie przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1993 r. o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz. Nr 18 poz. 82/ nie wprowadza zmian w zobowiązaniach podatkowych podatnika. Zmian tych dokonują - po uprawomocnieniu się ugody bankowej - właściwe organy podatkowe /art. 19 ust. 1 ustawy oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 13 lipca 1993 r. w sprawie trybu postępowania organów podatkowych dokonujących zmian w zobowiązaniach podatkowych dłużnika, wynikających z zawartej ugody bankowej - Dz.U. nr 66 poz. 313/.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa skargę Zakładów (...) S.A. z siedzibą w W. na decyzję Izby Skarbowej w (...) z dnia 24 stycznia 1995 r. w przedmiocie określenia wysokości zaliczek na podatek dochodowy za sierpień i wrzesień 1994 r.

Uzasadnienie

Urząd Skarbowy w W. decyzją z dnia 8 listopada 1994 r., wydaną na podstawie art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, określił Zakładom (...) S.A. w W. podatek dochodowy od osób prawnych za okres od 1 stycznia do 31 sierpnia 1994 r. w wysokości 78.301.800.000 zł oraz od 1 stycznia do 30 września 1994 r. w wysokości 95.535.528.000 zł. W uzasadnieniu decyzji podano, że w złożonych deklaracjach o wysokości dochodu za sierpień i wrzesień 1994 r. spółka odliczyła od dochodu na zasadzie art. 18 ust. 7 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./ wydatki inwestycyjne kolejno w wysokości 23.497.300.000 zł i 26.599.480.000 zł. Odliczenia te jednak naruszały par. 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 1994 r. w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego /Dz.U. nr 18 poz. 62 ze zm./, gdyż w dniu dokonywania tych odliczeń spółka zalegała z uiszczeniem zobowiązań podatkowych na ogólną kwotę 23.071.785.200 zł. Kwota ta jest objęta ugodą bankową zawartą dnia 27 kwietnia 1994 r., lecz ugoda nie jest prawomocna, gdyż jeden z wierzycieli wniósł sprzeciw, który dotychczas nie został rozpoznany. W konsekwencji powyższych odliczeń zostały zaniżone zaliczki na podatek dochodowy od osób prawnych za miesiące sierpień i wrzesień 1994 r. o 9.398.920.000 zł i 1.240.872.000 zł.

W odwołaniu od powyższej decyzji spółka zarzuciła błędną ocenę materiału dowodowego i wnosiła o uchylenie decyzji organu I instancji. Zdaniem spółki, miała ona prawo dokonania odliczeń od dochodu wymienionych wyżej kwot. Należne budżetowi 23.071.785.200 zł były przed wszczęciem bankowego postępowania ugodowego zobowiązaniem zaległym. W świetle przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1993 r. o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 18 poz. 82/ zawarta ugoda jest wiążąca dla wszystkich wierzycieli. Sam fakt wniesienia sprzeciwu nie powoduje, zdaniem spółki, że ugoda bankowa nie obowiązuje. Wynika to z art. 34, który zabrania dokonywania spłaty wierzytelności objętych bankowym postępowaniem ugodowym, jak również z art. 24 ust. 1 tej ustawy. Gdyby ugoda nie obowiązywała od chwili jej zawarcia, uchylenie jej przez sąd byłoby zbędne. Ustalenie w ugodzie nowych warunków spłaty zadłużenia powoduje, że brak jest podstaw do uznania, iż występowała zaległość podatkowa w rozumieniu art. 19 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./.

Izba Skarbowa w (...) decyzją z dnia 24 stycznia 1995 r., wydaną na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 Kpa, utrzymała w mocy decyzję organu I instancji z jednoczesnym podtrzymaniem jej podstawy faktycznej i prawnej.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka wysunęła zarzuty zawarte w odwołaniu, a ponadto podała, że związanie wierzycieli prawomocną ugodą bankową oznacza, iż nie mogą się oni z niej wycofać. Ugoda została zawarta i obowiązuje.

W odpowiedzi na skargę strona przeciwna nie znalazła podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W świetle niespornego stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy skarga nie może być uznana za uzasadnioną. Mylny jest bowiem, gdyż nie znajduje jakiegokolwiek uzasadnienia prawnego, pogląd skarżących Zakładów, że mogły one odliczyć od dochodu w okresie od stycznia do września 1994 r. wydatki inwestycyjne o wartości 23.497.300.000 zł i 26.599.480.000 zł. Wydatki inwestycyjne, o których mowa w art. 18 ust. 7 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych /Dz.U. 1993 nr 106 poz. 482 ze zm./, mogą być odliczone od dochodu tylko wówczas, gdy podatnik nie ma zaległych ani wymagalnych zobowiązań z tytułu podatków stanowiących dochody budżetu państwa /par. 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 25 stycznia 1994 r. w sprawie odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych oraz obniżek podatku dochodowego - Dz.U. nr 18 poz. 62 ze zm./. Wbrew zarzutowi zawartemu w skardze warunek ten nie został spełniony. Z materiałów dowodowych sprawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że skarżące Zakłady, dokonując odliczeń od dochodu wymienionych wyżej wydatków inwestycyjnych, zalegały z uiszczeniem wymagalnych zobowiązań z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych oraz podatku od towarów i usług w ogólnej kwocie 23.071.785.200 zł.

Wprawdzie kwota zaległych zobowiązań podatkowych została objęta ugodą bankową z dnia 27 kwietnia 1994 r., przewidującą ratalną spłatę tej zaległości /par. 9 pkt 2 ugody/, jednakże nie mogło to stanowić podstawy do odliczeń od dochodu podanych wyżej wydatków inwestycyjnych. Niesporne bowiem jest, że ugoda bankowa uprawomocniła się w dniu 28 grudnia 1994 r. /postanowienie Sądu Rejonowego w W./ i wykonując jej postanowienia, Urząd Skarbowy w W. decyzją z dnia 8 lutego 1995 r., wydaną na podstawie art. 22 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, rozłożył płatność zaległych zobowiązań podatkowych na siedem miesięcznych rat. Z powyższego wynika, że dopiero rozłożenie na raty płatności zaległych zobowiązań podatkowych może być uznane za spełnienie warunku, o którym mowa w par. 2 ust. 1 pkt 2 cytowanego rozporządzenia z 1994 r.

Zawarcie ugody bankowej w trybie przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1993 r. o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków oraz o zmianie niektórych ustaw /Dz.U. nr 18 poz. 82/ nie wprowadza zmian w zobowiązaniach podatkowych podatnika. Zmian tych bowiem, zgodnie z art. 19 ust. 1 tej ustawy oraz z wydanym na jej podstawie rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 13 lipca 1993 r. w sprawie trybu postępowania organów podatkowych dokonujących zmian w zobowiązaniach podatkowych dłużnika, wynikających z zawartej ugody bankowej /Dz.U. nr 66 poz. 313/, dokonują - po uprawomocnieniu się ugody bankowej - właściwe organy podatkowe.

W tym stanie rzeczy, skoro zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, skargę należało oddalić na mocy art. 207 par. 5 Kpa /w związku z art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368/.